recensiespiegelwest side story

Weet Van Hove verwachtingen waar te maken en scepsis te overwinnen met zijn West Side Story?

Donderdagavond beleefde West Side Story, zestig jaar na dato, opnieuw haar première in New York. De productie van Ivo van Hove en Anne Teresa De Keersmaeker kon van tevoren al rekenen op veel aandacht, maar nu kunnen Amerikaanse critici hun definitieve oordeel vellen. 

West Side Story in de regie van Ivo van Hove.Beeld Jan Versweyveld

Er waren torenhoge verwachtingen – dit was immers bijna heilig Amerikaans cultureel erfgoed. En er was bij voorbaat al scepsis: gingen daar nu plots twee Europese avant-gardistische podiumkunstenaars mee aan de haal? Dit najaar barstte al een online-relletje los toen bekend werd dat het geliefde I feel pretty uit de nieuwe versie was geschrapt.

Maar de ontvangst van de nieuwe West Side Story op Broadway, in regie van Ivo van Hove en met (voor het eerst) een gloednieuwe choreografie van Anne Teresa de Keersmaeker, is overwegend zeer positief. Alleen de New York Times is kritisch over deze eigentijdse remake van Maria en Tony’s fatale liefde te midden van New Yorks bendegeweld. De gezaghebbende criticus Ben Brantley bleef naar eigen zeggen ‘verrassend onaangedaan’. 

Brantley heeft vooral kritiek op het intensieve gebruik van video en live filmopnamen – een handelsmerk van Van Hove en zijn vaste scenograaf Jan Versweyveld – waardoor de aandacht steeds naar de reusachtige filmschermen wordt gezogen, in plaats van naar de zangers en dansers op het toneel. Van Hove wilde een rauwere, hardere West Side Story, maar doordat de video steeds inzoomt op de knappe acteurs, schrijft Brantley, krijg je eerder het gevoel van een Calvin Klein-reclame. Bovendien raakt de aandacht door de combinatie van live actie en video versplinterd, aldus Brantley, hetgeen de ontroering in de weg zit. Vergelijkbare kritiek valt te lezen bij Vulture.

Andere media zijn veel positiever. The Telegraph en Rolling Stone geven vijf sterren. The Guardian (vier sterren) prijst de moderniseringen van beroemde liedjes en scènes. Zo laat Van Hove het mild-maatschappijkritische Officer Krupke nu gepaard gaan met videobeelden van racistisch politiegeweld. De scène waarin Anita, het liefje van Bernardo, bendeleider van The Sharks, in het origineel door leden van de rivaliserende gang The Jets wordt getreiterd, is in de nieuwe versie een schokkende bijna-verkrachting. Er is lof voor de ‘show-stopping’ choreografie van De Keersmaeker, met agressieve accenten van taekwondo, krumping en boksen. Groepsnummers als Rumble en Dance at the gym zijn onvolprezen hoogtepunten en actrices Yesenia Ayala (Anita) en Shereen Pimentel (Maria) zijn hypnotiserend, aldus The Guardian.

Ook Variety prijst de lef van Ayala als Anita, de betoverende onschuld van Pimentels Maria, en is bovendien vol lof over de ‘zachtmoedige mannelijkheid’ van Isaac Powell in de rol van Tony. Hun beroemde liefdesliedjes Somewhere en Tonight, zo schrijft Variety, ‘zullen zelfs de koudste harten doen smelten’. Dat Van Hove koos voor een overwegend piepjonge cast – de meeste van de vijftig performers zijn tussen de 17 en 20 jaar, 33 van hen maken hun Broadway-debuut – wordt gezien als een gouden greep.

De New York Post noemt de nieuwe versie ‘een triomf’, en prijst de actuele relevantie van de productie, die zindert van hedendaagse polarisatie en verwijzingen naar reëel bende- en politiegeweld. Deze West Side Story is geen ‘trip down memory lane’, maar rauw , ontregelend en echt, terwijl Van Hove tegelijkertijd het origineel respecteert. ‘Het is nog steeds dezelfde geliefde show’, zo schrijft de krant, ‘maar opnieuw uitgevonden voor onze tijd’.

Meer over