Minister Zalm toont zich verheugd met initiatief van Waigel; Duitsland wil plafond aan EU-bijdrage

Duitsland heeft maandag een nieuwe 'objectieve' berekeningsmethode aangekondigd voor de afdrachten van de lidstaten aan de Europese Unie. Minister Waigel van Financiën wil de EU-uitgaven binden aan een plafond om te voorkomen dat een land zich blauw betaalt aan Brussel....

Van onze correspondent

Peter de Graaf

LUXEMBURG

De Duitse bewindsman onderstreepte tijdens de Europese ministerraad van Financiën dat hij geen 'speciale regeling' voor Duitsland nastreeft. Hij wil een regeling dat elk land vrijwaart van te hoge afdrachten aan de EU. 'Dit is geen Duits, maar een gemeenschappelijk probleem', aldus Waigel.

Het Duits initiatief is goed nieuws voor Nederland. Want evenals Bonn heeft ook Den Haag grote bezwaren tegen de groeiende geldstroom naar Brussel. Maar terwijl er in de EU voor het Duitse standpunt veel begrip is, stuit de Nederlandse krachttoer slechts op onbegrip en zelfs openlijke irritatie.

Nederland kan zich nu geruisloos aansluiten bij de Duitse voorstellen voor een nieuwe berekeningsmethode, waarover Waigel gisteren nog geen bijzonderheden wilde verstrekken. Volgens diplomaten gaat het waarschijnlijk om een 'netto-begrenzer' ofwel een bepaald percentage van het bruto nationaal product.

Duitsland betaalt netto 0,6 procent van het bnp aan Brussel (ruim twintig miljard mark) en wil dat terugbrengen tot 0,4 procent. Nederland draagt volgens berekeningen van het ministerie van Financiën zelfs 0,7 procent ofwel ruim vijf miljard gulden af.

Na zijn scherpe verbale offensief van vorige maand, dat door diplomaten als 'ondiplomatiek' werd omschreven, hield minister Zalm van Financiën zich gisteren opvallend gedeisd. Hij herhaalde dat de Nederlandse contributie omlaag moet en toonde zich verheugd met het Duitse initiatief.

Zalm is eveneens voorstander van een netto-begrenzer, maar vindt ook andere instrumenten acceptabel om de bijdrage omlaag te krijgen. Als Nederland bijvoorbeeld meer geld uit de structuur- en landbouwfondsen kan krijgen, is het voor hem goed. 'Het gaat mij niet om de methode, maar om de uitkomst', aldus Zalm.

Waigel refereerde nadrukkelijk aan de afspraken tijdens de Europese Top in Fontainebleau, toen premier Thatcher met de tas op tafel sloeg ('I want my money back') en een aanzienlijke korting bedong op de Britse bijdrage aan de EU.

Toen werd echter ook vastgelegd dat elke andere lidstaat recht kan doen gelden op compensatie als zijn contributie de pan uitrijst. 'Als wij volgens de afspraken van Fontainebleau waren behandeld, dan zouden onze overheidsfinanciën er nu heel anders hebben uitgezien', verzuchtte Waigel.

Afgelopen vrijdag bevestigde de Europese Commissie in een discussiestuk de relatief hoge bijdragen van Nederland en Duitsland. Maar tegelijkertijd noemt commissievoorzitter Santer de contributies van de lidstaten eerlijk verdeeld.

Bovendien zegt de Europese Commissie dat eigenlijk niet precies te berekenen valt hoeveel elke lidstaat betaalt of ontvangt. Want de interne markt leidt ook tot meer handel. Bovendien profiteren Duitse of Nederlandse bedrijven van orders in Spanje of Griekenland die met EU-structuurfondsen worden gefinancierd.

Waigel had geen goed woord over voor de brief van Santer, die hij omschreef als 'onacceptabel en teleurstellend'. Volgens hem biedt het discussiestuk geen enkele oplossing voor de controverse tussen landen die vinden dat ze teveel betalen en landen die eigenlijk nog wel meer willen ontvangen uit Brussel.

Het argument dat de netto-betalers ook grote, onberekenbare voordelen hebben van de interne markt, wuifde hij verontwaardigd weg: 'De voordelen van de Europese gemeenschap komen alle landen ten goede, niet alleen Duitsland.'

Minister Zalm was vooral blij met de berekeningen van de Europese Commissie. Daaruit blijkt dat Nederland netto (betalingen minus inkomsten) 3,2 procent van de EU-begroting voor zijn rekening neemt, ofwel zes miljard gulden. Maar met de interpretatie van Santer - een eerlijke lastenverdeling - kon hij niet instemmen.

Meer over