columnpeter de waard

Is 10 procent meer loon op dit moment niet beter dan een 30-urige werkweek?

null Beeld

Een parketlegger is niet te krijgen, net als een installateur of een huisschilder. Tenminste niet binnen anderhalf jaar. Niettemin wil vakbond CNV dat in de komende cao-onderhandelingen de werkweek wordt teruggebracht naar 30 uur. Het is weliswaar nog twee keer zo lang als de beroemde econoom Keynes dacht dat we in 2021 zouden werken. Maar het is ook zo kort dat Nederlandse huishoudens direct opgezadeld raken met versleten tapijten, fout aangesloten boilers en verveloze kozijnen. En dat naast het personeelstekort in het onderwijs en de zorg.

De timing voor een pleidooi om minder te werken lijkt niet erg gelukkig. Gezien de huidige krapte op de arbeidsmarkt lijkt het of je iemand met een depressie meeneemt naar een film noir en vervolgens naar een hoge Waalbrug. Het lijkt een vorm van economische zelfmoord in een tijd dat iedereen moet worden gemobiliseerd om de klimaatcrisis aan te pakken en tegelijkertijd te voorkomen dat het land in 2050 in de schulden verzuipt.

Het CNV denkt dat en 30-urige werkweek zorgt voor een betere balans tussen werk en privé, hetgeen een eufemisme is voor het feit dat iedereen meer tijd krijgt om te gamen, naar F1-races te kijken en met de kinderen te ravotten omdat die geen leeftijdsgenootjes meer hebben om zich mee uit te leven.

Het CNV constateert dat sinds het begin van de coronacrisis het aantal mensen met psychische problemen zoals burn-outs flink is toegenomen, van 10 naar 20 procent. Afgelopen vrijdag kopte de Volkskrant: ‘Kwart jongvolwassenen nu psychisch ongezond’, gebaseerd op een CBS-enquête waarbij een op de vier mensen tussen de 18 en 25 jaar op de vragen: ‘Voelde u zich erg zenuwachtig afgelopen vier weken?’ en: ‘Zat u zo erg in de put dat niets u kon opvrolijken?’ twee keer ja invulden. Er zouden proeven zijn dat mensen die maar 30 uur werken ‘efficiënter, productiever en gelukkiger’ zijn. Maar proeven zijn zelden bewijs, want anders had de hele wereld al het basisinkomen gehad. Of de parketlegger productiever wordt als hij de klus in vier in plaats van vijf dagen moet klaren, is amper voor te stellen als je de mensen in dat ambacht ziet buffelen. Als ze nog maar vier dagen moeten werken, hebben ze er gewoon nog een extra dag bij om te beunen. Het CNV zou beter 10 procent extra loon kunnen eisen, waardoor beunen op zaterdag niet meer nodig is.

Misschien wordt de verdubbeling van de burn-outs tijdens de coronacrisis wel veroorzaakt doordat mensen juist veel minder op het werk mochten zijn en sociale contacten zijn misgelopen. Omdat het probleem zich vooral bij jongvolwassenen concentreert, lijkt het eerder levensstijl-gerelateerd – te veel gamen, appen en surfen en te hoge verwachtingspatronen – dan werkgerelateerd. Juist jongeren hebben vaak liever meer loon dan minder werk, alleen al gezien de huidige huizenprijzen.

Als een vakbond Sigmund gaat spelen en zijn leden op de divan legt, is dat vaak het paard achter de wagen spannen. Eerst de huizen maar goed in de verf.

Meer over