SNS Reaal koopt FNV uit voor spotprijsje

De FNV heeft zijn belang van 51 procent in verzekeraar Reaal voor een prikkie overgedaan aan de SNS Groep. 'Mensen uit de financiële wereld die alleen naar de cijfers kijken, heben keihard gelijk als ze zeggen dat er te weinig betaald is', zei Wout Tuinenburg, de vroegere topman van Reaal...

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Bestuursvoorzitter Jan Vugts van de nieuwe bank/verzekeraar, die met een balanstotaal van 42 miljard gulden en 4700 werknemers de op vijf na grootste financiële groep van Nederland wordt, wilde niets kwijt over het bedrag waarvoor de vakcentrale FNV is uitgekocht. Eerder is echter al uitgelekt dat SNS Reaal 290 miljoen gulden betaalt gespreid over vijftien jaarlijkse termijnen. Inclusief rente ontvangt de FNV uiteindelijk rond 400 miljoen gulden.

Dat bedrag steekt schril af bij de winstgevendheid van Reaal. De verzekeraar voerde de winst vorig jaar met meer dan 50 procent op tot 78 miljoen gulden. De winststijging is toe te schrijven aan de winstbijdrage van 30 miljoen van Hooge Huys. De Alkmaarse verzekeraar sloot zich in 1995 aan bij de Reaal Groep, waardoor de winst in 1996 voor het eerst volledig meetelde.

Afgaande op de winst over 1996 en de vuistregels die bij de overname van een verzekeraar gelden, is het FNV-belang van 51 procent in Reaal meer dan 600 miljoen waard. Maar volgens Vugts is de forse winststijging vorig jaar niet van invloed geweest op de overnameprijs. 'Wij hebben met de FNV een goede deal gesloten, waarover beide partijen tevreden zijn', zei Vugts. 'De FNV heeft rekening gehouden met het belang van de onderneming en dat is veel belangrijker dan een stukje vergoeding.'

De FNV had ook niet veel keus. Aanvankelijk wilde de vakcentrale vasthouden aan een belang in de nieuwe onderneming SNS Reaal, maar dat stuitte op een veto van SNS. De FNV had de fusie daarop kunnen laten afspringen, maar dan was het relatief kleine Reaal op middellange termijn in problemen gekomen op een markt die gekenmerkt wordt door een sterke concentratie. De vakcentrale heeft dus eieren voor zijn geld gekozen. Financieel hoeft de FNV niet veel veren te laten, want het meerderheidsbelang in Reaal leverde de vakcentrale slechts een vast dividend op van zes ton per jaar.

Zowel de SNS Groep als Reaal zijn in 1990 ontstaan door fusies waarbij geen geld te pas kwam. SNS kwam tot stand door het samengaan van drie regionale spaarbankcombinaties. In Reaal werden de voormalige bank- en verzekeringsdochters van het socialistische NVV en het katholieke NKV ondergebracht, later aangevuld met het Hooge Huys en Helvetia.

Beide partners kenden eigenaars die de winst in het bedrijf hielden. De SNS Groep is voor 100 procent in handen van stichtingen die worden bestuurd door de commissarissen. Ook de 49 procent van de aandelen Reaal, die geen eigendom waren van de FNV, was in handen van een stichting die evenmin dividend opeiste. In de nieuwe situatie worden de aandelen SNS en Reaal ondergebracht bij de nieuwe stichting Beheer SNS Reaal en ook bij het bestuur van die nieuwe stichting komt geen buitenstaander te pas.

De keerzijde van deze constructie is dat SNS Reaal geheel op zichzelf is aangewezen voor de vermogensvoorziening. Ook dat beperkte de mogelijkheden van de FNV om het volle pond te eisen voor zijn meerderheidsbelang in Reaal. Immers: hoe hoger de prijs, hoe zwakker de vermogenspositie van de nieuwe groep. Vandaar ook dat beide partijen de betaling van de koopprijs hebben gespreid over vijftien jaarlijkse hapklare brokken.

De ongebruikelijke eigendomsconstructie voldoet waarschijnlijk voor de komende jaren. 'Het huidige eigen vermogen (2,3 miljard) is voldoende', zei Vugts. 'Tenzij het plotseling allemaal verschrikkelijk hard gaat.' In dat geval moet SNS Reaal naar externe financieringsmiddelen omzien zoals achtergestelde leningen. Maar ook een beursgang behoort over een aantal jaren tot de mogelijkheden.

De nieuwe financiële groep is volgens Vugts een 'uitgesproken middenvelder in de Nederlandse verhoudingen'. 'Maar ik heb van een ander spelletje begrepen dat veel op het middenbeld wordt beslist.' Vugts zou SNS Reaal nog graag uitgebreid zien met een zorgverzekeraar. 'Dat is een noodzakelijke aanvulling op het terrein van employee benefits (aanvullende bedrijfsregelingen voor de eigen werknemers).'

De gezamenlijke resultaten van beide partners zijn vorig jaar sterk gestegen. De winst van SNS groeide met 20 procent van 113 naar 135 miljoen gulden. De winstgevendheid van SNS Reaal is verveelvoudigd van 82 miljoen in 1992 naar 293 miljoen vorig jaar. Het rendement op het eigen vermogen is in die periode meer dan verdubbeld van 4,1 naar 9,9 procent.

Meer over