'Bijna iedere boer ziet de noodzaak van verandering in'

De visie die de Zuidelijke Land- en Tuinbouw Organisatie (ZLTO) ontvouwt in de donderdag gepresenteerde discussienota Ondernemende agrariërs op weg naar 2010 is op zijn minst opmerkelijk te noemen....

'We stellen ons kwetsbaar op', erkent ZLTO-voorzitter Anton Vermeer. Maar in ruil daarvoor eist hij dat ook anderen hun verantwoordelijkheid tonen. Als bestrijdingsmiddelen in Nederland verboden worden, moeten overheid en milieuorganisaties erop toezien dat verwerkende bedrijven niet om die reden juist hun spullen in het buitenland gaan betrekken. En Albert Heijn moet bereid zijn om voor goed varkensvlees meer te betalen en niet automatisch te kiezen voor goedkoper vlees uit het buitenland, waar de boeren wat makkelijker omgaan met het welzijn van dieren.' - De timing van de nota had niet beter gekund. Minister Brinkhorst heeft net plannen ontvouwd die de boerensector op zijn grondvesten doen schudden.

'Het is een mooi, maar ook een lastig moment. Het risico bestaat dat we door de actualiteit worden gedwongen om vooral naar de korte termijn te kijken. Terwijl wij met dit discussiestuk juist de vraag stellen: waar willen we in 2010 staan? Dat aspect mis ik in de plannen van Brinkhorst. Hij richt zich te eenzijdig op de mestproblematiek. Laat hij eens meedenken en richting aangeven. Want naast boerenbedrijven die willen stoppen, zijn er genoeg die willen doorgaan.' - Vorige week klonken de boerenorganisaties nog vrij positief, maar woensdag kwamen ze weer ouderwets briesend uit het overleg met Brinkhorst en Pronk. Van mening veranderd?

'Nee. We zijn het met minister Brinkhorst eens dat hij de ingrepen wil plegen langs de lijn van de mestproblematiek. We erkennen ook dat Nederland moet voldoen aan de Europese nitraatrichtlijn. Maar het idee van de verplichte mestcontracten is veel te beperkt en knellend. Eén veehouder kan niet leveren aan één akkerbouwer. Dat is een theoretisch verhaal, los van de werkelijkheid. Akkerbouwers willen ten eerste samengestelde mest, en niet van alleen maar koeien of varkens. Bovendien, als de grond te nat is, kunnen akkerbouwers helemaal geen mest gebruiken. Ook wordt veehouders de kans ontnomen om zelf mest te verwerken door bijvoorbeeld compostering of het toedienen van bacteriën.

'Het doel van het mestbeleid is om minder vervuilende stoffen in de grond te krijgen. Daar zijn we het mee eens. Maar Brinkhorst zet eenzijdig in op de middelen, die bovendien veel te snel - in 2002 al - moeten worden uitgevoerd. Dat veroorzaakt op korte termijn een puinhoop. Het is gewoon een andere formule om koud te saneren.'

- Krijgen de boeren wel de tijd tot 2010 om zich om te vormen tot moderne en duurzame producenten?

'Bijna iedereen ziet de noodzaak van verandering in. Nu nog meer, dan een jaar geleden. Het is hoog tijd dat we het vertrouwen van consument en samenleving terugwinnen. Wij willen constructief meewerken aan hervormingen, samen met overheid en andere maatschappelijke organisaties. Maar die bereidheid moet ook van andere partijen komen. Brinkhorst wil nu slechts de rem op de landbouw gooien. Zijn voorstellen zijn veel te rigoureus. Hij moet de boeren ook de kans en de tijd bieden om zich om te vormen tot moderne agrariërs.'

Meer over