BesprekingPodcast You Must Remember This

You Must Remember This vertelt het verhaal van Polly Platt, de ‘onzichtbare vrouw’ van de filmgeschiedenis

Polly Platt in haar kantoor bij Paramount Pictures (1984).Beeld Getty

In haar filmpodcast vertelt Karina Longworth de vergeten geschiedenis van Polly Platt (1939-2011), die in Hollywood achter de schermen fenomenaal carrière maakte. Met haar ongepubliceerde, heerlijke memoires heeft Karina Longworth goud in handen. 

Het was niet lang nadat Polly Platt er op de set van The Last Picture Show (1971) achter was gekomen dat haar echtgenoot en regisseur Peter Bogdanovich onder haar neus en met medeweten van zo’n beetje de complete crew een affaire was begonnen. Met actrice Cybill Shepherd nog wel, het 20-jarige model dat Platt – Bogdanovich’ creatieve sparringpartner, production designer, moeder van zijn peuter en baby – nota bene had voorgesteld als hoofdrolspeler.

De twee kersverse tortelduifjes aten elke avond met elkaar op de hotelkamer die ze inmiddels openlijk deelden. De gekwetste en vernederde Platt, die vastbesloten was zich niet van de set te laten verjagen, zou hen dus niet tegenkomen als ze met de crew zou dineren. Maar ze had ook geen zin in medelijdende blikken van de jongen van het licht of de kabeldrager. Dus rookte de 30-jarige Platt een joint, reed ze in haar eentje naar het enige andere restaurant in het kleine stadje waar ze filmden en bestelde ze een steak.

Wie komen er dan binnen?

Juist. Bogdanovich, zijn hand lachend op Shepherds heup.

Wat doet Platt?

Zij laat zich langzaam onderuitzakken, verbergt zich onder het tafeltje met het rode tafelkleedje, wacht tot het koppel voorbijgelopen is en kruipt vervolgens op handen en knieën naar de klapdeuren van de keuken. Waar nét de serveerster klaarstaat met haar biefstuk. ‘Wil je die niet meer, schat?’

‘Nee’, zegt Platt. Ze staat op, klopt het stof van haar knieën, met zoveel waardigheid als mogelijk, en gaat er via de achterdeur vandoor.

De kans is groot dat u nog nooit van Polly Platt heeft gehoord, of haar naam was vergeten. Als u geen filmhistoricus bent, kent u haar hooguit als de zielige ‘bedrogen echtgenote’ in deze o zo pijnlijke affaire die Bogdanovich en Shepherd destijds tot een wereldberoemd koppel maakte. Maar dat is volledig onterecht, aldus filmhistoricus Karina Longworth. Ze vult tien afleveringen van haar fantastische filmpodcast You Must Remember This, gewijd aan de vergeten verhalen uit de filmgeschiedenis, aan deze ‘onzichtbare vrouw’. Tien! Wie is er nu interessant genoeg voor tien afleveringen?

Platt dus, zo blijkt al in de eerste aflevering, waarin ze ergens begin jaren zestig ongewenst zwanger raakt, zich in haar eentje maanden terugtrekt op een zolderkamer ‘met alleen een muis als gezelschap’, haar kind afstaat voor adoptie en vervolgens haar leven weer oppikt alsof er niets is gebeurd. In dezelfde aflevering rijdt haar eerste echtgenoot zich na acht maanden huwelijk dood, precies op de dag dat zij een verrassingsfeestje voor zijn verjaardag heeft georganiseerd – waarna haar Hollywoodloopbaan pas begon. Platt is een vrouw die altíjd het stof van haar knieën klopt en doorgaat.

Het is de reden dat Platt, overleden in 2011, een fenomenale carrière wist op te bouwen. Grotendeels onzichtbaar, dat wel. De producent en kostuumontwerper heeft veel meer invloed gehad op de filmgeschiedenis dan waar ze erkenning voor heeft gekregen, betoogt Longworth. Voor Platt telde maar één ding: de film. Ze was niet het type dat credits opeiste, en daarom weten eigenlijk alleen insiders wat ze artistiek heeft bijgedragen aan films als The Last Picture Show of Terms of Endearment, hoe ze regisseurs als Wes Anderson en Cameron Crowe op weg heeft geholpen, en dat ze aan de wieg stond van de televisieserie The Simpsons. Op de aftiteling zie je het niet; Longworth zet dat uitgebreid recht.

Op zoek naar meer podcasts? De Volkskrant tipt welke de moeite waard zijn (en welke niet).

Voor haar serie kreeg Longworth, altijd al archieftijger extraordinaire, niet minder dan goud in handen. Van Platts dochters kreeg ze toestemming om gebruik te maken van haar ongepubliceerde, onafgemaakte memoires. Het restaurantverhaal komt daaruit en illustreert hoe geweldig Platt haar leven beschrijft: van een afstandje, met humor en zelfspot, vol kleurrijke details – ze weet zich zelfs nog de Zweedse muiltjes te herinneren waarmee Cybill langs haar tafeltje klepperde terwijl zij eronder verstopt zat. Ze ontmoette bovendien talloze grote namen uit de filmwereld – Orson Welles bijvoorbeeld – die ze met een paar treffende details of anekdoten tot leven weet te wekken.

Waarom is al dit heerlijks nooit gepubliceerd? Omdat Platt het niet interessant genoeg vond. Dat is (typisch vrouwelijk) onterecht bescheiden. Maar misschien achtte Platt haar geschiedenis gewoon niet boeiend genoeg, omdat ze maar weinig stoere verhalen opdist over werk, vrolijke affaires en feestjes, zoals haar mannelijke generatiegenoten in hun vuistdikke biografieën. Platt schrijft over hoe het is om als vrouw nooit serieus genomen te worden in die macho filmwereld, over handtastelijke regisseurs en over wat er gebeurt als je níét je credits opeist. Over de pijn die de vaak zo smeuïg besproken affaires veroorzaakten. Over flirts op de set, jaloezie, alcoholisme en eenzaamheid. Over gekwetste gevoelens, en het voortdurende schuldgevoel als je een carrière in een veeleisende, harde wereld probeert te combineren met het opvoeden van twee kleine kinderen – in films als Terms of Endearment en Pretty Baby herkennen sprekers in de podcast Platts ingewikkelde relatie met haar rebellerende dochter. 

Maar zielig is ze nooit, in You Must Remember This, ondanks de pot ellende die ze voor de kiezen krijgt. Longworth zorgt ervoor dat je altijd weet dat ze als een feniks uit de as zal herrijzen. En dat je op zo’n moment staat te juichen.

Wat Longworth wil, en waar ze in slaagt, is de filmgeschiedenis vanuit een nieuw perspectief benaderen. Ze checkt de beweringen uit Platts memoires keurig in archieven en bij haar sprekers, maar het blijft een eerbetoon. 

Eenzijdig? Vast. Maar daar klaagde niemand over toen de filmgeschiedenis nog gewoon vanuit mannelijk oogpunt werd verteld.

BOGDANOVICH VOLGENS BOGDANOVICH 

Er zijn twee denkrichtingen als het gaat om Polly Platt: er zijn mensen die denken dat zij het werkelijke talent was achter de films van regisseur Peter Bogdanovich, wiens carrière instortte nadat hun samenwerking was beëindigd, en er zijn mensen die dat aperte onzin vinden. Bogdanovich zelf behoort uiteraard tot de laatste stroming. ‘Ze claimde credit voor dingen waar ze helemaal niets mee van doen had’, zei hij vorig jaar nog in een interview met New York Magazine. Wie zijn kant van het verhaal uitgebreider wil horen, kan terecht bij The Plot Thickens, een podcast van zeven afleveringen die helemaal is gewijd aan de carrière van Bogdanovich, én die puur toevallig tegelijkertijd uitkwam als de afleveringen over Platt van You Must Remember This.

Meer over