Oogverblindend te paard

Mannen in jurken die op een rennende stier proberen te klimmen, daar is bij de professionele rodeo geen denken aan....

Toen Jade Beus (32) de film Brokeback Mountain zag, over de verborgen relatie tussen twee homoseksuele cowboys in aartsconservatief Wyoming, huilde de blonde cowboy de ogen uit zijn hoofd. ‘Ik had het gevoel dat de regisseur dat verhaal uit mijn hersens had getrokken’, zegt hij.

Beus groeide op op een schapenboerderij in het al even conservatieve Idaho. Hij had een relatie met een man, terwijl beiden voor de buitenwereld met vrouwen omgingen. Zijn vriend kon dat dubbelleven niet meer verdragen. Hij trouwde en verhuisde. ‘Het brak mijn hart’, zegt Beus.

Zeven jaar geleden werd Beus, die inmiddels in Wyoming woonde, zelf zo wanhopig van zijn verborgen homoseksualiteit dat hij de loop van een pistool in zijn mond stopte. ‘Er waren slechts twee keuzes: ik was klaar met dit leven of ik moest ermee leren omgaan.’

God weerhield hem ervan de trekker over te halen, gelooft hij. Maar zelfs God kreeg hem niet uit de kast. Dat deed The New York Times. In een artikel over homocowboys in Wyoming, dat de krant naar aanleiding van Brokeback Mountain publiceerde, maakte Beus zijn geheim bekend.

Zijn vader, een stoïcijnse rancher, negeert het onderwerp tot op de dag van vandaag, zelfs wanneer Beus zijn mannelijke geliefdes meeneemt naar de ranch. ‘Maar mijn moeder aanvaardt het en al mijn klanten hebben me gebeld om te laten weten dat ze me steunen’, lacht Beus, tegenwoordig eigenaar van een loodgietersbedrijf.

Vol levenslust zit Beus in de bar van het Reno Livestock Events Center. In het evenementencentrum wordt, onder het oog van vierduizend bezoekers, de jaarlijkse finale van de International Gay Rodeo Association (IGRA) gehouden. Hoewel de homorodeo dezelfde onderdelen bevat als andere rodeo’s, tot aan het gebed en het volkslied toe, zijn er extra wedstrijden waaraan de gemiddelde cowboy zich voor geen goud zou wagen. Goat Dressing bijvoorbeeld: zo snel mogelijk een grote, witte onderbroek aan een geit hijsen. Of de Wild Drag Race, waarin mannen in een jurk bovenop een rennende stier proberen te klimmen.

‘Schat, op de stíer klimmen. Niet op de lesbienne’, snerpt presentator Nuclia Waste, uitgedost in een knalroze cowgirl-outfit met daaronder nepborsten van het kaliber Dolly Parton.

Onder de Bush-regering lijkt homofobie in de Verenigde Staten een nieuw hoogtepunt te hebben bereikt. In 2004 werd de president herkozen met behulp van een campagne die evangelische Amerikanen tegen het homohuwelijk mobiliseerde. In 27 staten is sindsdien een verbod op zo’n echtverbintenis ingesteld.

Maar ondanks deze politieke retoriek wordt het, dankzij Brokeback Mountain en de homorodeo, steeds makkelijker om openlijk homo te zijn in de VS, ook op het platteland. De IGRA organiseert rodeo’s in dertig staten en vier Canadese provincies. Homorodeo’s worden zelfs gehouden in behoudend Omaha, Nebraska, en Kansas City, Kansas. En nergens valt een christelijke fundamentalist te bekennen. De enige demonstranten die incidenteel komen opdagen zijn, net als bij reguliere rodeo’s, dierenactivisten.

‘Ik vertelde laatst in een cowboybar dat we een rodeo voor homo’s aan het organiseren waren’, zegt Brian Chew, president van de IGRA-afdeling in Reno en paardenhouder. ‘Je kon een speld horen vallen, maar daarna gingen de gesprekken weer gewoon verder. Ze hebben verdomd veel respect voor iemand die goed met een paard kan omgaan, gay of niet.’

Door Brokeback Mountain hebben Amerikanen een realistisch beeld van homoseksuele cowboys gekregen, meent Gene Freikes uit Fort Worth, Texas. ‘Ze weten nu dat we niet in een tutu op een paard zitten.’

Toen dertig jaar geleden de eerste homorodeo werd gehouden in Reno, als een alternatieve geldinzamelingsactie, kreeg de IGRA ranchers met moeite zover hun paarden en stieren beschikbaar te stellen. Vijf jaar geleden nog was het woord ‘homo’ genoeg om sponsors af te schrikken. Tegenwoordig zijn die alleen maar geïnteresseerd in het zakenplan, zegt Chew. ‘De finale was dit jaar al betaald voordat hij begon, terwijl er meestal geld bij moet. Het bedrijfsleven heeft ontdekt hoeveel geld homo’s hebben te besteden.’

Hetzelfde geldt voor de kraamhouders. Tussen de cowboyhoeden en de portretten van John Wayne hangen opvallend veel glitterriemen, een schilderij van een cowboypaar met een kind op de arm, en koperen lampen waar twee hand in hand lopende cowboys uit zijn gesneden.

Linda Oliver zou hier vroeger niet hebben gestaan met haar barbecuesaus, geeft ze aarzelend toe. ‘Het is nu meer acceptabel omdat het een groeiende groep is.’ Ze vindt het zelfs leuker dan op de professionele (hetero)rodeo. ‘Daar gaat tegenwoordig zoveel geld in om. Hier hebben ze nog plezier.’

Door de scherpe concurrentie op de professionele rodeo doen ook steeds meer hetero-rijders mee aan de IGRA-rodeo’s. Vrouwen hebben het voordeel dat ze op deze evenementen in elke categorie kunnen concurreren, terwijl op reguliere rodeo’s de sexen streng gescheiden zijn: mannen proberen acht seconden op een stier of een paard te blijven zitten, vrouwen slalommen op hun paard.

‘Ik kan hier de hele dag rijden’, zegt de Australische Belinda Gavin, die als fitness-trainer en actrice in Los Angeles werkt. Wel voelt haar man zich ongemakkelijk. ‘De mannen knijpen in zijn kont en moedigen hem aan nog wat te drinken. ‘Er staat maar één drankje tussen een hetero en een homo’, zeggen ze.’

Ondanks de toenemende zichtbaarheid van ‘gays’ blijft ironisch genoeg juist het instituut waarnaar de IGRA is gemodelleerd ontoegankelijk: de professionele rodeo, een van testosteron ronkende competitie, waarin machismo stevig is verstrengeld met christelijke waarden. Terwijl zelfs in het football spelers uit de kast komen, haalt geen rodeorijder het in zijn hoofd om zijn homoseksualiteit bekend te maken. Sommige deelnemers aan de IGRA-rodeo hebben schuilnamen en mogen niet worden gefotografeerd, zodat ze in profrodeo’s niet worden herkend.

Gene Freikes uit Fort Worth, Texas, groeide op met paarden, maar hield zich verre van rodeo’s. ‘Het is heel gevaarlijk als ze weten dat je homo bent’, verklaart hij. ‘Er zijn verhalen bekend van deelnemers die klappen kregen. Door de IGRA kunnen mensen als ik ons erfgoed opeisen.’

Toch, een plattelandsjeugd blijft soms moeilijk te verenigen met de mannenliefde. Op het feest dat ’s avonds in het Grand Sierra Resort losbarst, verdringen gasten zich voor line dancing op country & western, een van de meest homofobe muzieksoorten. Een finalist voor de ambassadeursfuncties van de IGRA playbackt een liedje over ‘een gloednieuwe vriendin’, terwijl hij ronddanst met een vrouwelijke opblaaspop.

Rett en zijn vriend Anthony uit Fort Bragg, Californië, schudden driftig nee op de vraag of dat geen mannelijke pop hoort te zijn. ‘Dat zou obsceen zijn’, vinden ze.

In plaats van seksueel beladen, Roze Zaterdag-achtige toestanden zijn er gentleman-cowboys met glamoureuze travestieten aan de arm, die keurig in de rij staan om de playbackende drag queens te tippen. Vanachter de ronde tafels kijken vierkante lesbiennes op leeftijd bars toe.

Achterin de balzaal berijdt een man met Save a horse, ride a cowboy op zijn T-shirt een stoel. Een striptease valt niet te verwachten, waarschuwt hij. ‘Ik ben vorig jaar van het podium gegooid omdat de organisatie vond dat ik te ver ging.’

Er zijn veel playbackende travestieten, eindeloos veel playbackende travestieten. Pas als die allemaal hun vijf minuten roem hebben gehad, worden de nieuwe IGRA-ambassadeurs bekendgemaakt. Aan hen de taak de bevolking een jaar lang voor te lichten en duizenden dollars in te zamelen voor goede doelen. Meest ambitieuze finalist is de oogverblindend mooie travestiet Destiny B. – de B staat voor bitch, wordt gefluisterd – Childs.

Die ochtend zat Destiny nog de volle tijd op een stier. Moet ze op die manier bewijzen dat ze onder haar make-up een echte vent is?

De diva, die gul knieën streelt, trekt abrupt haar gemanicuurde hand terug. ‘Wij doen hetzelfde als in andere rodeo’s’, zegt ze. ‘Het enige verschil is van wie we houden.’

Aan de hand van haar ‘echtgenoot’ schrijdt ze weg. Ze wordt nog in haar roze glitterjurk gehesen als alle finalisten al op het podium staan. ‘Miss IGRA 2007 is......... Destiny B. Childs!’

Ze bijt hard op haar gestifte lippen. Dan verdwijnt ze tussen een zwerm overjarige travestieten die allemaal tegelijk een enorme kroon op haar pruik proberen te spelden. Als Destiny in volle glorie herrijst, zijn haar ogen weer droog. Echte cowboys huilen niet.

Meer over