InterviewOprichter Shoeby

‘De collectie die nu onderweg is uit China, kan over drie maanden naar de kledingbank’

Bij Shoeby in Oosterhout worden online bestellingen klaargemaakt. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant
Bij Shoeby in Oosterhout worden online bestellingen klaargemaakt.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Propvolle magazijnen, doorlopende huren, een hoog ziekteverzuim. Mieke van Deursen, oprichter  van modeketen Shoeby, is ten einde raad. ‘Ik voel me door de regering in de steek gelaten.’

In Vleuten, Oosterhout of Purmerend, de 230 modewinkels van Shoeby zijn tijdens de strenge lockdown alleen geopend als afhaalpunt voor postpakketten. Oprichter en voormalig directeur Mieke van Deursen (59) becijfert dat de modeketen in 2020 ‘tientallen miljoenen euro’s’ verlies heeft geleden. En dat uitgerekend tijdens het 40-jarig jubileum van het familiebedrijf met 1.500 medewerkers.

De steunpakketten van de overheid (NOW) dekken bij Shoeby slechts 40 procent van de loonkosten, stelt Van Deursen. De modebranche gaat met pieken en dalen, Shoeby kan in sommige kwartalen niet de noodzakelijke 20 procent omzetverlies aantonen. ‘Normaal is december onze topmaand, we kregen dus een enorme knauw na de tweede lockdown.’

UItpuilende magazijnen

Als grote speler in de modebranche komt Shoeby niet in aanmerking voor de Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL), die bedoeld is voor het midden-en kleinbedrijf.  ‘Alleen enkele franchisenemers kunnen er gebruik van maken’, zegt Van Deursen. Het bedrijf heeft bovendien voor miljoenen euro’s aan voorraad liggen. De magazijnen op het hoofdkantoor in Rosmalen puilen uit en de volgende lading vanuit China is alweer onderweg. ‘Waar laten we het? Over drie maanden kan die collectie naar de kledingbank.’

De kledingsector is conjunctuurgevoelig. Wat nu in winkels ligt, kan na het beëindigen van de lockdown niet meer worden verkocht. ‘Wat we nu noodgedwongen online verkopen, gaat voor de halve prijs weg’, aldus Van Deursen, via een Zoomverbinding vanuit Rosmalen. ‘Het is kleding van enkele maanden geleden, elke marge is verdwenen.’

De regering kondigde al nieuwe steunpakketten aan, nu de lockdown met drie weken is verlengd. Van Deursen ziet maar één oplossing, volledige compensatie voor de voorraden. ‘De voorraad is onze levensader, die bepaalt het prijsbeleid en onze marges.

‘Wij zijn constant aan het kopen. Ik heb nu al de winterkleding voor 2022 besteld, terwijl die van dit jaar nog in de winkels ligt. We zitten in een spagaat en zijn voortdurend aan het voorschieten. Het past bij onze branche. Maar zolang de winkels gesloten blijven, stapelen de voorraden zich op.’

Hoogspanning

De eerste lockdown vorig jaar nodigde nog uit voor nieuwe alternatieven, nu is het ziekteverzuim verdubbeld bij Shoeby. ‘De tweede lockdown hakt er ook mentaal veel harder in’, zegt Van Deursen. ‘Ik wil voorkomen dat onze medewerkers in een depressie raken. Het thuiswerken leidt tot veel stress, iedereen staat onder hoogspanning.’

Voor de 230 filialen van Shoeby moet de directie in conclaaf met hun verhuurders, die nu veel minder toeschietelijk zijn om de huur op te schorten dan bij de eerste winkelsluiting. Van Deursen: ‘‘Tijdens de eerste lockdown dachten ze nog mee, nu tonen ze geen coulance en gooien de deur dicht. De politiek moet druk zetten op de banken om wel oplossingsgericht te blijven in de kredietvoorziening aan verhuurders. Het is een moeizaam proces. Bovendien raken ook onze 300 leveranciers ongerust, er zijn grenzen aan hun solidariteit.’

Daarmee verwoordt Van Deursen tevens de noodkreten uit de branche. Het Vakcentrum, de branchevereniging voor zelfstandige retailondernemers, roept de regering vrijdag op de vergoeding van de voorraden tot 90 procent te verhogen. Ook moet de TVL toegankelijk zijn voor alle winkeliers. In navolging van Van Deursen stelt het Vakcentrum dat de banken niet terughoudend moeten zijn in het verruimen van financieringen, de levenslijn voor deze ondernemers.  En er moet volgens het Vakcentrum nieuwe wetgeving komen die een snelle huuraanpassing mogelijk maakt.

Van Deursen wijst naar een breed geschakeerd palet aan kosten. Shoeby maakt ook veel hogere, logistieke kosten tijdens de pandemie. Het bedrijf doet onder meer zaken met India, China en Turkije. ‘Het transport is vanwege alle coronamaatregelen vijf keer duurder geworden dan normaal.  We laten al veel kleding verschepen, want er wordt uiteraard veel minder gevlogen. En grote vervoerders met monopolieposities drijven de prijs op.’

Postpakketten

De winkels van Shoeby zijn alleen geopend om postpakketjes af te halen. Overal hangt kleding, maar de klant mag er alleen bij de voordeur naar kijken. De klant mag wel zijn DHL-pakketje bij Shoeby afhalen, maar niet de online bestelde kleding. Die moet het bedrijf via de koerier thuis laten bezorgen.

Van Deursen: ‘Het is nu een van onze grootste kostenposten, want de klant mag kleding niet terugbrengen. Ook dan moet het worden opgestuurd en dat kost ons weer 3.50 euro per pakket. Reken maar uit met duizenden pakjes in 230 winkels. Bij een restaurant mag je de biefstuk afhalen, onze klant mag in een kledingwinkel geen kleding halen als het niet eerst via DHL is verstuurd. Ik vind het een rare kronkel in de coronawetgeving.’

Shoeby wilde in februari nog eens tien filialen openen. Maar ook bij de florerende keten is het vet van de botten. Van Deursen vreest dat ze nog meer in de kosten moet snijden, wanneer de lockdown langer aanhoudt. ‘Ik maak me grote zorgen. Je ziet je levenswerk door je handen glippen. Ik besef dat de regering voor helse dilemma’s staat, maar ik voel me als ondernemer ook in de steek gelaten.’

‘In maart moeten we echt weer open zijn, anders zijn de gevolgen niet te overzien. Maar het geldt niet alleen voor ons. Er dreigt een enorme kaalslag en een verharding van de samenleving. Wil je leuke steden houden met een grote diversiteit die winkelen zo leuk maakt, dan moet de politiek de retail in Nederland overeind houden. En dat gaat veel verder dan weer een nieuw steunpakket.’

Lees ook

Het coronamysterie: overal luiden noodklokken, maar niemand gaat failliet
De overheid komt komende week met nieuwe miljardensteun en het aantal ondernemers dat over de kop gaat daalt zelfs. Toch is het volgens winkeliers, café-eigenaren en andere ondernemers nu al maandenlang vijf voor twaalf. Hoe kan dat?

Meer over