NieuwsStikstofdebat

Kleine bouwplannen moeten makkelijker vergunning kunnen krijgen

Het stikstofdebat in de Tweede Kamer dreigde even te struikelen over een sluipmoordenaar. Thierry Baudet van Forum voor Democratie mengde zich in het debat met een beginzin waarin hij de minister van Landbouw, Carola Schouten, ‘de sluipmoordenaar van de agrarische sector’ noemde.

De nieuwbouwwijk Duin in Almere Poort, een wijk waar de huizenprijzen snel stijgen.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Dat leidde tot tumult, waarbij de meeste fracties hun afschuw over de gebruikte term uitspraken. Uiteindelijk besloot Baudet het daderschap van minister Schouten buiten beschouwing te laten, en herbegon zijn betoog met de mededeling dat er een sluipmoord op de landbouw werd bedreven.

Baudet ziet wel vaker sluipmoordenaars in vrouwen: in 2018 betitelde hij minister Ollongren van Binnenlandse Zaken al eens als de ‘sluipmoordenaar van de democratie’. Toen greep Kamervoorzitter Arib niet in.

Het debat ging over het rapport van de commissie-Remkes, die had geadviseerd de uitstoot van stikstof met de helft te verminderen voor 2050. Het kabinet had de Kamer een brief gestuurd met zijn reactie op Remkes. Geen halvering stelt het kabinet voor, maar een vermindering met 26 procent. De Kamer lijkt het kabinet daarin te steunen. 

De bouw moet wel weer makkelijker vergunningen kunnen krijgen, althans voor bouwwerken die onder een nog te bepalen omvang zouden blijven. Zo’n drempelwaarde ook was een van de adviezen van Remkes. Het kabinet neemt die graag over, schrijft Schouten, omdat de bouw juist cruciaal wordt voor het herstel van de economie na corona. De sector moet dan wel zijn best doen om materieel in te zetten dat zo weinig mogelijk uitstoot oplevert. Het kabinet stelt ook voor boerenbedrijven bij natuurgebieden uit te kopen. Daarvoor is volgend jaar 750 miljoen euro gereserveerd, en voor 2024 nog eens 250 miljoen. Maar boeren worden niet gedwongen uitgekocht. En als blijkt dat technische aanpassingen goedkoper zijn dan uitkopen, kan het beleid nog die kant op gebogen worden.

De oppositie toonde zich zeer ontevreden over de aanpak van de minister. Het debat dreigde af en toe te verzanden in technologische oplossingen. Dat werd William Moorlag van de PvdA te gortig. ‘We hebben het hier tot in detail over technische oplossingen. Maar ik wil het hier helemaal niet hebben over koeientoiletten, en krachtvoer of andere technieken. Ik wil een debat over de hoofdlijnen van het beleid.’

Hij klaagde dat de commissie-Remkes een mooi afgerond en afgewogen pakket op tafel had gelegd, en dat het kabinet daar maar wat in rondshopt. Zo dacht de hele linkse oppositie erover. Schouten werd wel geprezen voor het vastleggen van de uitstootvermindering in een wet, een van de adviezen van Remkes. Maar de Partij voor de Dieren zag zelfs daarin geen verbetering. Er komt, stelde fractievoorzitter Ouwehand, steeds meer stikstof bij, ‘en dat is bij wet verboden’.

Rechts bracht daar tegenin dat je die landbouw niet zomaar even over een andere boeg kan gooien. SGP’er Bisschop rekende voor dat de kwalen van de landbouw voor een groot deel voortvloeiden uit de periode dat Sicco Mansholt Europees commissaris was, in de jaren zeventig. ‘Wat in vijftig jaar is gegroeid, kun je niet in tien jaar even terugdraaien.’ Schouten was blij met die steun, en verzekerde dat het beleid na 2030 natuurlijk niet zou stoppen.

De uitstoot van stikstof (in de vorm van stikstofoxide door verkeer en industrie, en in de vorm van ammoniak door de veeteelt) is een grote bedreiging van de natuur. Het probleem werd acuut toen de Raad van State vorig jaar de verlening van bouwvergunningen afwees. Sindsdien kampt de bouw met grote problemen om nog aan vergunningen te komen, en liggen de boeren onder vuur.

Meer over