Ook gastprofeet Def P gehoorzaamt psalm 149

Dat Onze Lieve Heer vreemde kostgangers heeft, is bekend, maar vooral in Maastricht liepen er in het afgelopen weekeinde een paar rond die Hem op onalledaagse wijze eer betoonden....

De syncopen werden verzorgd door Willem Breuker, een componist die niet bekend staat als een groot ijveraar voor de productie van hymnen en oratoria. In de St. Janskerk aan het Vrijthof ging hij zondag niettemin het Koor Nieuwe Muziek, het Breuker Kollektief, de tenor Jan Derksen en het draaiorgel De Twee Musketiers voor in een recente, even opbeurende als ontroerende psalmzetting van eigen hand, Vraag vrede voor Jeruzalem.

Voor ronduit antipapistische rebellie tekenden een dag eerder de rapper Def P en zijn groep Osdorp Posse. Ook geen ensemble dat kan bogen op grote ervaring in de motetzang. Maar het kwam zo: het festival stond in het teken van de psalmkunst. En de psalm van deze tijd, dat is de rap - heette het in de aankondiging.

Duidelijk was wel, dat Def P zich op z'n gemak voelde in de rol van gastprofeet. Donderpredikend tegen het pauselijk verbod op condoomgebruik, en uitvarend tegen 'de christelijken' die door de eeuwen heen hun kerken en paleizen bouwden met geld van ongelovigen, betoogde hij in de zaal Ster der Toekomst dat het niet meer dan redelijk was dat ongelovigen ditmaal eens 'betaald werden door de christelijken'. Waarna Def P overging tot de orde van de dag: berijmde wisselzangen over, vooral, zijn eigen voortreffelijkheid. Handicap van jewelste: van de gemeente mocht de Posse niet harder dan 84 dB.

Dat de P van Def P niet de P is van Pater Noster, maar eerder van petjes, pitamientjes, pestpokken en Priemende Wijsvingers, kon de sacrale stemming niet bederven. Stagedivers knielden soms langdurig (na een ongelukkige landing), en de festivalleiding had in ieder geval de musicologische helft van het gelijk aan haar zijde: 'Psalmen worden van oudsher gezongen of gereciteerd op eenvoudige melodische formules; in onze tijd uiten rapzangers de essentie van hun levensvisie in het raam van ogenschijnlijk eenvoudige muzikale patronen.'

De komst van het gezelschap schijnt niet alleen in het diocees maar ook in gereformeerde kring voeten in aarde te hebben gehad. Def P sloeg de spijker op de kop, toen hij toch nog even de 'open mind' prees van 'de Musica Sacra in Maastricht'. Het was alleen oud nieuws, want de open mind van Musica Sacra is al twaalf jaar spreekwoordelijk.

Wie zou meer reden tot klagen hebben, de Nederhopper of de gregoriaanse psalmzanger? In de OLV-Basiliek kweet het Utrechts Gregoriaans Koor zich van delen uit het Officie - de aloude cyclus van het gezongen kloostergebed. Weinigen kennen de prachtige ontwikkeling van dit koor.

Jan Boogaarts, dirigent, wetenschapper en roepende in de woestijn, componeerde een Missa ad valedictionem voor eenstemmig mannenkoor en orgel. Geen psalm, maar als eerste uitvoering kon het natuurlijk best, want elke première gehoorzaamt op haar manier aan psalm 149, zingt de Here een nieuw lied.

Het UGK hield Boogaarts' stuk ten doop in een meer dan complete eucharistieviering: naast de vaste misdelen een wandel-introïtus mét kandelabers en gezongen Salus populi; muziek voor gebed en prefatie; kerkvolk prevelde het confiteor; en als er geen Ite, Missa est/Deo Gratias was geweest, zouden ze nu nog bezig zijn. Kunstig gemaakt, wezen de door Boogaarts gecomponeerde delen allereerst naar de schoonheden van het onbewerkte gregoriaans. Dat was misschien ook Boogaarts' bedoeling. Het betekent wel dat zijn Missa in de RK-kerk nog zwaardere tijden tegemoet gaat dan de gewone zang van zijn UGK.

Bij het Limburgs Symphonie Orkest klonk een grootschalige première, Symphonies des Louanges van Jeam Lambrechts. Ook hier Franse invloeden, terugreikend tot Fauré, en eindigend in stralend A-majeur. Geen revolutionaire musica sacra, maar wel een stuk dat repertoire verdient te houden.

Meer over