nieuwscoronasteun

Reisbranche woedend dat de regering ‘Nederland definitief op slot heeft gegooid’

Hoe wordt de aangekondigde verlenging van de lockdown ontvangen door de reisbranche, evenementenindustrie, ondernemers en horeca-uitbaters? Een rondgang: ‘Alles wat leuk is, staat op omvallen.’

Reizigers doden de tijd op luchthaven Schiphol.  Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Reizigers doden de tijd op luchthaven Schiphol.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Evenementenbranche wil uitsluitsel: ‘Eigenlijk is een go or no go op 1 februari noodzakelijk’

Hoewel de lockdown met drie weken is verlengd wil de evenementenbranche op 1 februari uitsluitsel van de overheid of de voorbereidingen voor festivals en concerten in de zomer kunnen worden gestart. ‘De essentie is dat we een lange voorbereiding nodig hebben’, zegt Jolanda Jansen, directeur van Rotterdam Ahoy en woordvoerder van de Alliantie van Evenementenbouwers. ‘Eigenlijk is een go or no go op 1 februari noodzakelijk.’

Jansen wil voorkomen dat evenementen na de lockdown niet bijtijds kunnen worden opgestart. De branche met een omzet van 7,5 miljard euro en 100 duizend medewerkers is grotendeels ingestort en vreest wederom een verlies van tientallen miljoenen euro’s. ‘Er is daarnaast ook veel kennis verloren, omdat mensen hun baan verloren of elders werk zochten.’

Haast is geboden om nog iets van de festivalzomer te maken. Jansen: ‘Straks kijken we elkaar en denken: we hebben het virus eindelijk onder controle. We hadden toch die festivals, concerten en voetbalwedstrijden met publiek toch kunnen organiseren. Dat is realistisch met sneltesten en het uitbreiden van de vaccinaties. Maar we zijn te laat als we pas in maat kunnen opstarten.’

De Alliantie van Evenementenbouwers vraagt de overheid alsnog met de voorbereidingen te mogen beginnen. ‘En creëer een garantiefonds voor de getroffen ondernemers, wanneer de overheid vanwege het aantal besmettingen toch op de rode knop moet drukken.’

Jansen maakt zich zorgen nu ook de Fieldlab Evenementen zijn opgeschort. Het profvoetbal zou bij twee wedstrijden in de stadions van NEC en Almere City testen uitvoeren met 1.500 toeschouwers in diverse ‘bubbels’. Ook bij twee theatervoorstellingen zou publiek worden toegelaten. Die testen worden nu uitgesteld. ‘Nu wordt niet alleen wetenschappelijk onderzoek stilgelegd, het is tevens een signaal naar de branche dat alles on hold blijft.’

Reisbranche: ‘Laat mensen tenminste boeken voor de tweede helft van het jaar.’

Met ‘woede en verbijstering’ constateert Frank Oostdam, directeur van de Algemene Nederlandse Vereniging van Reisondernemingen (ANVR) dat de regering ‘Nederland definitief op slot heeft gegooid’. Dinsdagavond riep premier Rutte de bevolking niet te reizen tot eind maart en ook geen vakanties te boeken. ‘Waarom mag je zelfs niet boeken voor de zomervakantie of de herfst? Dit is belachelijk.’

Oostdam spreekt van een ‘klap in het gezicht van de reissector’, voor wie de lockdown nu nog eens elf weken duurt. ‘We begrijpen volstrekt niet waarom het zo lang moet duren. Rutte gooit de sleutel weg en zegt vervolgens: we zien wel hoe het verder gaat.

‘Ik ben benieuwd tot welke steunpakketten dit leidt, want we verwachten ook dit jaar een omzetverlies van 50 procent. Normaal gaat in de reissector 10 miljard euro om, nu de helft. Ook 2021 wordt een dramatisch jaar.’

De ANVR hekelt het gebrekkige perspectief voor de reisbureaus en aanbieders van vakanties. ‘Als we nu lijdzaam afwachten tot elke Nederlander rond de zomer is gevaccineerd, is deze sector al om zeep geholpen. In de horeca kan ik straks weer een kop koffie bestellen, de reisbranche heeft maanden nog om mensen weer op vakantie te sturen. Hoe gaan we deze sector weer opstarten?’

Oostdam mist een helder stappenplan hoe de regering Nederland weer in beweging krijgt. ‘Ik begrijp dat we niet kunnen reizen, nu de tweede golf van het coronavirus nog lang niet is bedwongen. Het toerisme draagt daar slechts een klein deel aan bij. Maar de regering zegt zelf dat door de vaccinaties er licht is aan het einde van de tunnel. We gaan weer reizen, dat staat vast. Laat mensen dan tenminste boeken voor de tweede helft van het jaar.’

Ondernemers: ‘Alles wat leuk is, staat op omvallen’

‘De ondernemers zijn door hun spaarcenten heen, zoals de premier terecht memoreerde’, aldus Leendert-Jan Visser, directeur van MKB Nederland. ‘We zijn de voorwaarden voor de extra steun nu aan het uitwerken.’ Visser onderhandelt in samenwerking met werkgeversorganisaties en de vakbonden over nieuwe steunpakketten voor ondernemers, nu de lockdown vanwege de aanhoudende besmettingen met drie weken is verlengd.

De ondernemers krijgen door de aanhoudende pandemie klap op klap, stelt Visser. Premier Rutte riep de Nederlandse bevolking op tot eind maart niet te reizen. ‘Een nieuwe dreun voor de reisbranche. De evenementensector heeft te maken met planningen voor de lange termijn. Voor al die sectoren is het einde van de crisis nog lang niet in zicht. Alles wat leuk is, staat op omvallen.’

Visser vreest een vloedgolf aan faillissementen na de zomer. Volgens de MKB-directeur blijven die nu nog uit, zolang bedrijven aan het infuus van de overheid liggen. ‘Er worden voorlopig geen faillissementen aangevraagd door de belastingen, het pensioenfonds of het UWV. Het wordt anders wanneer ondernemers in gebreke blijven als ze uitgestelde belasting terug moeten betalen. Verhuurders zijn ook aan het eind van hun Latijn, eens trekken ze de stekker uit bedrijven die de huur niet meer kunnen opbrengen.’

Juist door bedrijvennu overeind te houden, kan de economie na de crisis snel weer terugveren, stelt Visser. ‘De economie kan snel groeien, zodra de rem eraf is. We hebben niet de illusie dat we elke ondernemer kunnen redden, maar het is asociaal om een klein deel van de Nederlanders te laten opdraaien voor deze crisis.’

MKB Nederland roept het kabinet op ‘een slim openingsplan’ voor de getroffen sectoren te presenteren. ‘De vorige keer deden we het niet zo slim. Bij de eerste lockdown dachten we nog: even de tanden op elkaar en dan overleven we. Nu slaat de moedeloosheid toe.’

Horeca: ‘Er ontbreekt een exitstrategie’

De horeca is alleen gebaat bij 100 procent compensatie van het kabinet, nu de lockdown met drie weken is verlengd en nog steeds onduidelijk is wanneer cafés en restaurants weer open mogen, dat stelt Dirk Beljaarts, directeur van Koninklijke Horeca Nederland.

Opgestalpelde stoelen in Proeflokaal De Boom. Tijdens de harde lockdown moeten horecagelegenheden hun deuren gesloten houden.  Beeld ANP
Opgestalpelde stoelen in Proeflokaal De Boom. Tijdens de harde lockdown moeten horecagelegenheden hun deuren gesloten houden.Beeld ANP

Volgens Beljaarts heeft de intensieve lobby voor extra financiële steun slechts gedeeltelijk gewerkt. ‘De afspraken zijn nog niet in steen gebeiteld, voorlopig heeft de horeca net voldoende om de adem in te houden. Maar voor 99 procent van de horecabazen is de steun te weinig.’

KHN wil dat de tegemoetkoming vaste lasten (TVL-regeling) fors wordt verhoogd. Beljaarts: ‘Nu is het bedrag van maximaal 30 duizend euro per maand een schijntje voor de meeste ondernemers. Het helpt alleen in theorie, waardoor eigenaren hun spaargeld en pensioengeld in hun bedrijven hebben gestopt.’

Beljaarts constateert tevens dat startende ondernemers nog steeds in de kou worden gezet. ‘Voor hen is niks geregeld. Teveel mensen in de horeca staan nog buitenspel.’

KHN stelt dat het kabinet-Rutte meer maatwerk moet leveren. ‘De regering heeft het beste voor met de BV Nederland, maar toont te weinig interesse voor de ondernemers. Het beleid is teveel gericht op het overeind houden van de werkgelegenheid. Als straks in een winkelstraat twintig zaken failliet gaan, zijn er 18 snel weer opgevuld door anderen. Wij willen de ondernemers die het al tien maanden zwaar hebben een gezicht geven.’

Beljaarts miste in de persconferentie van premier Rutte en minister De Jonge wederom perspectief voor de horecabranche. ‘Het is mooi dat er nieuwe steunpakketten komen, maar we weten nog steeds niet wanneer cafés en restaurants de deuren weer mogen openen.

‘De lockdown duurt nu tot 9 februari, maar er ontbreekt een exitstrategie. Wat is het heropeningsplan? Wat kan er weer als de besmettingen blijven dalen? Het is kwalijk dat de stip aan de horizon nog altijd ontbreekt. Ik vind het een essentieel onderdeel van de zorgplicht van het kabinet.’

Meer over