PostuumLee Kun-hee (1942-2020)

Lee Kun-hee (1942-2020): koning-kluizenaar die mobieltjes liet verbranden

Onder zijn leiding groeide Samsung uit van een producent in wegwerp-elektronica tot een van de machtigste en meest vernieuwende bedrijven ter wereld. Maar Lee Kun-hee raakte ook in opspraak door omkoping en belastingontduiking.  

Lee Kun-hee (tweede van links) in 2010 bij de opening van een nieuwe productielijn voor halfgeleiders.Beeld Via Reuters

In 1993 zei hij tegen het personeel: ‘Laten we alles veranderen, behalve onze vrouwen en kinderen. Bij Samsung gaat het niet langer om een groter marktaandeel, maar om de beste kwaliteit van onze producten.’

Toen hij later bij een fabriek van mobiele telefoons en faxen arriveerde, waar de apparatuur nogal wat mankementen vertoonde, riep hij de tweeduizend werknemers naar buiten. Hij gelastte hun de hele voorraad, waaronder 150 duizend mobiele telefoons, aan stukken te slaan en in brand te steken. Volgens ingewijden zouden veel werknemers daarbij hebben gehuild.

Zakentycoon Lee Kun-hee was de man van 20 miljard. Hij gold als veruit de rijkste man van Zuid-Korea. De zoon van de oprichter van het Koreaanse elektronicaconcern Samsung maakte van het kleine familiebedrijf een van de grootste conglomeraten ter wereld, dat nu toonaangevend is op het gebied van geheugenchips, smartphones en beeldschermen. 

Het overlijden van Lee werd zondag door zijn familie naar buiten gebracht. Over de doodsoorzaak is niets naar buiten gebracht. Wel was bekend dat hij sinds een hartinfarct in 2014 met een slechte gezondheid kampte. ‘We zullen zijn nalatenschap nooit vergeten. En we zijn blij dat we samen met hem de lange reis hebben kunnen maken’, liet Samsung namens het personeel weten.

Lee Kun-hee als kind met zijn ouders.Beeld EPA

Lee Kun-hee was de derde zoon van Lee Byung-chul, die Samsung in 1938 oprichtte als exporthandel in gedroogde vis en fruit. Het woord Samsung stond voor ‘drie sterren’ – de grondlegger wilde dat zijn bedrijf net zo lang zou bestaan als de sterren aan de hemel. In 1968 kwam Lee Kun-hee in het bedrijf van zijn vader, dat zich toen al had ontwikkeld tot een conglomeraat dat actief was in de scheepsbouw, verzekeringen en elektronica. In 1987, na de dood van zijn vader,  nam hij de leiding over. Toen gold Samsung Electronics nog als producent van goedkope wegwerp-elektronica, met name televisies en magnetrons die het nogal eens begaven. 

Lee koos voor innovatie onder de slogan ‘Kwaliteit eerst’ en maakte van het concern een van de machtigste en meest vernieuwende ondernemingen op aarde. Met 450 duizend werknemers wereldwijd is het nu leidend op het gebied van telecommunicatie (mobiele telefoons en ict-netwerkapparatuur), digitale apparatuur (camera’s), digitale media (cd-rom’s, dvd’s), lcd’s en halfgeleiders. Geen enkel ander bedrijf geeft meer geld uit aan onderzoek en ontwikkeling.

Zelf bleef Lee altijd op de achtergrond en hij sprak zelden of nooit met de media. In Zuid-Korea werd hij de kluizenaar-koning genoemd. Hij kwam ook veelvuldig onder vuur te liggen. Samsung werd uiteindelijk gezien als een chaebol, een conglomeraat dat innige banden had met de heersende klasse en politici voor zijn karretje kon spannen.

Veroordelingen

Lee werd twee keer veroordeeld vanwege omkoping en belastingontduiking. In 1996 zou hij zich schuldig hebben gemaakt aan omkoping van toenmalig president Roh Tae-woo. In 2008 werd hij tot drie jaar cel veroordeeld wegens belastingontduiking. Ook verloor hij zijn functie als ceo van Samsung. Maar hij kreeg een presidentieel pardon en hoefde zijn straf niet uit te zitten. President Lee Myung-bak zou later tot vijftien jaar celstraf worden veroordeeld omdat hij in ruil voor de gratie 5 miljoen euro aan smeergeld had opgestreken.

In 2010 werd Lee Kun-hee opnieuw voorzitter van de board van Samsung – een soort president-commissaris – wat hij tot zijn dood zou blijven. Ook werd hij benoemd in het organisatiecomité voor de Olympische Winterspelen die Korea in 2018 mocht organiseren. Lees zoon Lee Jae-yong (beter bekend als Jay J. Lee) werd in 2008 ceo en vicevoorzitter van de board. Hij werd in 2017 tot vijf jaar cel veroordeeld vanwege een nieuw opkoopschandaal. Later werd die straf verlaagd. In het schandaal was ook president Park Geun-hy betrokken, die tot 25 jaar cel werd veroordeeld vanwege corruptie.

Meer over