Netelenbos koos doelbewust de aanval

Minister Netelenbos van Verkeer en Waterstaat (PvdA) mag door velen een charmante verschijning worden gevonden, het is twijfelachtig of ze ook 'het domme blondje' in de politiek is dat ze donderdag speelde in het debat over de Betuwelijn....

'Mij worden hogere strategieën toebedacht. Dat is echt te veel eer', zei de minister gisteren op oppositionele aantijgingen van 'dubbelspel' en 'voortijdig spreken'. Het lijkt, om in Haags jargon te blijven, een beetje gejokt.

Vorige week woensdag bepaalde de minister even het nieuws in Nederland toen ze in het regionale dagblad de Gelderlander liet weten dat ze ernstig twijfelde aan de noodzaak van de noordtak van de Betuwelijn. De uitspraak was opmerkelijk omdat het kabinet binnenkort een beslissing moet nemen over die kwestie. Verwarring ontstond: was dit al een kabinetsstandpunt? Premier Kok bezwoer vrijdag met klem van niet en deed er een schepje bovenop door te verklaren dat hij had 'opgekeken' van Netelenbos' uitspraken. Dat joeg Netelenbos weer in de gordijnen. 'Een minister hoeft niet met een plakker op de mond te lopen', beet ze van zich af. En zie, afgelopen dinsdag trok Kok zowaar terug door te verklaren dat Netelenbos 'open en transparant' was geweest.

Gisteren probeerde de minister de Kamer duidelijk te maken dat de ontstane commotie een ongelukje was. Netelenbos wist echter vorige week heel goed wat ze deed. En Kok trouwens ook.

De Gelderlander had al weken een aanvraag liggen bij de minister om over de noordtak te praten. Het ministerie zat in de maag met het daar post gevatte idee dat die spoorlijn beter niet aangelegd kan worden. Dat is natuurlijk leuk voor de 14 duizend mensen en instanties die er bezwaar tegen hadden aangetekend, maar zeer vervelend voor de mensen langs de bestaande spoorlijnen in het oosten van het land. Die krijgen immers meer goederentreinen langs de deur.

In de terminologie van de moderne communicatiemanagers zat het ministerie 'in het defensief'. En onder het motto dat de beste verdediging de aanval is, koos Verkeer en Waterstaat het regionale dagblad om het initiatief naar zich toe te trekken. Dinsdagavond waren al de persberichten klaar voor de andere media die woensdagochtend zouden bellen.

Alleen dat Kok vrijdag zijn bevreemding over Netelenbos' uitlatingen uitsprak, was een grote verrassing. Want de premier was, net als collega Pronk van Milieu, vooraf op de hoogte gesteld. In het weekeinde werd hij daar nog even aan herinnerd. Wat zijn ommedraai op dinsdag verklaart.

En daar stond ze gisteren dus voor de Kamer, de minister. Ze betreurde de commotie, maar nam geen woord terug. En ze stopt de aanleg van de Betuwelijn zelfs niet tijdelijk, al begint coalitiegenoot D66 nu ook te twijfelen. Want er is nog steeds een meerderheid voor van PvdA en VVD. Na het kabinetsberaad van 24 september hoort de volksvertegenwoordiging meer van haar.

Meer over