ColumnPeter de Waard

Zouden de Kaaimaneilanden niet beter de Aasgiereilanden kunnen heten?

null Beeld

Op drie tropische eilanden ten zuiden van Cuba is een op de twee bewoners bankier of financieel expert. In de afgelopen twaalf maanden hebben die voor 400 miljard dollar (333 miljard euro, bijna de hele Nederlandse staatsschuld) aan Amerikaanse staatsobligaties verkocht, waarvan alleen al 100 miljard in de laatste twee maanden. Met 60 duizend bewoners zou dat 8 miljoen per Kaaimaneilander zijn.

Maar de lokale bevolking is slechts uitvoerder. De Kaaimaneilanden zijn de beruchtste van de restanten van het oude Britse imperium (Kanaaleilanden, Man, Britse Maagdeneilanden, enzovoorts) die worden misbruikt als belastingparadijs. Zo zijn er 11 duizend hedgefondsen gevestigd, de aasgieren van de financiële markt. Samen beheren ze 80 procent van het hedgefondsvermogen in de wereld, dat wordt geschat op 3.400 miljard dollar (ruim 3.000 miljard euro). Ze worden daar de fast money community genoemd. Ze vallen niet alleen onder een zeer mild fiscaal regime, ze genieten daar ook anonimiteit. Vanuit die positie kunnen ze vrijuit speculeren. Het gaat vooral om het inspelen op kortetermijnkoersbewegingen in de hoop dat die een selffulfilling prophecy worden. Een van de bekendste middelen is short gaan, het verkopen van effecten die ze niet hebben, met het doel de koers naar beneden te krijgen, waarna die effecten goedkoper kunnen worden ingekocht.

Onlangs probeerden de hedgefondsen dat nog met het fonds GameStop – een spelcomputerwinkel met een marktkapitalisatie van tien miljard dollar – waarbij ze wereldwijd miljoenen kleine beleggers tegen zich in het harnas joegen.

Maar die zeperd heeft hen niet ontmoedigd. Ze blijken ook massaal short te gaan in het allergrootste fonds in de wereld: de VS met hun staatsschuld van 28 duizend miljard. Dit betekent dat de hedgefondsen de confrontatie durven aan te gaan met de Federal Reserve, het Amerikaanse centrale bankenstelsel, dat onbeperkt geld kan bijdrukken en obligaties kan opkopen. Niettemin hebben de hedgefondsen met die verkopen de obligatiekoersen omlaag weten te krijgen. Het rendement op de tienjarige Amerikaanse staatsobligatie is sinds begin dit jaar opgelopen van 0,9 procent tot 1,6 procent nu. Blijkbaar denken ze dat Amerikaans staatspapier de komende tijd in waarde zal dalen nu de nieuwe president Joe Biden nog eens voor duizenden miljarden aan nieuwe schulden zal scheppen om de infrastructuur op orde te krijgen, het klimaatprobleem aan te pakken en de Amerikaanse onderklasse de helpende hand toe te steken. Ze rekenen erop dat dit tot inflatie zal leiden en de rente omhoog zal jagen.

Dat is een grote gok, maar door op zo’n massale manier short te gaan, ondermijnen ze de kredietwaardigheid van het land. Het is een teken aan de wand dat de financiële macht van de fast money community groeit.

Kaaimannen zijn op de eilanden amper te vinden. Misschien is Aasgiereilanden een betere benaming.

Meer over