columnpeter de waard

Toezichthouders en banken maken van de rekeninghouder een soort James Bond

null Beeld

Wie geld overmaakt moet niet alleen meer letten op het zorgvuldig invullen van het Iban-nummer, maar moet ook elk woord bij de omschrijving wikken en wegen.

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie.

Woorden als ‘Afrika’ of ‘Midden-Oosten’ kunnen alleen al tot maanden vertraging zorgen. Het woord ‘watertank’ was voldoende om een hulpprogramma om zeep te helpen. Achteraf was ‘watersupplysystem’ beter geweest, zo klonk het bij de christelijke hulporganisatie Zoa. Want nu rinkelden bij het woord ‘tank’ alle alarmbellen bij de financiële instellingen.

Het plan de lokale bevolking in Syrië te helpen met schoon drinkwater liep spaak. De bank blokkeerde de aankooptransactie, want het begrip tank in relatie tot Syrië leidde tot een verdenking van mogelijke banden met terroristen. En dat zou de bank niet kunnen riskeren. Als een toezichthouder in de VS daar argwaan over zou krijgen, kon de bank tegen een enorme boete aanlopen. Honderden miljoenen, mogelijk zelfs miljarden.

Nederlandse banken hebben inmiddels meer dan tienduizend mensen − een op iedere zes bankemployees − in dienst die niets anders doen dan door de computer als verdacht aangemerkte transacties na te vlooien op de kans van witwassen of hulp aan terroristen. En in hun ijver jagen ze niet alleen hun eigen particuliere klanten, die hun hele doopcel moeten lichten in ondoorzichtelijke identificatieprocedures, tot wanhoop, maar maken ze ook hulporganisaties het werk onmogelijk.

Betalingen lukken niet of worden enorm vertraagd. Hulporganisaties zijn nu eenmaal vaak actief in conflictgebieden waar de hulp het hardst nodig is, zoals Syrië, Afghanistan, Jemen en Somalië, om wat zere plekjes op de aardkloot te noemen. Mensen worden hier van huis en haard verdreven en komen in kampen terecht zonder voedsel, onderdak, medische hulp en schoon water.

Maar geld sturen om die vluchtelingen in staat te stellen lokaal producten te kopen is onmogelijk geworden, omdat er altijd wel een terrorist tussen kan zitten. De Wet ter voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme betekent dat banken een zogenoemde know-your-customercheck moeten doen. En daarbij is iedereen een potentiële verdachte. Creditcardmaatschappijen fiatteren transacties van argeloze burgers niet en beleggingsinstellingen weigeren klanten met Amerikaanse namen. Hulporganisatie Impact Direct kostte de procedure om alleen een bankrekening te openen al maanden, waarna het verzoek werd afgewezen omdat de directie maar uit één persoon bestond.

Het is niet alleen de banken kwalijk te nemen. De toezichthouders, opgejaagd door de politiek, zijn ook doorgeslagen in hun fanatisme terreur en witwassen uit de roeien. En dat betekent dat iedere klant na een veiligheidsscreening een MI6-agent is geworden.

Het beste is alle bankoverschrijvingen te ondertekenen met Bond - James Bond.

Nu alleen de Aston Martin nog, want de Bond-girl mag niet meer.

Meer over