Nieuws

Vrees voor inflatie laat ECB siberisch: president Lagarde laat rente op 0 en versnelt opkoopprogramma

De stijgende inflatie maakt het hoogste bestuursorgaan van de Europese Centrale Bank niet nerveus. De governing council (het beleidscomité) van 25 leden, onder wie de Nederlandse centralebankpresident Klaas Knot, besloot donderdag de officiële rente op 0 procent te houden. Voorlopig wordt het lenen van geld niet duurder. En sparen blijft een schip van bijleg.

President van de Europese Centrale Bank Christine Lagarde vindt het nog niet nodig om over het afbouwen van de noodsteun na te denken. Beeld EPA
President van de Europese Centrale Bank Christine Lagarde vindt het nog niet nodig om over het afbouwen van de noodsteun na te denken.Beeld EPA

Banken moeten ook een half procentpunt toe blijven betalen om geld bij de centrale bank te parkeren. Ook aan het opkoopprogramma van schuldpapier wordt niet getornd, ondanks het economisch herstel. Het tijdelijke opkoopprogramma onder de naam Pepp (Pandemic emergency purchase programme ) zal zelfs worden opgevoerd, zoals al was aangekondigd. In totaal heeft de ECB daarvoor 1.850 miljard euro gereserveerd. Dit programma loopt nog tot maart 2022.

‘Er is niets gezegd over het mogelijk verloop van dat programma na maart 2022. Mogelijk komt er meer duidelijkheid over de strategie in de vergadering van september’, zegt Konstantin Veit, portefeuillebeheerder van Pimco, ’s werelds grootste obligatiefonds. Ook de vaste aankopen van 20 miljard euro per maand gaan gewoon door.

Staatsleningen

Het doel van de ECB blijft de economie te voorzien van overvloedige liquiditeiten door staatsobligaties en ander schuldpapier te blijven opkopen, zodat de rente extreem laag blijft. Dit moet consumenten aanmoedigen hun uitgaven op te voeren en bedrijven hun investeringen. Ook moet dit voorkomen dat zuidelijke landen in de eurozone meer voor hun staatsleningen moeten betalen dan noordelijke.

Over het mogelijk ontstaan van zeepbellen, zoals door koersstijgingen op de aandelenmarkt en waardestijgingen op de huizenmarkt, maakt de ECB zich niet erg ongerust. En wanneer de ECB de steunoperaties gaat afbouwen, zal dat geleidelijk gebeuren. Wel bekende ECB-president Christine Lagarde dat niet iedereen in het beleidscomité het met de besluiten eens was. ‘Er waren wat afwijkende meningen’, erkende ze op een toelichtende persconferentie. Mogelijk behoren die van Nederland en Duitsland daartoe.

Volgens Lagarde is het nog niet nodig om over het afbouwen van de noodsteun na te denken. ‘Dat is prematuur‘, zei ze herhaaldelijk tijdens de persconferentie. Het onderwerp was volgens haar zelfs niet aan de orde geweest.

Lockdowns

De oplopende inflatie van dit moment is geen reden tot zorg. In mei was de inflatie in de eurozone op jaarbasis 2,1 procent, iets boven de doelstelling van de ECB en nog aanzienlijk lager dan in de VS. Lagarde denkt dat deze inflatie maar tijdelijk is. Deze heeft vooral te maken met energieprijzen; die stijgen als gevolg van het economische herstel, nu de vaccinaties zoden aan de dijk zetten en de lockdowns in de eurozonelanden worden afgebouwd. Daarnaast, zei Lagarde, had de stijgende inflatie te maken met Duitse btw-verhogingen die alweer ongedaan zijn gemaakt. De vooruitzichten voor de inflatie van de ECB zijn 1,9 procent in 2021, 1,5 procent in 2022 en 1,4 procent voor 2023. De ECB streeft volgens haar doelstelling naar een inflatie van 2 procent.

Voolopig gaat de ECB uit van een economische groei in de eurozone van 4,6 procent dit jaar, 4,7 procent in 2022 en 2,3 procent in 2023.De kans op een neerwaartse spiraal wordt echter nog altijd hoger ingeschat dan de kans op een oververhitting van de economie. Zolang de pandemieperiode niet voorbij is, wil de ECB de gunstige leenvoorwaarden handhaven.

Macro-econoom Carsten Brzeski van ING noemde de persconferentie van Lagarde een bijna exacte kopie van die van april. ‘Geen veranderingen in de tarieven, geen verandering in het opkoopprogramma en geen verandering in de taal. Nog altijd wordt gezegd dat het opkoopprogramma wordt versneld.’

Inflatie VS was in dertien jaar niet zo hoog

De inflatie in de VS is in mei gestegen tot 5 procent. Dat is het hoogste percentage in dertien jaar. De consumentenprijzen lagen in mei 5 procent hoger dan in mei 2020. In de loop van mei stegen de prijzen met 0,6 procent. Als de prijzen van energie en voedingsmiddelen niet worden meegerekend, komt de kerninflatie uit op 3,8 procent op jaarbasis. In april was dat nog 3 procent. In mei 2008 was de inflatie 5,4 procent.