Dure diabetici moeten gezond leren leven

Suikerpatiënten krijgen eerder hartinfarcten en beroerten en kosten verzekeraars dus veel geld. Daarom ziet Agis brood in de droom van een huisarts uit Loenen: een enorm, hip en nieuw preventiecentrum....

Jet Bruinsma en Merijn Rengers

Vroeger, toen de zorg nog sterk gereguleerd werd door de overheid, was Bas Gerhards huisarts te Loenen aan de Vecht. En meer niet. Door de nieuwe wind die waait in de gezondheidszorg is Gerhards inmiddels veel meer: hij is nog steeds huisarts, maar ook gezondheidsondernemer, directeur, manager en verbouwer.

Gerhards is druk bezig de oude diamantslijperij van de ter ziele gegane Amsterdamse diamantair Van Moppes om te toveren in wat straks Sweet Resorts gaat heten: een enorm gezondheidscentrum voor mensen met diabetes (suikerziekte).

Gerhards huurt het Van Moppes-pand aan de kop van de Albert Cuypmark van het vastgoedbedrijf Maeyveld, vroeger eigendom van de Amsterdamse ondernemer Erik de Vlieger. Ton Risseeuw, ex-topman van Getronics, en de Utrechtse diabetesspecialist Fred Storms zijn als adviseur bij het project betrokken. Ook in het team: een hotelmanager voor de gastvrijheid en een econometrist voor de sommetjes.

De grondige renovatie van het gigantische, vijf verdiepingen tellende gebouw kost veel geld en moet uiteindelijk voor iedereen winst opleveren. Gezondheidswinst voor de patiënten en geld voor de financiers: twee vermogende particulieren en de Rabobank.

De naam Sweet Resorts roept visioenen op van luxe ontspanningsoorden. De ligging van het pand (pal naast een aantal prostitutiepanden) en de koekjes die in de luxe fitnessruimten en baden voor het grijpen zullen liggen, versterken dat beeld.

De bedoelingen die Gerhards heeft met Sweet Resorts zijn doodserieus. Vanaf het voorjaar van 2007 zullen hier dagelijks tientallen Amsterdamse diabetespatiënten een intensieve cursus gezond gedrag doorlopen. De cursus is voor iedereen toegankelijk, en zal worden vergoed door zorgverzekeraar Agis.

Het enthousiasme van Agis voor het onorthodoxe centrum is eenvoudig te verklaren. Het aantal patiënten met diabetes stijgt snel en diabetici kosten de verzekeraars handenvol geld. De cijfers zijn duizelingwekkend, blijkt uit zijn gegevens. Wereldwijd lijden 200 miljoen mensen aan wat in de volksmond suikerziekte heet.

Over 25 jaar zijn dat er tweemaal zoveel, schat de Wereld Gezondheids Organisatie. In Nederland zijn er volgens officiële cijfers 500 duizend patiënten. Naar schatting 300 duizend mensen hebben suikerziekte zonder het zelf te weten, en jaarlijks komen er 70 duizend patiënten bij.

In de nieuwe terminologie van de gezondheidszorg zijn diabeteszorg en -preventie een groeimarkt. De verbouwing van de monumentale diamantslijperij van Van Moppes, waar tot voor kort Japanse toeristen langs kostbare edelstenen werden geleid, is hiervan het bewijs.

‘De zorg voor mensen met diabetes is versnipperd’, zegt Bas Gerhards. ‘Voor advies en behandelingen kunnen ze niet terecht op één adres. Patiënten moeten naar verschillende locaties. De meerwaarde van Sweet Resorts is dat alles onder één dak is gevestigd. De bezoekers krijgen hier adviezen over de medicatie, eten gezond in het voedingscentrum, werken in de fitnessruimtes aan hun fitheid en kunnen ontspannen in de publieke ruimten.’

Vrijblijvend zijn de activiteiten in het preventiecentrum, dat op 1 maart 2007 zijn deuren opent, niet. Agis-verzekerden die, op aanraden van de huisarts, meedoen moeten een intensief preventieprogramma volgen, dat zes of twaalf werkdagen in beslag neemt. ‘s Avonds gaan de cursisten naar huis.

‘Ik heb het concept zelf bedacht’, zegt Gerhards tijdens een rondleiding door de enorme zalen waar nu bouwvakkers de dienst uitmaken. ‘Hier komt de ontvangstbalie, daar het restaurant en de keuken, waar de patiënten leren om zelf gezond te koken. Onder de hanenbalken komen spreekkamertjes voor artsen en andere begeleiders.

In de grote fitnessruimten zijn, belooft Gerhards, altijd water en koekjes beschikbaar voor diabetici die plotseling te maken krijgen met een hypo – een tekort aan glucose. ‘En overal komen prikpunten, waar ze hun glucosegehalte kunnen meten.’

Nog niet op de hoogte, en daarover lichtelijk verbaasd zijn de toekomstige klanten. De Nederlandse Diabetesvereniging, de belangenvereniging van patiënten, weet bijvoorbeeld nog van niets, terwijl het resort over enkele maanden opgaat. En ook het Diabetesfonds, dat veel projecten financiert en aan voorlichting doet, heeft geen idee van de plannen van Gerhards, laat een woordvoerder weten.

Volgens Gerhards moet het centrum op termijn gaan draaien met zo’n 140 klanten per dag. In een week moeten die leren het glucosegehalte in hun bloed op het juiste peil te houden. Taboe zijn roken, een hoog cholesterolgehalte, overgewicht en een hoge bloeddruk.

‘Deze risicofactoren worden vaak als ziekte gezien’, zegt Gerhards. ‘Dat vind ik niks. Je maakt mensen zieker dan ze zijn door ze steeds als patiënt te benaderen. Als je mensen leert dat ze door gezond te leven hun diabetes onder controle kunnen krijgen, kun je wat veranderen. Anders blijven mensen toch ongezond leven. En het aardige van diabetes is dat mensen zich na twee dagen gezond leven al beter voelen en dus een stimulans hebben om dat te blijven doen.’

Dat maakt het preventiecentrum zo de moeite waard voor zorgverzekeraar Agis, waar veel Amsterdammers zijn verzekerd. De lifestylecursus van Gerhards moet het hoge aantal hartinfarcten en beroerten onder diabetici (en daarmee het aantal kostbare opnamen in ziekenhuizen of verpleeginstellingen) terugdringen. ‘Preventie is een positieve vorm van geneeskunde. Het toverwoord voor de toekomst’, zegt Gerhards.

Meer over