ReportageCruiseschepen

Nieuwe hartklep of niet, Herbert (82) laat zijn riviercruise naar Amsterdam niet door corona verpesten

Zwitsers riviercruiseschip is aangekomen aan het IJ. Het toerisme in al zijn vormen komt langzaam weer op stoom na de eerste coronacrisis.

Dat reizen per cruiseschip niet zonder risico is, bleek dit weekend wel weer uit de veertig besmettingen aan boord van de Noorse MS Roald Amundsen. Toch dokken ook in Amsterdam de eerste riviercruises weer aan, met aan boord vooral ouderen uit de buurlanden. 

Hij heeft twee bypasses gehad en een fonkelnieuwe hartklep. Dus ja, de 82-jarige Herbert zou zichzelf wel rekenen tot de doelgroep ‘kwetsbare ouderen’. Toch zet de Duitser onbevreesd zijn sandalen aan wal in Amsterdam. Zijn mondkapje vlak ónder zijn neus. Of hij dan niet bang is voor het coronavirus? Welnee, komme was kommen mag.

Herbert is een van de honderden riviercruisetoeristen die Amsterdam weer weten te vinden sinds de hoofdstad begin juli haar haven openstelde. Normaal gesproken dokken achter het Centraal Station zo’n 2.800 rivierschepen per jaar aan, met aan boord in totaal 400 duizend passagiers, maar door de coronacrisis kwam die motor van de toerisme-industrie middenin het hoogseizoen tot stilstand.

Die schade verwacht het Amsterdamse havenbedrijf niet meer in te halen. Door reisbeperkingen moet het voorlopig nog stellen zonder de intercontinentale gasten uit Amerika, Australië en Canada, die het grootste deel van de passagiers uitmaken. De grote zeecruises liggen bovendien nog altijd voor anker. Maar met circa dertig riviercruises uit vooral de buurlanden is sprake van een licht herstel. 

En dat is goed te merken achter het station, waar vooral Duits over de kade schalt. Mondkapjes houden hier de herinneringen aan het vermaledijde virus in leven. En ook aan boord is er veel veranderd, verzekert Margrit (71) vanaf de reling van de MS Savor. ‘Er zit geen water in de whirlpool en er is geen massage meer te krijgen.’ Gezellig bij elkaar aan tafel schuiven kan ook al niet meer.

Een West-Duits stel met matchende marineblauwe mondmaskers maakt zich net op voor een uitstapje naar het Centraal Station. Ja, ze twijfelden wel even of ze op cruise zouden gaan toen ze hoorden van die ‘zweite Welle’. Maar aan boord voelen ze zich veilig. Hun temperatuur wordt elke dag opgenomen en ze houden hun mondmaskers op. ‘Behalve tijdens het eten natuurlijk’.

De sightseeing beperken ze tot deze wandeling van amper 500 meter. Geen Rijksmuseum, geen Van Gogh of Anne Frankhuis. Waarom zouden ze ook: op de luxe 139-meter lange dubbeldekker zijn alle geneugten des levens gewoon binnen handbereik. Live-optredens, drie maaltijden per dag, een happy hour om zes uur (‘geldig voor alle cocktails’) en een golfbaan bovendeks. ‘We hebben niets te klagen.’

De passagiers aan boord van de Zwitserse riviercruise wandelen niet veel verder de stad in dan het Centraal Station.

Honkvast

Die honkvastheid van veel cruisepassagiers was voor de coronacrisis al reden voor de hoofdstad om maatregelen te nemen tegen het varende toerisme. Volgens onderzoek van SEO uit 2017 zou de cruisetoerist ‘slechts’ 90 euro per bezoek stukslaan in de hoofdstad. Daarom voerde het stadsbestuur begin 2019 een toeristenbelasting van 8 euro in voor passagiers die de stad alleen als eendaagse tussenstop gebruiken.

De weerstand tegen cruisetoerisme noopte het havenbedrijf bovendien om in te zetten op spreiding. Daardoor verlegde het zich afgelopen jaren ook naar steden als IJmuiden, Alkmaar en Hoorn waar de vermogende pensionado’s wel handenwrijvend werden ontvangen. Vooral op zeecruises leverde Amsterdam door die maatregelen flink wat havengeld in.

Toch was het de haven zélf die, in overleg met de veiligheidsregio, in maart besloot de cruiseschepen te weren. Op tv gingen toen al de schrikbeelden rond van ronddobberende zeeschepen met besmette passagiers die nergens mochten aanmeren. Voor dergelijke gevallen zijn nu strikte protocollen. Zo zal zo’n schip direct worden verplaatst naar het Westelijk Havengebied, moeten besmette passagiers in hun hut in isolatie, en hebben sommige rederijen zelfs quarantaineboten klaarliggen.

Dat het ondanks alle veiligheidsvoorschriften toch kan misgaan, bleek dit weekend wel uit het bericht van de Noorse cruisemaatschappij Hurtigruten. Die maakte bekend dat zeker 36 van haar bemanningsleden en 4 passagiers positief zijn getest op het coronavirus. Nog eens honderden opvarenden die al van boord waren, moeten in zelfquarantaine. 

De passagiers van de MS Savor lijken zich vooralsnog weinig zorgen te maken over zo'n scenario. De 77-jarige Giselle uit Keulen haalt haar schouders op. ‘Of ik sterf thuis van eenzaamheid, of gezellig hier aan boord aan het virus.’

Verder lezen

De zeecruisevaart, met driehonderd schepen waaronder gigantische varende hotels met zwembaden, gokpaleizen, tennisbanen en soms duizenden passagiers aan boord, ligt nagenoeg stil.

Is dat reisje langs de Rijn wel zo fijn? Verslaggever Tjerk Gualthérie van Weezel stapte aan boord van de Artistry II. 

Voor de één een vloek, voor de ander een zegen: op de Wallen is het als vanouds aanschuiven.