Handel met voorkennis in een flits

In de Verenigde Staten handelen banken legaal met voorkennis. De particuliere belegger is de dupe. De discussie erover is losgebroken....

Van onze verslaggever Ayolt de Groot

AMSTERDAM Handelen met voorkennis: overal is het verboden, maar in de Verenigde Staten kan het. Gewoon volgens de regels én onder de ogen van beurstoezichthouder SEC.

Op technologiebeurs Nasdaq kunnen grote handelaren, zoals banken en hedgefondsen, sinds kort tegen betaling inzage krijgen in een order nog vóórdat deze naar de markt wordt gestuurd. Het kijkje in de boeken duurt niet langer dan 30 milliseconden, maar dat is precies genoeg om er een slaatje uit te slaan, nu ongeveer 70 procent van de beurshandel geschiedt via high-frequency trading. Oftewel: via pijlsnelle, volledig geautomatiseerde handelssystemen.

Hoewel niemand het zeker kan weten, suggereren sommige beurswatchers dat de onverwachte miljardenwinst van zakenbank Goldman Sachs voor een belangrijk deel aan de mysterieuze handelspraktijk te danken is.

Het werkt zo (zie grafiek): een ‘gewoon’ beleggingsfonds stuurt een aandelenorder naar de beurs van, zeg, vijfduizend aandelen in bedrijf X. De high frequency-handelaar ziet de order van tevoren en weet dus dat het betreffende aandeel straks in trek is. Hij koopt zoveel mogelijk aandelen op tegen de geldende prijs, bijvoorbeeld 21 euro. Tegen de tijd dat de order de markt bereikt, is de prijs gestegen tot 21,01 euro. De high-frequency-handelaar doet de aandelen van de hand en steekt 1 cent per aandeel in zijn zak, een winst die bij grote aantallen gigantisch kan oplopen. Het ‘langzame’ beleggingsfonds, waarin dikwijls particulieren deelnemen, betaalt nietsvermoedend een hogere prijs.

De opmerkelijke praktijk is niet nieuw. Het ‘flashen’ van orders gebeurde in de VS al langer via het relatief kleine elektronische beursplatform Direct Edge, waarin Goldman Sachs een aandelenbelang heeft. Maar pas nu ook de grote Nasdaq-beurs de service uit concurrentieoverwegingen is gaan aanbieden, is de discussie erover in alle hevigheid losgebarsten.

Deze week trok de Democratische senator Charles Schumer aan de bel. Investeerders worden benadeeld omdat ze hogere prijzen betalen, zegt hij. Schumer eist dat de SEC een einde maakt aan de praktijken. Zo niet, dat zal hij zelf met wetgeving op de proppen komen.

Ook NYSE Euronext zet vraagtekens. De eigenaar van de New York Stock Exchange, stuurde in mei een brief naar de SEC met het verzoek de praktijk aan een grondig onderzoek te onderwerpen. ‘Deze praktijken zijn slecht voor de industrie’, zegt Ray Pellechia, woordvoerder van NYSE Euronext in New York. ‘Ze leiden tot ongelijke distributie van informatie. Bovendien draagt dit alles bij aan het beeld dat de financiële markten oneerlijk zijn; het laatste waarop we in deze tijd zitten te wachten.’

Jan de Bolle van het Amsterdamse handelskantoor Flow Traders is het daarmee eens: ‘Dit zou eigenlijk niet mogen gebeuren, want het is keihard handelen met voorkennis.’

Beurzen als de Nasdaq proberen met de service grote handelaren aan zich te binden. De Bolle: ‘Anders dan in Europa moet een order in de VS door de beurs worden doorgestuurd naar de beurs waar op dat moment de laagste prijs geldt. Met de flashorders creëren beurzen de mogelijkheid de handel binnenshuis te houden.’

‘In feite is het pure zakkenvullerij. Maar we begrijpen wel dat er gebruik van wordt gemaakt. Het is tenslotte gratis geld.’

Meer over