Zwak management legt lot TNT in handen speculanten

Een rijk bedrijf met een stabiele inkomstenstroom, dat niettemin strompelend en struikelend zijn weg zoekt onder leiding van weifelende managers....

Van mannen als Cornelius Geber bijvoorbeeld, een 53-jarige Duitser uitHamburg. Geber is gepokt en gemazeld in de logistiek, een tak van sport dieook TNT beoefent, maar waarin het voormalige staatspostbedrijf niet echtuitblinkt, althans afgaande op de financiële resultaten die de noestearbeid op dit terrein tot dusver hebben opgeleverd.

De Duitser, tegenwoordig verzamelaar van commissariaten bij bedrijvendie zich bezig houden met supply chain management (voorraadbeheer enaanlevering van onderdelen voor de industrie) was woensdag in zijn eentjeverantwoordelijk voor de stijging van de beurswaarde van TNT met ruim eenmiljard euro. Alleen al het bericht dat Geber denkt aan een overnamebod wasgenoeg voor een stijging van de beurskoers van TNT met 11 procent tot23,17 euro, de hoogste koers dit jaar.

Het is de tweede keer in veertien dagen dat de koers van TNT de luchtin schiet op overnamegeruchten. Eind september liet topman Michael Eskewvan UPS, de grote Amerikaanse concurrent van TNT, zich ontvallen dat hij vijandige overnames in Europa niet uitsluit. Beleggers namen onmiddellijkaan dat Eskew TNT in het vizier had. De opwinding ebde weer snel weg. Eindoktober lag de koers van TNT weer onder de 20 euro.

Grote kans dat ook het 'Geber-effect' even snel verdwijnt. Donderdag wasTNT al weer een van de verliezers op de beurs. Maar dat neemt niet weg datTNT vrij plotseling in play is geraakt. Het trotse concern van de tot voorkort alomtegenwoordige bestuursvoorzitter Peter Bakker wordt als potentieelovernamedoelwit binnenstebuiten gekeerd door specialisten in New York,Londen en Frankfurt.

Geber is hun verkenner. De voormalige bestuurder van het Zwitserseconcern Kühne & Nagel is volgens zijn cv tegenwoordig ook actief alsBerater van durfkapitalisten, investeerders die een kwakkelend bedrijfovernemen en opknappen om het daarna met winst weer af te stoten. Geberziet in TNT op dat vlak mogelijkheden. Geber duikt niet op om te geven,maar om veel te halen.

Dat kan alleen maar betekenen dat het management van TNT steken heeftlaten vallen. Het oude adagium gaat ook in dit geval op: de bestebescherming is een hoge beurskoers. Nu is het concern van Bakker bijna10 miljard euro waard, maar desondanks zien partijen van buiten brood ineen overname. Dat kan alleen als de koers de werkelijke waarde van hetconcern slechts ten dele weerspiegelt.

De beurswaardering van TNT wordt gedrukt door enkele hardnekkigeproblemen, die de top al jaren bezig houden. Sinds 2002 heeft het concerneen dispuut met de Britse fiscus waaraan maar geen eind lijkt te komen. Dekwestie had volgens de - inmiddels opgestapte - financiële topman JanHaars een scope van maximaal 40 miljoen euro, maar werd in 2004 geschiktvoor 59 miljoen.

Maar daarmee was de kwestie niet uit de wereld. Eind september bleek deBritse belastingzaak slechts de neus van de kameel. Onderzoek wees uit dat'enkele dochterbedrijven elders' zich schuldig hebben gemaakt aan'onregelmatige handelingen betrekking hebbend op bepaalde belastingkwestiesuit het verleden'. TNT houdt er rekening mee dat het vervolg van debelastingaffaire 'een materieel effect' zal hebben.

Sindsdien speculeren beleggers over de omvang van de schade. Analistenschatten de schade nu op 400 miljoen, maar niemand die het zeker weet. TNTdenkt pas begin volgend jaar uitsluitsel te kunnen geven en tot die tijdhangt de affaire als een donderwolk boven de beursvloer.

De aanpak van het lage rendement van de divisie logistiek - naastpostbezorging en express de derde poot van TNT - en in het bijzonder dezware verliezen in Frankrijk kan evenmin voortvarend worden genoemd. Nadrie jaar ellende hakte Bakker deze zomer de knoop eindelijk door: deFranse logistiekdivisie gaat de deur uit. Het verwachte verlies van 140miljoen op de verkoop neemt TNT voor lief.

Het is een belangrijke stap, maar niet de oplossing. TNT verdient opdeze activiteit een brutomarge van 2 procent vergeleken met bijna20 procent op de postbezorging en bijna 9 procent bij express. Het lagerendement bij logistiek bezorgt de TNT-top al jaren hoofdpijn en beleggersworden ongeduldig.

Schrale troost is dat TNT voor de bezorging van brieven aanzienlijkminder tijd nodig heeft dan voor het doorhakken van ingewikkelde knopen.Voor een daadkrachtige eigenaar valt veel geld te verdienen.

Nico Goebert

Meer over