Commissie tikt Gelderse korpsleiding op de vingers

De voormalige politietop van Gelderland-Midden heeft onprofessioneel gehandeld bij de verkoop en terughuur (sale-and- lease-back) van de politiepanden in 1998. Maar er zijn geen signalen dat de integriteit van oud-korpschef Kees Bakker en zijn plaatsvervanger André de Vries in het geding is.

Van onze verslaggeefster Anja Sligter

Dat is de conclusie van de commissie Havermans, onder leiding van oud-burgemeester Ad Havermans van Den Haag, die maandag het aanvullend onderzoek naar de misstanden in het politiekorps uitbracht.

Ontoereikend

Havermans oordeelt hard over de handelwijze van de korpsleiding en de korpsbeheerder. Zowel het vastleggen van het verloop van onderhandelingen tijdens de sale-and-lease-back-operatie als de evaluatie achteraf wordt door hem als ontoereikend gekwalificeerd. ‘Er was onvoldoende inzicht in de financiële consequenties. Uiteindelijk heeft dat geleid tot een ondoelmatige besteding van publieke middelen.’

Dit is het vijfde onderzoek naar fraude, corruptie en misstanden in het politiekorps. Havermans neemt de conclusies van het vorige onderzoek van Commissaris van de Koningin van Gelderland Clemens Cornielje naar vijf specifieke kwesties over, met uitzondering van de verkoop van politiepanden. Daarover oordeelt hij vernietigend.

Vrienden van Vitesse

Over deze deal is ook altijd het meest te doen geweest. Dat de politiepanden eind jaren negentig werden verkocht aan de Rozendaalse Vastgoed Groep, de zogenoemde vrienden van Vitesse, met wie de politietop nauwe banden onderhield, is al jarenlang een bron voor onvrede en speculaties in het korps.

Na het onderzoek van Cornielje in 2006 bleek, door eigen onderzoek van oud-rechercheurs van de Nederlandse Politiebond, dat er een groot verschil is tussen de concept- en eindversie. Bakker en De Vries hadden de mogelijkheid gekregen op tal van punten de tekst te corrigeren.

Ook directeur Kenter van het Politie Huisvesting Consortium, dat het exclusieve recht had om voor het korps te onderhandelen over de verkoop van de politiepanden, roerde zich in de media. Zijn laatste bod zou ten onrechte zijn afgewezen, waarna de panden voor een veel lager bedrag zijn verkocht aan de Rozendaalse Vastgoed Groep.

Status

Havermans heeft dit laatste bod uitgezocht, maar schept daarover geen duidelijkheid. Daarvoor is de ‘formele documentatie onvoldoende geborgd’, meldt hij. De bijlage waarop het laatste bod van PHC staat, wordt niet herkend door betrokkenen, het stuk is bovendien niet ondertekend. De Friesland Groningen Hypotheekbank, die dit bod zou hebben uitgebracht, twijfelt over de status ervan.

Nog belangrijker volgens Havermans: het bod had de clausule dat de koop niet doorging als er voor het Ohra-pand geen huurder was. De politietop wilde zekerheid over verkoop van alle panden en wees daarom het bod af.

Dat het Orha-pand op 1 september door de Rozendaalse Vastgoed Groep is verkocht en een uur later is doorverkocht met 3 miljoen winst, komt volgens Havermans ‘vermoedelijk’ omdat er een huurder was gevonden tussen de eerste raamovereenkomst en de verkoop. Dit is niet verder uitgezocht.

Collegebesluit

Ook besteedt Havermans geen aandacht aan het feit dat Kees Bakker een maand na zijn pensioen voorzitter werd van voetbalclub Vitesse. Hieraan zou volgens Cornielje een collegebesluit van Arnhem ten grondslag liggen. Dat blijkt niet te bestaan, ontdekte de vakbond.

Anders dan Cornielje beweert had de politie wel een onderzoek van de CID, de criminele inlichtingdienst, lopen naar de Rozendaalse Vastgoed Groep, constateert Havermans. Dat die is stopgezet en de gegevens moesten worden vernietigd, zoals een medewerker heeft getuigd, wordt door de chef van de dienst niet bevestigd.

Diverse misstanden in het korps van politie Gelderland Midden kwamen in 2005 naar buiten toen een Marokkaanse inspecteur zich niet gehoord voelde in zijn klacht over een beloofde promotie. Door een stroom van artikelen in de Gelderlander van lekkende ontevreden politiemensen werd de beerput opengetrokken.

Machtsmisbruik

Toen korpschef Jos van Deursen het in 2006 niet voor elkaar kreeg de rust te herstellen, werd hij door korpsbeheerder Pauline Krikke aan de kant gezet. Krikke gaf oud-officier van justitie Tina Trachter opdracht tot het eerste onderzoek. Zij signaleerde grote onvrede in het korps beschreef tal van voorbeelden over fraude, corruptie en machtmisbruik.

De Nationale Ombudsman pakte de zaak van de Marokkaanse inspecteurs en discriminatie in het korps op. Cornielje dook dieper in het verleden. Maar zijn conclusies in 2007 dat er behalve hardnekkige roddels weinig aan de hand was, stuitte bij de Nederlandse Politievakbond op groot verzet.

Vijf oud-rechercheurs deden in opdracht van de vakbond een eigen onderzoek. De NVP bracht dit als samenvatting in 2009 naar buiten. Na Kamervragen heeft Havermans een aantal zaken in de opdracht van minister van Binnenlandse Zaken Ter Horst opnieuw onderzocht.

Ad Havermans (ANP) Beeld
Ad Havermans (ANP)
Meer over