Ahold voelt weinig voor 'neo-koloniale' gedragscode

'Als een van onze leveranciers gebruik maakt van kinderarbeid? En als het heel erg is? Dan beëindigen we de relatie.' C....

Van onze verslaggever

René Bogaarts

ZAANDAM

Een jaar geleden kwam Ahold onder vuur te liggen van de Internationale Brotherhood of Teamsters, een Amerikaanse vakbond van truckers, en van de organisatie Friends of the Earth. De truckers eisten dat Ahold een kostenbesparend systeem van goederoverslag zou terugdraaien en dat het geen dochterondernemingen zou verkopen aan bedrijven die geen vakbondsactiviteiten binnen hun muren dulden. De milieu-organisatie liep te hoop tegen uitbreiding van een distributiecentrum in een natuurgebied.

Beide organisaties geven vandaag opnieuw acte de présence op de aandeelhoudersvergadering van Ahold in Amsterdam. Hun eisen om een gedragscode worden ondersteund door Amnesty International en Nederlandse organisaties als de Stichting Onderzoek Multinationale Ontwikkelingen (SOMO), FNV Dienstenbond en Pax Christi.

Ahold heeft de gedragscode onder het agendapunt Rondvraag gezet, waardoor er niet over gestemd kan worden. 'Dat is onze vrijheid', zegt Van der Hoeven. Gisteravond hebben de Teamsters en SOMO nog met Ahold overlegd.

'We zijn nu langzamerhand zo ver gekomen dat dit soort dialogen op gang komen. Die gaan we niet uit de weg. Maar onze maatschappelijke verantwoordelijkheid is niet onbeperkt', zegt Van der Hoeven. Ter verduidelijking wijst hij op het boekje De bedrijfscultuur van Ahold. 'Dat document hebben we een jaar geleden vastgesteld.'

In het boekje staat de doelstelling van Ahold, 'gezonde continuïteit, gestoeld op uitstekende winstgevendheid', centraal. De rest is daaraan ondergeschikt. Medewerkers kunnen rekenen op 'interessant en uitdagend werk in een aangename werkomgeving met een daarbij passende honorering'. De maatschappelijk verantwoordelijkheid is beperkt tot steun voor 'verschillende activiteiten in de gemeenschappen warvan het bedrijf deel uitmaakt'.

Ahold zegt al vele jaren een gedragscode te hebben maar de roep om een controleerbare code wordt dringender naarmate Ahold actiever wordt in landen waar het met mensenrechten, milieu of vakbondsrechten minder gesteld is. Het concern zit sinds anderhalf jaar in landen als Brazilië, Thailand, Singapore, Indonesië en China. De ideële spaarbank ASN heeft onlangs geleden zijn belang in Ahold verkocht omdat de bank de uitgangspunten van het concern niet langer kon controleren.

'Ik ben opgegroeid in heel andere culturen dan de Westerse', zegt Van der Hoeven. 'Ik ben huiverig om met Westerse waarden en normen naar het buitenland te stappen. Dat lijkt een vorm van neo-kolonialisme. Die zogenaamde hogere waarden ontspringen vaak uit het geloof. Ik zou niet durven zeggen dat onze manier van met elkaar omgaan superieur is.'

Van der Hoeven vraagt wat Ahold moet doen als de Maleisische regering eist dat Ahold het drugsgebruik in Nederland gaat bestrijden. Dat levert hem onmiddellijk de tegenvraag op of Ahold de jongen die in Maleisië stiekem een joint rookt, zal aangeven bij de politie. 'Dat beslis ìk niet. Dat is een zaak voor het lokale management.' Moet de man die een brood steelt in het islamitische Indonesië worden aangegeven, met het risico dat zijn hand wordt afgehakt? 'Dat gebeurt niet in Indonesië', lacht hij opgelucht.

Actiever is Ahold op het gebied van milieu, aangezien steeds meer klanten daarom vragen. Het concern heeft bijvoorbeeld het initiatief genomen voor het gebruik van minder verpakkingsmateriaal en heeft overleg met groentetelers over het terugdringen van bestrijdingsmiddelen. 'We gaan in toenemende mate terug in de keten, vooral op vers-gebied', legt Van der Hoeven uit. 'Maar in een grote supermarkt hebben we 35 duizend producten. Die kunnen we niet allemaal in korte tijd nagaan.'

Meer over