Nieuws

Tsjechische miljardair heeft 20 procent van PostNL in handen

De eigenaar van het Tsjechische energiebedrijf EPH Daniël Kretinsky heeft zijn aandelenpakket in PostNL flink verhoogd – van 3 naar 20 procent. Met 30 procent moet de miljardair een overnamebod doen. Het is de vraag of hij werkelijk wil doorpakken bij PostNL. ‘De opmars van Kretinsky prikkelt de fantasie.’

Robèrt Misset
Het PostNL sorteercentrum, voorzien van diverse robots, is speciaal ingericht voor het sorteren en landelijk distribueren van kleine pakketten.  Beeld Jeroen Jumelet / ANP
Het PostNL sorteercentrum, voorzien van diverse robots, is speciaal ingericht voor het sorteren en landelijk distribueren van kleine pakketten.Beeld Jeroen Jumelet / ANP

PostNL heeft last van de nieuwe btw-regels voor kleine goederen van buiten de Europese Unie. Volgens topvrouw Herna Verhagen had de aanpassing van de regels een ‘sterkere tijdelijke negatieve impact’ op de volumes dan voorzien. Voor alle pakketjes die van buiten de EU komen, moet sinds 1 juli btw worden betaald. Het aandeel zakte maandag ruim 2 procent vanwege de stagnerende groei in het derde kwartaal.

Ook een andere ontwikkeling biedt PostNL mogelijk kopzorgen. De Tsjechische miljardair Daniël Kretinsky heeft sinds zijn eerste investering in februari het aandelenpakket in PostNL verhoogd van 3 naar 20 procent, met een waarde van zo’n 400 miljoen euro. ‘De snelheid waarmee dit gebeurt, zie je zelden’, zegt Jasper Jansen, hoofdeconoom van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB).

Grootaandeelhouder

Nog 10 procent erbij en de eigenaar van het Tsjechische energiebedrijf EPH met een geschat vermogen van 4 miljard euro is verplicht een overnamebod te doen. ‘Reken maar dat ceo Herna Verhagen zich het hoofd breekt over de intenties van Kretinsky en wat het voor PostNL kan betekenen’, aldus Jansen. ‘Dat spel vindt nu plaats achter de schermen. Met 20 procent van de aandelen kun je al bijna een commissarispost afdwingen. De deur gaat altijd open voor Kretinsky.’ PostNL zegt geen mededelingen te doen over individuele aandeelhouders.

Kretinsky (46) is in eigen land vooral bekend als voorzitter van voetbalclub Sparta Praag en zijn relatie met de 23 jaar jongere Anna Kellnerová, dochter van een van zijn zakenpartners. Kellnerová nam als springruiter deel aan de Olympische Spelen in Tokio. De Vlaamse zakenkrant De Tijd portretteerde Kretinsky in september als ‘De Sfinx’ die bij voorkeur achter de schermen blijft.

Na zijn investering bij de Franse krant Le Monde moest Kretinsky zich verantwoorden voor zijn banden met de Russische president Poetin, omdat hij miljoenen aan dividend opstreek bij een Slowaaks bedrijf dat gas van Rusland naar Europa vervoerde. ‘Voor iemand die is opgegroeid onder het Sovjet-juk, is de rol van slaaf van Moskou de laatste die ik ooit wil spelen in mijn leven’, vertelde Kretinsky aan het Franse blad Les Echos.

PostNL en Royal Mail

‘De opmars van Kretinsky prikkelt de fantasie’, zegt Jansen. Met zijn Vesa Holding is hij ook aandeelhouder van het Britse postbedrijf, waar hij zijn belang van 5 naar 13 procent uitbouwde. ‘Kretinsky heeft een vergelijkbaar aandelenpakket gekocht bij het Britse Royal Mail. Dan wordt al snel gespeculeerd over een samenvoeging. Uit rationele overwegingen is dat niet eens zo gek. Hoewel ook de posttak mede dankzij de bezorging van de vaccinatiebrieven nog redelijk draait, is het een markt die jaarlijks met 10 procent krimpt.’

PostNL laat zich echter niet gemakkelijk overnemen. Zo werd de samensmelting met het Belgische Bpost in 2016 op het laatste moment afgewezen. ‘Het was een behoorlijke soap’, aldus Jansen. ‘Tot drie keer toe drongen de Belgen aan op samenwerking, je kunt zeggen dat het door de politiek is gefrustreerd. PostNL is nu eenmaal een van de grootste werkgevers in Nederland, er spelen meer belangen dan het tevreden stellen van de aandeelhouders.’

Met de overname van Sandd – na een door de staat aangevochten besluit van de rechter formeel nog steeds niet goedgekeurd – heeft PostNL slechts extra tijd gekocht, stelt Jansen. ‘Uiteindelijk wordt het moeilijk de winst bij het postbedrijf op peil te houden. Je kunt daar niet eeuwig kosten besparen. Bovendien is pakketbezorging een lokaal spel, ik vraag me af hoeveel synergie je kunt creëren met de Britten.’

Splitsing brief- en pakketpost

Het blijft speculeren of Kretinsky werkelijk wil doorpakken bij PostNL. Jansen: ‘Kretinsky investeert in meerdere bedrijven, PostNL past wel in zijn straatje. Dat bedrijf keert nog altijd tegen de 10 procent dividend uit. Hij kan het evenals John de Mol als een mooie belegging zien. De groei van de pakketten is niet meer te stoppen. Die rekensom zal Kretinsky ook hebben gemaakt. Maar ik denk dat het moeilijk wordt om de pakketten los te weken van de briefpost, dat kan tot weerstand in de politiek leiden. Een splitsing zal in Nederland niet zomaar worden geaccepteerd, in die zin is PostNL geen regulier beursgenoteerd bedrijf.’

Bezint PostNL zich op een plan om het fort wederom te verdedigen? Overleg met Kretinsky zou er al zijn geweest. ‘Kretinsky is zeer vermogend en schuwt grote belangen niet’, zegt hoofdeconoom Jansen. ‘We moeten afwachten hoe activistisch hij bij PostNL wil zijn.’

Meer over