CBS: niet armere oudere maar juist welgestelde heeft last van afschaffing 'Wet Hillen'

Vooral ouderen met veel vermogen en een hoger inkomen hebben last van het afschaffen van de 'Wet Hillen', blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag publiceert. Dat feit botst met de beweringen van onder andere 50Plus en Vereniging Eigen Huis dat deze bezuinigingsmaatregel veel arme gepensioneerden treft.

Martin van Rooijen van 50Plus, met lichttherapiebril. Beeld ANP
Martin van Rooijen van 50Plus, met lichttherapiebril.Beeld ANP

De Wet Hillen geeft huiseigenaren die geen of slechts een hele kleine hypotheekschuld hebben een belastingvoordeel. Zij hoeven geen eigenwoningforfait bij hun belastbaar inkomen op te tellen. Hoe duurder de woning, hoe groter het fiscale voordeel.

Het kabinet wil deze Wet Hillen, die sinds 2005 bestaat, met ingang van volgend jaar geleidelijk afschaffen. Een van de redenen is dat nieuwe huiseigenaren tegenwoordig sowieso verplicht zijn hun hypotheek in dertig jaar helemaal af te lossen. Hierdoor zal de regeling de schatkist steeds meer geld gaan kosten. Woningbezitters die hun hypotheek (bijna) helemaal hebben afbetaald, gaan de komende dertig jaar daarom stapsgewijs weer gewoon belasting betalen over de bijtelling voor het eigen huis. Uiteindelijk, in 2048, wil de overheid zo een miljard euro besparen.

Gepensioneerd

In totaal profiteert nu ruim één op de vijf huizenbezitters van de Wet Hillen, constateert het CBS. De helft is 68 jaar of ouder, met een doorsnee vermogen van ruim 93 duizend euro - en dat is exclusief de overwaarde in de eigen woning. De meeste Nederlanders met een hypotheekvrije woning hebben daarnaast ook een hoger inkomen dan andere huiseigenaren, meldt het CBS. Een ruime meerderheid (63 procent) van de Wet Hillen-begunstigden is gepensioneerd.

Tegenstanders van afschaffing spreken van een 'aflosboete' voor huiseigenaren die hun hypotheekschuld netjes hebben afbetaald. Die afschaffing zou veel armere ouderen treffen. Zo noemde de Vereniging Eigen Huis het wetsvoorstel van het nieuwe kabinet 'overhaast en onfatsoenlijk'. 'De afschaffing van de Wet Hillen zal vooral ouderen met een beperkt pensioen benadelen', schreef zij in een brief aan de Tweede Kamer.

Ook de PVV en ouderenpartij 50Plus voeren actie voor het behoud van de Wet Hillen. Hun poging om de invoering van de maatregel te vertragen door 35 uur achter elkaar te spreken in het parlement - een zogenoemde 'filibuster' - mislukte eind vorig jaar. Verder dan 6,5 uur wisten de partijen het debat niet te rekken. 50Plus-volksvertegenwoordiger Martin van Rooijen las bij die gelegenheid onder meer brieven voor van bezorgde ouderen die financieel ernstig in de problemen zeiden te komen door de maatregel.

null Beeld de Volkskrant
Beeld de Volkskrant

Raadgevend referendum

De CBS-cijfers suggereren iets anders: de armlastige ouderen vormen slechts een minderheid van de 'Hillen-slachtoffers'. Voor de getroffenen kan de schade wel in de papieren lopen. De doorsnee belastingvrijstelling onder de Wet Hillen is 1.470 euro, schrijft het CBS. Het netto voordeel hangt af van de hoogste belastingschijf (tussen de 23 en 52 procent) van de huiseigenaar.

In een laatste poging de kabinetsplannen te stoppen mikt 50Plus nu op een raadgevend referendum. Begin maart moeten in totaal 300 duizend handtekeningen zijn opgehaald. Behalve dat 'oudere huiseigenaren met alleen AOW en een klein aanvullend pensioen' de klos zijn, hekelen de initiatiefnemers ook de in hun ogen onbetrouwbare politiek. 'Eerst worden mensen jarenlang door de overheid gestimuleerd om zoveel mogelijk af te lossen. Als ze dat gedaan hebben, presenteer je ze de rekening.'

Meer over