Reactiveren IJzeren Rijn goedkope oplossing

De IJzeren Rijn, de goederenspoorlijn die Antwerpen met het Duitse Roergebied verbindt, kan met relatief weinig kosten op Nederlands grondgebied gereactiveerd worden....

Reactivering van de IJzeren Rijn is na het afblazen van de noordtak van de Betuwelijn afgelopen woensdag een stuk dichterbij gekomen. Minister Netelenbos van Verkeer en Waterstaat verwacht dat het goederenvervoer per spoor in de toekomst vooral over de zuidelijke transportassen zal gaan plaatsvinden.

Daarom worden de zuidtak van de Betuwelijn (Nijmegen-Venlo) en de IJzeren Rijn (Weert-Roermond/Venlo) de komende jaren nadrukkelijk op hun logistieke voordelen onderzocht.

België dringt al jaren bij Nederland aan op een snelle reactivering van de IJzeren Rijn over Roermond. Ook Duitsland toont zich sinds kort een groot pleitbezorger van het traject. De historische spoorlijn werd in 1879 aangelegd en bleef tot 1991 in gebruik.

Omdat de infrastructuur er nog redelijk goed bijligt, kan België met relatief weinig investeringen zijn eigen variant op de Betuwelijn realiseren. De zogeheten quickscan van Railned, eind vorig jaar in opdracht van het ministerie van Verkeer uitgevoerd, onderschrijft dat. De relatief lage kosten gelden overigens ook voor de tracékeuze over Venlo, wat voor Nederland logistiek aanmerkelijk gunstiger is.

Om dagelijks vijftien treinen via Roermond te kunnen laten rijden, moet België rekening houden met een investering van 113 miljoen gulden op Nederlands grondgebied. Uitbreiding met een dubbel spoor, die de lijn geschikt zou maken voor achttien treinen per dag, schatten de onderzoekers van Railned op 230 miljoen gulden extra. In de kostenraming is slechts globaal gerekend met de geluidswerende maatregelen voor Roermond. Gevelisolatie kan volgens het rapport variëren van 100 miljoen tot 1 miljard gulden.

Nederland heeft tot dusver weinig interesse getoond voor het historisch tracé omdat het weinig economische voordelen biedt. Bovendien doorsnijdt de IJzeren Rijn het Midden-Limburgse natuurreservaat De Meinweg dat sinds 1993 als stiltegebied is aangewezen. De provincie Limburg en omliggende gemeenten in het gebied zijn om die reden fel gekant tegen reactivering van het historisch tracé. In België, waar havenstad Antwerpen zo snel mogelijk over de verbinding wil kunnen beschikken, hebben de Nederlandse bezwaren inmiddels tot grote irritatie geleid.

Nederland heeft wel belangstelling voor een omleiding van de IJzeren Rijn over Venlo. Nationaal goederenvervoer zou dan via het logistiek goed geëquipeerde Venlo zijn bestemming naar het Duitse achterland kunnen vinden. Voor deze tracévariant moet tussen Weert - waar de IJzeren Rijn Nederland binnenkomt - en Venlo 46 kilometer nieuw spoor worden aangelegd langs de Noordervaart. De kosten van deze nieuwe dubbelsporige lijn schat Railned op 550 miljoen gulden.

De tracévariant over Venlo zal de komende jaren in een Milieueffectrapport (MER) worden onderzocht, samen met het historische tracé en nog een drietal andere alternatieven.

Een ambtelijke werkgroep van de Nederlandse, Belgische en Duitse overheid zal in oktober de tracévarianten vaststellen die voor een MER-onderzoek in aanmerking komen. Met het schrappen van de noordtak weet de gemeente Venlo plotseling alle aandacht op zich gevestigd.

Minister Netelenbos heeft deze week aangegeven de zuidtak van de Betuwelijn (het bestaande spoor tussen Nijmegen en Venlo) met meer voortvarendheid te willen moderniseren. Daardoor zou Venlo extra goederentransport uit Rotterdam krijgen te verwerken. Verder kan de grensgemeente serieuzer rekening gaan houden met de komst van een IJzeren Rijn.

'We ruiken enorme kansen maar zien tegelijkertijd met deze volumegroei wel problemen voor de leefbaarheid', aldus wethouder P. Stelder van Infrastructuur. 'We zullen er daarom nieuw spoor in de stad bij moeten krijgen.'

Meer over