Nederland aarzelt, China bouwt vliegvelden

China's beroerdste vliegveld was vele jaren Capital Airport van Peking. Maandag is er een moderne luchthaven voor in de plaats gekomen....

Reizen door de Chinese lucht is vele jaren het privilege geweest van de politieke elite. Gewone Chinezen mochten van het regime niet eens hun geboorteplaats uit. Na de economische ommezwaai van twintig jaar geleden nam de omvang van het luchtverkeer snel toe. Voor de gehaaste reiziger is de trein te langzaam en de auto wegens gebrek aan snelwegen en de enorme afstanden vaak onbruikbaar.

Tien jaar geleden werden van de nationale luchtvaartmaatschappij vele regionale en provinciale maatschappijen afgesplitst. Hun gebrek aan ervaring manifesteerde zich in een serie ernstige ongelukken. De luchtvloot is de laatste jaren voor een groot deel vernieuwd. Op de drukke lijnen vliegen nu Boeings en Airbussen. Maar nog altijd zijn er oude Russische Ilyushins en Tupolevs in de lucht, de toestellen die de meeste brokken maken. Alle luchtvaartbedrijven zijn eigendom van de overheid.

In het begin van de jaren negentig groeide het luchtverkeer in China jaarlijks met 30 procent. Vorig jaar viel dat percentage terug tot 6,3 procent, mede als gevolg van de financiële crisis in Azië. In veel steden werden de luchthavens uitgebreid, gemoderniseerd of vervangen, vaak naar ontwerpen van westerse architecten. Pas als laatste kwam Capital Airport aan de beurt, het drukste vliegveld van het land.

Dat bouwsel was een bezoeking. De benauwde, morsige, vertrekhal was ten prooi gevallen aan een permanente chaos: onjuiste, onvolledige of afwezige mededelingen over plaats en tijd van instappen, knetterende luidsprekers, veel te weinig zitruimte, geen shops, miezerige bars. Berucht was de trechter van passagiers die elkaar verdrongen voor de enige toegang tot de incheckbalies, een nauw poortje waar hooguit twee employés overbodige controles uitvoerden.

Deze passagiersonvriendelijke optrek wordt de komende maanden compleet gerenoveerd. Maandag is de nieuwe terminal, iets ten oosten van de oude, informeel in gebruik genomen. Het is het grootste project van vliegvelduitbreiding in China. Er is vier jaar aan gewerkt, en de bouw heeft 2,3 miljard gulden gekost.

Het nieuwe gebouw is vier verdiepingen hoog en meet 336 duizend vierkante meter, vier keer zo veel als het oude. Er horen ook een kolossale garage en een immens vrachtkantoor bij. In 2005 moet de capaciteit zijn gestegen tot 35 miljoen passagiers en 190 duizend vluchten per jaar. Dat zijn ongehoorde aantallen voor een land waar vliegen duur is en nog steeds het gros van de bevolking een vliegtuig nooit van binnen heeft gezien.

De bouw van de nieuwe terminal is een van de 67 mega-projecten in Peking die de vijftigste verjaardag van de communistische machtsovername luister moeten bijzetten. Samen hebben deze projecten 28 miljard gulden gekost, een bedrag waarvan sommigen zich afvragen of het in deze tijd van crisis niet beter had kunnen worden besteed.

Shanghai, China's economische hoofdstad, is de eerste stad in het land met twee luchthavens. Het nieuwe vliegveld, gebouwd door de Franse maatschappij Aéroports de Paris, ligt in Pudong, de belangrijkste economische ontwikkelingszone van China. Daar werd vorige maand het op twee na hoogste gebouw van de wereld geopend. Het gaat om de 88 verdiepingen en 421,5 meter hoge Jinmao Toren.

Ook het vliegveld Pudong gaat op 1 oktober officieel open. In 2005 zal het jaarlijks twintig miljoen passagiers aankunnen, en na een nu al geplande uitbreiding zelfs tachtig miljoen.

Meer over