Zuid-Afrikaanse legende plaatst traditie tegenover het verstand

JEUGDTHEATER Een heel stel simpele, handhoge poppetjes, uitgestald op een tafel: het eens machtige Xhosa volk. De bespelers: twee zwarte Zuid-Afrikanen en een blanke Nederlander die vertaalt, speelt en meezingt....

Rode Aarde is in 2006 gemaakt in Zuid-Afrika, nu brengt Speeltheater Holland het hier in de openlucht. Publiek en spelers ontmoeten elkaar in een kraal: een ronde, uit houten staken opgebouwde omheining waarin de Xhosa hun vee bijeen plachten te brengen. Het stuk is gebaseerd op het anderhalf eeuw oude, waargebeurde verhaal over het meisje Nongquwuse. Zij heeft een boodschap van de voorouders ontvangen dat ze al het vee moeten slachten en het graan verbranden, als offer aan de voorouders, om opnieuw machtig en onverslaanbaar te worden. Tegen de achtergrond van de voortdurende strijd met de Engelsen is dat op zijn minst een bedenkelijke suggestie, waarover grote verdeeldheid ontstaat. Toch gehoorzamen veel mensen, waarna de Britten – na negen nederlagen op rij – eindelijk het Xhosa volk aan zich onderwerpen.

Het verhaal plaatst de traditie tegenover het gezonde verstand en belicht de mogelijke rol van de Britten. Zonder een uitspraak te doen roept het vele vragen op over de ontmoeting tussen de zo uiteenlopende denkwerelden. Samen met het krachtige en subtiele spel van de drie mannen levert dat een mooie spanning op. Macebo Mavuso en Tau Qwelane van Sisonke Arts zijn innemende spelers met hun diepe stemmen en hun sierlijke motoriek. Samen met Jawi Bakker brengen ze deze verre legende op een verontrustende en imponerende manier dichtbij.Bart Deuss

Meer over