Onrust over fellere concurrentie verzekeraars

De geplande versoepeling van de Wet Assurantiebemiddelingsbedrijf (Wabb) is inzet geworden van een strijd tussen lobbyïsten. Grote vraag in de discussie of de wetswijziging die de concurrentie in de branche moet stimuleren positief of negatief zal uitpakken voor de consument en tussenpersoon....

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Positief, zegt de Consumentenbond. 'Door mogelijke kortingen ontstaat prijsconcurrentie op de aangeboden pakketten van diensten en producten', aldus de bond. De organisatie dringt bij de Tweede Kamercommissie aan op een spoedige behandeling van het wetsvoorstel. Volgens de kabinetsplannen moet de wijziging voor een deel nog deze maand door de Tweede Kamer, en voor een deel begin volgend jaar.

Negatief, vindt de verzekeringslobby onder leiding van het Verbond van Verzekeraars en de organisaties van assurantietussenpersonen NVA en NBvA. Het trio schermt met een rapport van van het Economisch Insituut voor het Midden- en kleinbedrijf. Als het kabinet zijn plannen ten uitvoer brengt, zo stelt het EIM, verhardt de concurrentie tussen tussenpersonen, neemt de onduidelijkheid over polisvoorwaarden toe en last but not least wordt de consument verleid door cadeautjes in plaats van door degelijke verzekeringen.

Dat alles kan niet de bedoeling zijn van een wetswijziging, vindt het verbond, dat opdracht tot het onderzoek gaf. Door de Wabb te verspoelen wil de regering juist de concurrentie bij de verkoop van verzekeringsproducten stimuleren. Zo wordt het verbod om potentiële klanten cadeaus of kortingen te geven geschrapt. Ook het beloningssysteem voor de bemiddelaars gaat op de helling. Nu bestaat de beloning bij tussenpersonen alleen uit provisie. In de toekomst gaan klanten mogelijk meenbetalen aan de loon- en administratiekosten van de bemiddelaar.

Het Verbond van Verzekeraars staat niet te trappelen. Sterker nog, met de uitkomsten van het EIM-rapport in de hand probeert de organisatie de wetswijziging te voorkomen. Volgens de EIM-onderzoekers nemen de administratiekosten bij de tussenpersonen toe, omdat voor iedere handeling een rekening moet worden gemaakt. Niet alleen kan de verzekeringsnemer een rekening van de tussenpersoon, maar ook van de verzekeraar ontvangen. Als er schade ontstaat, volgt er mogelijk weer een rekening, stelt het EIM.

Het wegvallen van het verbod om korting aan te bieden kan ook negatieve gevolgen hebben voor de consument. Dat zal een deel van de consumenten verleiden tot het nemen van slechte, uitgeklede verzekeringen teneinde toch een mooi cadeau mee naar huis te kunnen nemen. 'Wij schatten in dat 40 tot 60 procent niet in staat is zelf een verzekering af te sluiten', zegt E.-J. Fischer, algemeen directeur van het verbond.

Volgens hem zullen veel consumenten zich laten leiden door prijzen en niet door de kwaliteit van de polissen. 'Als ze dan later schade op hun verzekeringsmaatschappij willen verhalen kunnen ze bedrogen uitkomen omdat dat aspect juist niet onder de voorwaarden viel.' Het EIM ziet een parallel met de markt voor mobiele telefoons. De toestellen werden weggegeven, maar door de peperdure abonnementen kwamen nogal wat bellers in de problemen.

Volgens het EIM zorgt de toename van de concurrentie waarschijnlijk ook voor meer onduidelijkheid. Een prijsvergelijking wordt bijna onmogelijk, omdat iedere verkoper andere polisvoorwaarden en prijzen hanteert. Daarnaast hebben veel verzekeringsnemers niet voldoende kennis om prijzen en producten goed te kunnen vergelijken.

De Nederlandse verzekeringsmarkt kent nu al veel concurrentie, zo vindt Fischer. Vergeleken met de buurlanden heeft Nederland meer verzekeringsmaatschappijen. Per miljoen inwoners zijn er in Nederland 32 verzekeraars, tegen veertien in het Verenigd Koninkrijk en zes in Duitsland.

De tienduizend tussenpersonen concurreren ook nog eens met banken en zogeheten direct-writers. 'De premies zijn daarom in ons land laag', aldus Fischer. 'Bovendien krijgen buitenlandse verzekeraars makkelijk toegang tot Nederland. Een Duitse verzekeraar kan via een tussenpersoon polissen verkopen als hij dat wil. Maar een Nederlandse verzekeraar krijgt in Duitsland geen voet aan de grond.'

De Consumentenbond is het in het geheel niet eens met de conclusies die het EIM trekt. 'Door prijsdifferentiatie zal de consument bij de ene tussenpersoon goedkoper uit zijn voor dezelfde verzekering dan bij de andere', stelt de bond. 'Dat kan het vergelijken van eindprijzen bemoeilijken, maar dit is geen nadeel. De consument heeft in de huidige situatie ook slechts gedeeltelijk inzicht in de prijs doordat hij niet weet wat de tussenpersoon precies voor hem doet.'

Het geven van cadeaus of aardigheidjes ziet de Consumentenbond niet als een bedreiging. 'Consumenten zijn mondig en verstandig genoeg om zich niet zo snel door cadeaus te laten verleiden.' Wel pleit de organisatie voor verbetering op het gebied van voorlichting en adviezen door tussenpersonen.

Meer over