interviewJanne Schra

‘Vroeger was ik op het podium een blije versie van mezelf. Maar dat houd je niet vol’

Janne Schra keert terug met een nieuw album in een nieuwe band, Janne & De Vogels. Opvallend: ze zingt voor het eerst in het Nederlands.

null Beeld Frank Ruiter
Beeld Frank Ruiter

Opnemen of spelen?
‘Het album van Janne & De Vogels, In de regen, lag al een jaar te wachten. Het idee om met Lucas Dols en Tony Roe van mijn oude band Room Eleven een Nederlandstalig jazzproject te doen, was er al een tijdje toen we in 2020 gingen opnemen.

‘Omdat het album een live-gevoel heeft, een roaring twenties-jazzgevoel, wilden we er meteen na verschijning mee de theaters in, maar ja, coronamaatregelen. Toen hebben we het uitgesteld.

‘Liedjes opnemen en ze dan niet live kunnen toetsen, dat is helemaal niet leuk. Ik kan heel goed anderhalf jaar thuis zitten werken aan nieuwe dingen, maar uiteindelijk bestaat dat werk toch niet als je het aan niemand laat horen of zien.

‘Door het uitstel was het alsof het project heel veel gewicht kreeg: ik had ineens alle tijd om eraan te twijfelen. Nu is het er en ben ik er heel gelukkig mee. Fijn dat het album er eindelijk is, maar dat we het live kunnen uitvoeren, voor publiek, dat is uiteindelijk de échte bevrijding.’

Zingen of schilderen?
‘Ik studeerde aan de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht. Audiovisuele Media. De filmschool, zeg maar. Toen ik daarmee klaar was, wist ik: dit vind ik niks. Als ik iets wil maken, wil ik niet dat er allerlei mensen en financiële obstakels tussen zitten.

‘Als je schildert, zit er niets of niemand tussen je idee en de uitvoering ervan. Je moet de juiste spullen in huis halen, maar verder bepalen je hoofd en je handen álles. Dat is fantastisch, een zeer effectief recept voor geluk. Ik heb tijdens de lockdown de hoes voor In de regen geschilderd.

‘Het schrijven van een liedje is net zo direct als schilderen, maar het uitvoeren ervan zit er een beetje tussenin. En als je muziek wilt opnemen, zitten er meestal toch mensen tussen. En ook geld. In die zin vind ik schilderen geloof ik de ultieme creatieve uitingsvorm. Maar nu ik dat zeg, twijfel ik direct, want er zit ook een andere kant aan.’

Solo of met band?
‘Ik kan goed alleen werken, maar vind het ook heel erg leuk om met getalenteerde mensen samen te werken, zeker nu ik heb geleerd om in samenwerkingen mezelf te zijn.

‘Vroeger, in Room Eleven, voelde het vaak alsof ik op het podium een animatiefilm binnenstapte, waarin ik een personage was met een leuke jurk aan: een blije versie van mezelf. Het werkte goed, het hielp me bij het afschudden van mijn verlegenheid. Maar uiteindelijk houd je dat niet vol.

‘Daarom moest ik solo, maar ook als soloartiest werk ik zelden écht alleen. Janne & De Vogels is een band, maar in onze voorstelling vertel ik het verhaal en moet ik de spanningsboog dragen. Dan moet het ook over mij gaan, want zoiets kun je niet in de wij-vorm doen.

‘Eigenlijk is dat de ideale tussenvorm: míjn verhaal, maar samen muziek maken. Dat is het leukst, zeker met deze geweldige muzikanten.’

Nederlands of Engels?
‘Ik heb wel eerder in het Nederlands gezongen, bijvoorbeeld het project Vasalis met het Noordpool Orkest en een Tante Leen-liedje in De Wereld Draait Door. Ik moest enorm wennen aan zingen in het Nederlands, want je mond moet heel andere dingen doen dan in het Engels. Ik moest goed nadenken over mijn r’en en harde t’s.

‘In het Engels liggen veel van de klanken voorin je mond. Er zijn veel lange, zachte klinkers. Die kun je makkelijk laten vloeien, zodat je een beetje achteloos kunt zingen en de aandacht van de luisteraar naar de melodie kan gaan.

‘Het Nederlands kent meer klanken die als het ware uit je mondhoeken moeten komen. Je moet ze bewuster uitspreken. Als je voor een Nederlands publiek zingt, worden de subtiliteiten in je uitspraak belangrijker, omdat we de taal zo goed kennen.

‘Kiezen? Dat hoeft niet. Ik vind het leuk om in beide talen te zingen, naast elkaar. Mijn volgende album zal weer Engelstalig zijn. En heel erg pop.’

Jazz of pop?
Diep in mijn hart was de bakermat van wat ik nu doe met Janne & De Vogels: het is een liedje van Jaap Valkhoff en werd bekend als levenslied door Tante Leen. Maar eigenlijk is het een jazzlied, een chanson, dat je heel makkelijk naar het jazzgeluid van een eeuw geleden kunt transporteren. Dát streefden we na: het jazzgeluid van iemand als Fats Waller, maar dan met Nederlandstalige liedjes van mijzelf en veel elementen en woorden van nu.

‘Er heeft altijd jazz in mijn muziek gezeten, zeker ook in Room Eleven, maar mijn volgende, Engelstalige project wordt dus pop.

‘Ik beschouw jazz en pop als twee eilanden die ik graag bezoek. Of eigenlijk is jazz een eiland – vrijheid, improvisatie, spelen – en pop een stad. Pop is New York. Als je daarheen gaat, weet je wat je krijgt: hier de hoek om, dan zie je Times Square liggen. Dichtgetimmerd. Snel. Strak.

‘Ik kan weer niet kiezen, is dat erg? Maar ik zeg wel dat ik het eiland Jazz en de stad Pop graag gescheiden houd, zodat ik beide kan bezoeken en weer kan verlaten.’

Amsterdam of Nijmegen?
‘Hè, gelukkig, deze weet ik: Amsterdam. Naar Nijmegen verhuisde ik omdat mijn geliefde van toen daar woonde. Ik ben er gelukkig geweest, ben gaan houden van die stad, de mensen en de natuur eromheen.

‘Alles gaat er wat langzamer. Mensen nemen de tijd voor dingen. In Amsterdam gaat iedereen altijd te laat van huis, zo lijkt het. Dan moet je racen en word je opgefokt.

‘Maar toch moest ik terug naar Amsterdam. Deze stad is toch wel thuis. Als ik in Amsterdam moest zijn, vanuit Nijmegen, parkeerde ik mijn auto in Amsterdam-Noord en ging ik met de pont over het IJ naar de binnenstad. Toen zag ik: hé, in Noord kun je heerlijk rustig wonen, er zijn veel groene plekjes. Daar woon ik nu. Ik wil niet continu in de drukte zitten, maar hier in Noord is het leven rustig en goed.’

30 of 40?
‘Tja, hier valt niet zo veel te kiezen. In december word ik 40. Daar heb ik het mee te doen.

‘Maar ook al kon ik kiezen: ik kies voor 40. Of liever gezegd: voor nu. Als ik terugdenk aan tien jaar geleden, dan voel ik de stress van toen. Room Eleven was gestopt, ik was druk bezig een nieuwe weg te vinden en alles voortaan zelf te regelen. Dat gaf me energie, maar er zat ook druk op. Het moest wel gebeuren.

‘Dat voel ik nu niet meer zo. Ik doe lekker de dingen die ik wil doen en hoef me weinig zorgen te maken, zorgen over de wereld en het klimaat daargelaten. Ik vind het fijn om moeder te zijn, al ben ik niet meer samen met de vader van mijn dochter. Hij woont hier vlak bij, we zijn goede vrienden, het co-ouderschap werkt.

‘Niet alles hangt meer af van mijn carrière. Dat geeft rust.’

Thuis of op tournee?

‘Thuis. Ik heb een kind van vier. Zij is graag thuis, dus ik ook. Zo simpel is het. Ik heb mezelf ook leren kennen: ik ben gewoon hartstikke introvert van nature. Ik ben dankbaar voor aandacht voor mijn muziek en mijn schilderijen, maar verder hoef ik niet per se in de media.

‘Met Room Eleven zijn we aan de andere kant van de wereld geweest: Zuid-Afrika, Japan, Canada. Fijn om te hebben meegemaakt, maar ik ben ook blij dat mijn actieradius nu kleiner is.

‘Optreden is heerlijk hoor, begrijp me niet verkeerd, maar laat ik zeggen dat in het Nederlands zingen zo zijn voordelen heeft: je komt er niet zo ver mee, haha.’

Janne & De Vogels: In de regen. Schradinova.

Live: 8/10 Nieuwe Kolk, Assen. 15/10 Oosterpoort, Groningen. 20/10 Kleine Komedie, Amsterdam. Meer data op www.janne.tv

CV Janne Schra

1981 21 december geboren in Laren

2001 oprichting Room Eleven

2006 debuutalbum Six White Russians and a Pink Pussycat (platina)

2008 album Mmm... Gumbo? (goud)

2009 Zilveren Harp voor Room Eleven

2010 Room Eleven stopt; nieuwe band Schradinova, album India Lima Oscar Victor Echo You

2012 Schradinova stopt

2013 titelloos album als Janne Schra

2015 tweede album Ponzo

2016 reünietournee Room Eleven

2017 project Vasalis met Noordpool Orkest, boek Je kijkt wel, maar je ziet niks

2018 derde album OK

2021 album Janne & De Vogels: In de regen

Janne Schra is ook succesvol als kunstschilder. Schradinova is haar schilderspseudoniem. Klik op www.janne.tv op ‘Art’.

Meer over