laat het stoppen

Geldpraters zitten opeens overal, en ze houden zich niet bepaald in

null Beeld

Moderne verschijnselen; we komen erin om. Maar we hoeven ons er toch niet altijd bij neer te leggen? Nee, we kunnen – nee móéten – ons ertegen verweren. Neem nou deze week: praten over geld.

En dan gaat het opeens over geld.

Ik weet niet precies wanneer het is gebeurd, maar kennelijk is dat plotseling een doodnormaal gespreksonderwerp voor tussen twee handjes borrelnoten. Nog niet zo lang geleden sprak niemand over geld. Vermoedelijk waren er toen ook al wel mensen die het bezaten, maar die zwegen daar dan decent over. Zelf ben ik wat geld betreft zo terughoudend als broccoli in een bloemkoolschotel, maar daar kom je niet meer mee weg. Geld is een onvermijdelijk punt van conversatie, vooral bij mensen die het hebben. Nooit hoor je mensen die zijn gezegend met een goed gebit in het wilde weg mondverzorgingstips rondstrooien. Maar voor geld geldt dat niet. Geldhebbers zijn geldpraters.

Geef de geldprater een financiële vinger en hij neemt je hele jaarrekening, inclusief pensioenplan. En dan begint het pas: het voorrekenen, het terugtellen, het aannames doen en toekomstplannen schetsen. Er worden vragen gesteld die het zonder druk van buitenaf nog niet eens tot het voorportaal van je gedachtewereld zouden schoppen. Waar wil je financieel zijn over vijftien jaar? Wat komt er maandelijks binnen? Hoeveel leefscenario’s bezit je?

Let wel: dit zijn dus niet de vragen van een expert, iemand die dit soort vragen stelt uit hoofde van zijn functie. Omdat je hem gevraagd hebt je die dingen te vragen, omdat je moet weten welke vragen er überhaupt zijn alvorens je aan de antwoorden begint. Nee, dit zijn de vragen van kennissen, vrienden, toevallige op-anderhalve-meter-naast-je-staanders op een bruiloft. Geldpraters zitten overal, en ze houden zich niet in.

‘Aandelen?’, vraagt zo’n vogel dan uit het niets.

De geldprater laat zich niet afschrikken door een gebrek aan (interesse in) financiën bij zijn gehoor. Geld moet rollen, en de geldhebber rolt er achteraan, onverdroten babbelend op de toon van de zendeling die een inheems dorp betreedt.

‘En hoe zit het met je pensioen?’

Pensioen? Hoezo pensioen? De meeste mensen die je kent zijn zzp’ers in de culturele sector. Die mogen niet eens aan hun pensioen denken, anders is de kans groot dat ze het niet halen.

‘Weet je wat jij moet doen?’ De geldprater weer.

Nee, dat weet je niet. Je hebt Keine Blasse Ahnung wat je moet doen, heerlijk. ‘Dit gesprek in de kiem smoren’ zal door de geldprater wel niet goed gerekend worden. Het is vast iets ellendigs. Aandelen Amazon kopen waarschijnlijk. Of iets met Elon Musk of een andere griezel. Nee, je weet niets, en o, wat zou je dat graag zo houden. Het liefst zou je antwoorden: ‘Wáárom kan ik niet gewoon werken en salaris krijgen en wat ik overhoud op de bank laten, waar het kruimel voor kruimel, procent voor procent, elk jaar een beetje meer wordt?’ Maar dat doe je niet, want dan weet de ander zeker dat hij een vermogensonnozelaar voor zich heeft. En dan is de boot helemaal aan: verhalen over rentes, fluctuerende markten, solvabiliteit en jij maar knikken, want je weet dat het je zou moeten schelen. En door, over investeren in groeimarkten, over slimme keuzen van rijke mensen die je niet kent en over die van rijke mensen die je niet wil kennen. Op de bank? Onder deze voorwaarden? Ben je niet goed? Rendement halen, blaft de geldprater. Investeren! In startups, in grote jongens, in vastgoed (‘steentjes’), maakt niet uit. Specifieke aandelenpakketten passeren de revue. Prima pakketten, de geldprater heeft ze zelf ook. Lekker groen. Groen is groei. En olie! Tja, olie is nou eenmaal ook groei. Het woord ‘groei’ trekt als vanzelf nieuwe geldpraters aan.

‘Bitcoin’, zegt eentje.

‘Instappen’, reageert een ander.

‘Wegwezen’, schudt een derde.

Een vierde: ‘Wat kun je missen?’

Ja, dit soort gesprekken dus. Als kiespijn. Over beleggen, over artikelen over beleggen, over podcasts over artikelen over beleggen, over investeren in podcasts over artikelen over beleggen. Het leven, een piramidespel.

De geldpraters willen alleen maar helpen, ze vinden het gewoon leuk je wat dingetjes te verklappen. Vanzelfsprekend hoeven ze er niets voor te hebben, maar geestelijk hebben ze je al volkomen uitgekleed.

Meer over