Europese supercampus van de baan

De ambitieuze plannen van de Europese Commissie voor een topinstituut voor technologie zijn donderdag op de EU-top in Brussel op de klippen gelopen....

Van onze correspondenten Bart Dirks en Bert Lanting

Dat is een flinke tegenslag voor Commissievoorzitter Barroso, die in februari pleitte voor een technologisch ‘vlaggenschip’ dat de Europese tegenhanger zou moeten worden van het prestigieuze Massachussetts Institute of Technology (MIT). Het instituut moest miljardenopdrachten van overheden en industrie in de wacht slepen.

Dit voorstel voor het Europees Instituut voor Technologie (EIT) was een van de weinige concrete plannen die op de economische voorjaarstop van de EU-leiders op de agenda stonden.

Vlak voor aanvang van de top uitten de liberale Europese regeringsleiders kritiek op het toenemende protectionisme in de EU. ‘We willen geen protectionisme, maar juist meer concurrentie’, zei de Belgische premier Verhofstadt. Aanleiding voor de kritiek zijn pogingen van Frankrijk en Spanje om hun energiebedrijven uit buitenlandse handen te houden.

De liberale leiders riepen de Europese Commissie erop toe te zien dat er voldoende concurrentie komt op de energiemarkt. Dat is vooral de taak van eurocommissaris Kroes (Mededinging). ‘Zij moet er bovenop zitten’, zei staatssecretaris Nicolaï (Europese Zaken) die het liberale overleg bijwoonde namens de VVD. ‘Waar we kunnen, moeten we het protectionisme bestrijden. De Commissie heeft veel instrumenten in handen en moet die ook gebruiken’.

Voor de top probeerde Italië steun te krijgen voor een brief waarin kritiek werd geuit op het protectionisme, waarvan het Italiaanse energiebedrijf Enel slachtoffer werd. Verscheidene landen waren het met de strekking eens, maar vreesden dat ondertekening een averechts effect heeft.

Verhofstadt oordeelde dat Italië zelf ook boter op het hoofd heeft: ‘De mensen die dit soort brieven sturen, moeten ervoor zorgen dat ze zelf niet protectionistisch zijn.’

De Italiaanse premier Berlusconi zei dat hij niet van plan was de Franse president Chirac aan te spreken op het buiten de deur houden van Enel. Om te voorkomen dat het Italiaanse bedrijf het Franse Suez zou overnemen, organiseerde Parijs een fusie tussen Suez en Gaz de France. ‘Het is onnodig om erover te praten. De standpunten zijn bekend en ik heb Chirac niks nieuws te melden.’

De Oostenrijkse premier Schüssel, die de top voorzit, riep op het geruzie over het ‘economisch nationalisme’ te beëindigen en te concentreren op concrete maatregelen voor economische groei en extra banen. Voorzitter Borrell van het europarlement verweet de lidstaten inconsequentie, omdat zij in de EU-begroting 2007-2013 juist minder geld uittrekken voor innovatie, onderzoek en ontwikkeling.

Meer over