Welkome autodief komt half jaar later

De organisatoren van de Golden Joystick Awards, een Britse prijs voor computerspellen, moeten hun lijstjes met genomineerden aanpassen. Een grote kanshebber in de categorie ‘Spellen Om In De Gaten Te Houdden in 2007’ zal dit jaar niet meer verschijnen....

Het uitstel berooft niet alleen de fans van de succesvolle reeks gangstergames van een nieuwe dosis moord en doodslag. Het scheelt de Amerikaanse uitgever Take-Two mogelijk een kwart miljard dollar aan omzet in het lopende kwartaal dat 31 oktober afloopt.

GTA IV zou oorspronkelijke enkele dagen daarvoor worden uitgebracht. De koers van Take-Two kelderde donderdag na sluiting beurs met 19 procent, naar 13,65 dollar.

Ook voor de rest van de gamesindustrie komt het uitstel als een schok. GTA IV was een van de drie spellen waarop de fabrikanten van spelcomputers hun hoop hadden gevestigd voor de feestdagen, waarin 30 tot 40 procent van de jaaromzet wordt behaald. Wat Harry Potter betekent voor de boekhandel, is GTA voor de gamesbranche. Vooral Microsoft en Sony rekenden erop dat de verschijning van GTA IV de verkoop van hun Xbox 360 en PlayStation 3 zou opstuwen. De derde speler, Nintendo, heeft daar minder last van omdat de game voorlopig niet voor zijn Wii zou uitkomen.

De grootste verliezer, na Take-Two, is Sony, oordeelt analist Evan Wilson van de beleggingsfirma Pacific Crest Securities in The New York Times. Voor de Xbox 360 van Microsoft staat Halo 3 op stapel, het derde deel in een populaire trilogie dat al eind volgende maand verschijnt. Sony mist voor zijn PlayStation 3 een unieke kaskraker. De nieuwe spelcomputer kampt al een jaar met teleurstellende verkoopcijfers.

‘Dit raakt de hele branche’, zegt Wilson, ‘het komt zelden voor dat een enkel spel zo’n invloed heeft op de markt.’

Er zijn ook winnaars: de grote concurrenten van Take-Two, Electronic Arts en Activision, krijgen meer aandacht voor titels die rond de Kerst verschijnen.

Take-Two voert technische problemen aan voor het uitstel. ‘De omvang en de reikwijdte van dit spel zijn bijna zonder weerga in de industrie en de productie ervan voor de nieuwe spelcomputers is uitdagend geweest’, aldus bestuursvoorzitter Strauss Zelnick in een toelichting. ‘Een game uitbrengen dat niet aan onze eisen voldoet, is echter geen weg die we willen bewandelen.’ Een maand geleden nog verzekerde Zelnick dat het spel op koers lag.

Voor Take-Two is het opschorten van GTA IV een domper in een lange reeks van tegenslagen. De financiële resultaten vallen al enkele kwartalen tegen, hoewel er van eerdere afleveringen van Grand Theft Auto tientallen miljoenen stuks zijn verkocht. Het bedrijf ligt onder vuur vanwege omstreden titels als Manhunt en Bully. Ook is er een aanklacht wegens gerommel in de boeken, waarbij de winst groter werd voorgesteld. Zelnick kwam aan het roer nadat de aandeelhouders de raad van bestuur hadden weggestuurd.

‘Het uitstel is uniek’, zegt product manager Onno Bos van Take-Two Benelux in Breda. ‘Alle GTA-games zijn altijd in oktober verschenen.’ Bos was al bezig om advertentieruimte in te kopen bij bladen en websites. ‘Dat moeten we nu terugdraaien.’ Van San Andreas, de laatste GTA-versie voor de spelcomputers, zijn in de Benelux 1,9 miljoen stuks verkocht. Van de hele reeks van acht spellen zijn sinds 1998 meer dan 65 miljoen exemplaren afgezet.

Meer over