Particuliere busbedrijven halen meer reizigers binnen

Het Engelse busbedrijf Arriva, voorheen Vancom, heeft sinds de invoering van de marktwerking in Zuid-Limburg in 1995 bijna 29 procent meer reizigers vervoerd....

Van onze verslaggever

Harry van Gelder

AMSTERDAM

Dat blijkt uit een vertrouwelijk rapport van onderzoeksbureau MuConsult, dat in opdracht van het ministerie van Verkeer en Waterstaat is geschreven.

De passagiersstijging bij Arriva is volledig tegen de trend bij het busvervoer. Bij de meeste busbedrijven daalt het aantal passagiers. Concurrent VSN, die ruim 90 procent van het streekvervoer in handen heeft, noteerde in 1996 weliswaar een lichte vooruitgang. Maar die moest vrijwel geheel aan een groei van het aantal reizigers met de sneldienst Interliner worden toegeschreven. Voor 1997 verwacht VSN ook nauwelijks winst.

Vorig week kapittelde de Rekenkamer nog minister Jorritsma van Verkeer. De Rekenkamer vroeg zich af of de minister haar dubbele doelstelling - minder geld uitgeven en toch meer reizigers trekken - wel kon realiseren.

's Lands controleur constateerde tussen 1994 en 1996 een daling van het aantal buspassagiers en een toename van de kosten van de overheid. Na een reactie van Arriva op het rapport, gaf de Rekenkamer toe dat Arriva inderdaad een forse winst had geboekt.

MuConsult onderzoekt voor het ministerie het effect van de marktwerking in het busvervoer. In 1995 zijn busgebieden in Zuid-Limburg en Noord-Beveland aanbesteed. Arriva won in het zuiden en VSN-dochter ZWN in het zuidwesten van het land.

In tegenstelling tot Arriva doet ZWN het slecht. Het aantal passagiers daalde vorig jaar met 18 procent vergeleken met 1996. Het jaar daarvoor was het ook al met 25 procent gedaald. MuConsult waarschuwt dat de Zeeuwse cijfers aan grote variaties onderhevig kunnen zijn, omdat daar slechts weinig mensen gebruik van het openbaar vervoer maken.

De mensen die wel met de bus reizen zijn in het algemeen goed te spreken over de prestaties van beide vervoerbedrijven. In Limburg beoordeelt 93 procent het busvervoer als goed. In Zeeland is dat 90 procent. De samenstelling van de groep busreizigers verschilt ook niet veel. Relatief veel scholieren en studenten en vrouwen bevolken het voertuig.

Het onderzoeksbureau trekt uit de cijfers slechts voorzichtige conclusies. Volgens het bureau is een langere onderzoeksperiode nodig voor stevigere oordelen. Vooralsnog vindt MuConsult dat niet valt aan te tonen dat de openbare aanbesteding mensen heeft aangezet om in plaats van de auto met de bus te gaan reizen. Omgekeerd trouwens ook niet. Wel vindt het bureau van belang dat Arriva meer reizigers aan zich bindt, die in het bezit zijn van auto en rijbewijs en dus kunnen kiezen tussen auto en de bus.

Meer over