Speeltuin Michael Jackson wordt geveild

De kredietcrisis treft vele huishoudens in Amerika. Ook Michael Jackson dreigt zijn huis kwijt te raken wegens achterstallige betalingen.

José is absoluut geen klagerig type. De Mexicaanse immigrant heeft een zachte stem en een zangerig accent. Hij is een harde werker die bezoekers vriendelijk te woord staat bij de ingang van Neverland, de ranch van Michael Jackson in het zuiden van Californië. Maar vandaag is een slechte dag.

Het weer is weliswaar voortreffelijk, droog en warm, maar de wc van zijn wachthuisje is kapot. Zijn collega is niet op komen dagen en zijn auto blijft maar moeilijk doen. Bovendien lijkt het erop dat hij zijn baan ‘op de middellange termijn’ gaat verliezen.

Geloof het of niet, zegt José, hij heeft ‘Mister Jackson’ nog nooit gesproken. Terwijl hij al bijna 25 jaar op de ranch werkt als beheerder, tuinman en portier. Maar dat het onmogelijk goed kan gaan met zijn baas, is ook José duidelijk. ‘Van zonsopgang tot zonsondergang komen mensen hier aan het hek’, zegt hij. Ze vragen hoe het gaat met Michael Jackson. Of hij nog wel eens voorbij komt. ‘De laatste dagen hoor ik dat de boel wordt verkocht.’

Hardnekkig
Nou hoort hij dat al sinds eind jaren negentig, relativeert de portier, dus die geruchten negeert hij in beginsel. Maar dit keer zijn de geluiden hardnekkig en de bronnen onverdacht, weet ook José, die zijn achternaam contractueel niet prijs mag geven. ‘Ik ben bang dat het misschien toch wel afgelopen is.’

De opmerking zou kunnen slaan op de complete carriére van de King of Pop (49), die al jaren geen nieuwe muziek heeft gemaakt en sinds 2005 niet meer in Californië woont. Momenteel is hij in het nieuws vanwege Neverland, het landgoed van ruim 11 vierkante kilometer in de groene heuvels ten noordoosten van Los Angeles. De gevallen ster heeft bijna 25 miljoen dollar (16 miljoen euro) aan leningen uitstaan, maar heeft al sinds vorig jaar niet afbetaald.

Genoeg, besloot de beheerder van Neverland, Financial Title Company in San Francisco, eind februari. Het bedrijf deed aangifte en nu dreigt ook voor Michael Jackson foreclosure: de gedwongen verkoop van een pand per veiling, waarmee talrijke Amerikanen dezer dagen worden geconfronteerd door de kredietcrisis. Wordt er niet spoedig een regeling getroffen, dan zal Neverland met alles erop en eraan aan de hoogste bieder worden verkocht in de rechtbank van de nabijgelegen stad Santa Barbara.

‘Tenzij u actie onderneemt om uw eigendom te beschermen’, staat er in de rechtbankdocumenten, ‘kan het worden verkocht per openbare veiling.’

Discrete verkoop
Kort nadat Fox News deze documenten openbaar maakte, kwam CNN met een anonieme ‘insider’ die ontkende dat Neverland te koop is. ‘De financiering wordt geregeld’, zei de bron. ‘Er zijn genoeg kredietverleners die met hem willen werken.’ Een directe, discrete verkoop aan een particulier die de kosten wel kan dragen, behoort eveneens tot de mogelijkheden.

Jackson noch zijn zegslieden spreken openlijk over de dreigende foreclosure, dus het is onduidelijk of er inderdaad wordt gewerkt aan een deal. Maar RealtyTrac gaat ervan uit dat Neverland eind deze maand een nieuwe eigenaar zal hebben.

Het bedrijf houdt alle gedwongen veilingen in de VS bij. Die treffen vooral woningen in het zogenoemde subprime-segment, voor weinig kredietwaardige Amerikanen. Maar volgens James Saccacio van RealtyTrac verandert die trend. ‘We beginnen bewijs te zien van een toename in veilingen aan de bovenkant van de markt. Het lijkt erop dat zelfs de rich and famous niet immuun zijn’, zei Saccacio in een persbericht. Hij wees erop dat de beroemde Villa Venezio in zuidelijk Florida eerder dit jaar ook werd geveild na wanbetaling. Die leverde 22 miljoen dollar op.

Als het zo ver komt, dan is 19 maart de veilingdag. Volgens RealtyTrac zal het openingsbod 20 miljoen bedragen. Het is waar dat de huizenmarkt hapert, maar het onroerend goed in deze wijnstreek, vlakbij het pittoreske plaatsje Los Olivos, is nog steeds populair en duur. Zoals de film Sideways (2005) toonde, is het een lieflijke regio en niet te ver weg van Los Angeles. Toeristen komen er graag, tegenwoordig minder voor de popster, maar voor de wijn en de landelijke sfeer.

‘Wij snappen dat Michael hier wilde wonen. Het leven is kalm en redelijk goed’, zegt serveerster Sally Foreman van een restaurant in Los Olivos. ‘Maar hij moet wel zijn huis afbetalen, net als iedereen.’

Peter Pan
Jackson kocht het landgoed in 1988 voor meer dan twaalf miljoen dollar. De zelfbenoemde koning van de pop noemde zijn ranch naar Neverland, de droomwereld van Peter Pan waar kinderen nooit hoeven op te groeien. Hij zette een compleet pretpark neer, liet een dierentuin aanleggen en hield tal van feestjes op Neverland. Vrienden en familieleden waren welkom, evenals hun vrienden en de vrienden van de vrienden. Geniet ervan, iedereen, leek Jacksons motto te zijn.

‘Het was geweldig’, zegt Naja Hayward, die in 2001 met haar vriend en zoontje een dag doorbracht op de ranch. Haar vriend was een klasgenoot geweest van drie neefjes van Jackson, die een reünie op Neverland hielden. Jackson was er zelf niet en Hayward liet haar zoon ‘geen moment uit het oog’, zegt ze voor alle duidelijkheid. Ze herinnert zich een privébioscoop, een echte stoomtrein, een volledig uitgeruste snoepwinkel, een reuzenrad, en ‘een complete dierentuin met een giraffe, een aap, lama’s, een tijger en een leeuw’.

Kindermishandeling
Jacksons neiging om jonge kinderen ook zonder hun ouders te verwelkomen in het fantasieland leidde in 1993 en tien jaar daarna opnieuw tot beschuldingen van kindermishandeling. Jackson zou zich aan bezoekende jongens hebben vergrepen, wat hij altijd met kracht heeft ontkend.

Toch lieten ouders hun kinderen zonder begeleiding naar Neverland gaan. Regelmatig sliepen jongens bij Jackson in zijn slaapkamer. Dat kwam naar buiten in 2005, tijdens het strafproces dat tot uitzinnige taferelen leidde, zowel bij de rechtbank in Santa Maria als bij het toegangshek van Neverland. Jackson werd vrijgesproken en keerde zijn zelfgeschapen droomwereld de rug toe. Naar verluidt brengt hij zijn tijd nu door in Bahrein, het schatrijke oliestaatje in de Perzische Golf, en in Las Vegas, de gokstad waar beroemdheden betrekkelijk ongestoord door het leven kunnen gaan.

In 2006 kwamen berichten dat de verwaarsloosde ranch van de overheid dicht moest. De dieren zouden zijn weggehaald, de meeste werknemers zouden vertrokken zijn omdat ze niet meer werden betaald, en de staat gaf Jackson boetes omdat hij achterstallige verzekeringskosten en belastingen niet betaalde. In oktober 2007 begon de executieprocedure van het pand, wat in Californië automatisch gebeurt als de debiteur meer dan drie afbetalingen mist. En nu dus de veiling op last van Justitie.

Stil
José staat bij het onttakelde, bruine hek, waar niets meer wijst op de grote muzikant of zijn pretpark. In de verte klinken schoten; naast de veehouderij is de jacht populair in deze lege streken. Maar op Jacksons landgoed wordt niet gejaagd, verzekert José. ‘Je ziet nu niemand meer op de ranch’, zegt hij. ‘Het is stil.’ Michael Jackson is nog steeds beroemd, weet José. ‘Maar niet op zo‘n goeie manier.’

In de Amerikaanse media is het verval van Neverland opgevat als een symbool voor Jacksons treurige lot in bredere zin. In de media klinkt vooral medelijden.

Volgens Ann Powers, een muziekrecenstente van The Los Angeles Times, moeten we eeuwig worstelende beroemdheden zoals Jackson en Britney Spears niet beschouwen als gewone mensen. ‘De schade aan gevallen sterren als Britney en Jacko verhult wat ze bijzonder maakt – hun talent, hun schoonheid, hun rijkdom – om zo te voldoen aan het ultieme mandaat van de tabloidcultuur: dat ze net als wij zijn. Net als wij, althans in onze slechtste, verdrietigste momenten.’ Zelfs mega-celebrities krijgen te maken met ‘de rampen die zo beschamend zijn voor gewone huishoudens’.

Het publiekelijk kwijtraken van je huis is zo’n beschamende ramp – voor bijna vier miljoen Amerikanen, een recordaantal, berichtte vorige week de Vereniging van Hypotheekbanken. Ook Mister Jackson weet nu hoe het voelt.

Meer over