Dalende olieprijs zet geen rem op productie

De olieprijs zou mogelijk kunnen dalen naar 77 dollar (bijna 61 euro). Die verwachting sprak Ali al-Omair, de olieminister van Koeweit, dinsdag uit. Nu al is de olieprijs (Brent) gedaald van 115 dollar tot 86,93 dollar per vat van 159 liter. Dit betekent dat olie sinds de recessie van 2008 niet meer zo goedkoop is geweest.

Peter de Waard
Bij McKittrick (Californië) wordt zowel schaliegas als -olie gewonnen. De VS is dankzij schalieolie met 12,5miljoen vaten per dag de grootste olieproducent ter wereld geworden. Beeld afp
Bij McKittrick (Californië) wordt zowel schaliegas als -olie gewonnen. De VS is dankzij schalieolie met 12,5miljoen vaten per dag de grootste olieproducent ter wereld geworden.Beeld afp

Reden is de afkoeling van de economie in opkomende landen als China, waardoor de vraag is gedaald. Daarnaast zijn de VS inmiddels zelfvoorzienend geworden dankzij de winning van schaliegas en -olie. Maar belangrijk is vooral dat de OPEC-landen steeds meer produceren omdat zij geen marktaandeel willen verliezen.

Veel olieproducerende landen proberen daarmee ook het verlies aan inkomsten goed te maken. In september werden wereldwijd bijna 2,8 miljoen vaten per dag meer verkocht dan in september een jaar geleden. OPEC-lanleverden bijna een miljoen vaten. Zo produceerden onder meer Irak en Libië ondanks de conflicten in die landen veel meer olie. Saoedi-Arabië verhoogde zijn productie met 50 duizend vaten per dag. Inmiddels is de VS dankzij schalieolie met 12,5 miljoen vaten per dag de grootste olieproducent ter wereld geworden.

Het Internationaal Energie Agentschap (IAE) maakte dinsdag bekend dat de prijsdaling zal voortduren als het oliekartel OPEC niet als marktregulator optreedt en besluit de productie te verminderen.

Volgens het IAE zal de vraag naar olie door de economische stagnatie volgend jaar veel minder sterk stijgen dan voorspeld. De IAE verwachtte tot voor kort dat de vraag naar olie volgend jaar met 1,4 miljoen vaten per dag zou stijgen. Nu wordt dat teruggebracht tot 1,1 miljoen vaten. IAE-analist Antoine Haff verklaarde dinsdag dat olieproducerende landen liever een lagere prijs accepteren dan verlies van hun aandeel op de wereldmarkt. 'We moeten niet denken dat OPEC opnieuw als marktregulator zal optreden', aldus Haff tegen het persbureau Reuters.

De ministers van de OPEC-landen zullen op 27 november bijeenkomen om over de situatie te praten. Nu al is duidelijk dat met name Saoedi-Arabië, de grootste OPEC-producent, niet voornemens is de productie terug te draaien. De daling van de olieprijs heeft voordelen, maar er zijn ook nadelen voor de wereldeconomie.

Voordelen

Lagere benzineprijs. Een lagere olieprijs moet ook leiden tot goedkopere benzine. Op dit moment is dat nauwelijks merkbaar aan de pomp. Reden is dat de olieprijs wordt genoteerd in dollars. En tegelijk met de daling van de olieprijs is de koers van de dollar ten opzichte van de euro gestegen.

Stimulans voor de economie. Een lagere olieprijs kan de economie stimuleren. De energielasten voor bedrijven en consumenten worden lager, waardoor bedrijven goedkoper kunnen produceren en consumenten meer geld in hun portemonnee overhouden.

Raffinaderijen blijven open. Dankzij een lagere olieprijs kunnen mogelijk raffinaderijen die zouden moeten sluiten openblijven.

Nadelen

Duurzame energie minder rendabel. Lagere olieprijzen zijn altijd slecht nieuws voor de concurrentiepositie van duurzame energiebronnen als wind en zonne-energie. Nu al worden die vaak gesubsidieerd.

Schalieprojecten afgeblazen. Als de olieprijs minder dan 80 dollar bedraagt, zullen veel schalieprojecten niet rendabel meer zijn, net als de teerzandprojecten in Canada. Die zullen voor een deel worden afgeblazen. Dat zal met name de economie in Noord-Amerika treffen. Milieuactivisten zouden dit ook als een voordeel kunnen zien.

Klap voor Russische en Iraanse economieën. De daling van de olieprijs komt Rusland en Iran slecht uit, omdat zij heel sterk van de inkomsten afhankelijk zijn. De daling van de olieprijs eind jaren tachtig wordt als een van de redenen genoemd voor de ineenstorting van het Sovjet-regime en de Russische economie. Een stijging van de olieprijs na de eeuwwisseling versterkte de positie van president Poetin. Het Iraanse regime zou eventueel zwakker komen te staan bij de onderhandelingen over de afbouw van het nucleaire programma.

Meer over