De week in boekenHans Bouman

Wie verdient de Booker Prize?

Hans Bouman
Damon Galgut schreef een absolute parel.
 Beeld Retha Ferguson
Damon Galgut schreef een absolute parel.Beeld Retha Ferguson

De nominaties voor de Booker Prize zijn dit jaar door de Britse pers met open armen ontvangen. Toen in augustus de dertien titels tellende longlist werd bekendgemaakt, begon de journalist van The Times bijna te hyperventileren achter zijn toetsenbord. ‘Wat een schok! Ontsla de Bookerjuryleden! Hoe durven ze met een longlist te komen die zo vrij is van controverse. Zijn ze soms vergeten dat het hun taak is ons teleur te stellen met hun dwaze keuzes en omissies?’ Zijn collega bij The Telegraph viel hem bij. Zij sprak van een longlist die ‘zo verstandig is dat hij bijna radicaal aandoet’.

Zeuren over de jurykeuzes, en anders zeuren dat er niets te zeuren valt, het is een heerlijke, jaarlijks terugkerende traditie die koste wat het kost in stand moet worden gehouden. Natuurlijk vielen er wel kanttekeningen te plaatsen: grote namen als Pat Barker, Colm Tóibín en publiekslieveling Sally Rooney waren immers gepasseerd. Maar met de diversiteit naar huidskleur, geslacht en nationaliteit zat het wel snor en er stonden zelf witte, middelbare mannen op de lijst.

Toen bij de bekendmaking van de shortlist van zes titels bleek dat Rachel Cusk en Nobelprijswinnaar Kazuo Ishiguro waren gesneuveld, klonk er hooguit een enkele zucht. Bijvoorbeeld dat de helft van de lijst toch weer uit Amerikanen bestond.

De Booker-shortlist van dit jaar telt één inwoner van de Britse eilanden: Nadifa Mohamed. Zij werd in 1981 in Somalië geboren, maar woont sinds haar 5de in het VK, studeerde in Oxford en was in 2013 een van Granta’s ‘Best of Young British Novelists’. Mohameds genomineerde roman The Fortune Men is een gefictionaliseerde verslag van het waargebeurde verhaal over een Somalische zeeman in Cardiff die in 1952 onschuldig werd opgehangen wegens moord.

Anuk Arudpragasam woont in Sri Lanka en studeerde in de VS. Hij liet zich in het genomineerde A North Passage inspireren door de Sri Lankaanse Burgeroorlog (1983-2009) tussen Tamils en Singalezen (Arudpragasam is Tamil).

De derde niet-Amerikaan is de Zuid-Afrikaanse auteur Damon Galgut, genomineerd met de familiesage The Promise (vertaald als De belofte), waarover hij in juli van dit jaar werd geïnterviewd door de Volkskrant.

De drie Amerikanen op de shortlist zijn Richard Powers, wiens Bewilderment (Verwilderd) we vorige week bespraken, Patricia Lockwood, die we deze week interviewen (Ze schreef Hier hoor je niemand over /No One is Talking About This) en Maggie Shipsteads met Great Circle.

Wie verdient 3 november de 50 duizend pond? Bij de bookmakers zijn, zoals elk jaar, de bekendste namen favoriet: Powers en Galgut. Oef, twee witte, middelbare mannen… Maar wel beiden auteur van een indrukwekkend en maatschappelijk uiterst relevant boek. Met The Promise/ De belofte als absolute parel. Verstandige Bookerjury, geef die prijs aan Damon Galgut.