Vooruit Kris, erop en erover. Doe het voor mij

Ik had een nog niet eerder gedragen rood-zwart western-shirt aangetrokken, met glimmende knopen, en er al maanden naar uitgekeken: Kris Kristofferson in TivoliVredenburg. Eindelijk zou ik de 80-jarige outlaw-poëet in levende lijve zien optreden, met een gitaar en een mondharmonica als begeleiding.

Kris Kristofferson geeft een optreden in San Sebastian, Spanje in 2010Beeld afp

Het kon niet anders dan een episch optreden worden, op dinsdagavond 20 juni.

Het viel tegen, dat lag niet helemaal aan Kris.

Op 14 september 2013 trad Kris Kristofferson op in De Oosterpoort in Groningen, tijdens het TakeRoot-festival. Achthonderd mensen zagen hoe hij in anderhalf uur tijd dertig nummers speelde. Zijn stem klonk roestig, en breekbaar, en zijn gitaarspel was beperkt edoch kordaat. De spanning hing in de zaal, bij elk liedje, je wist niet of ie het wel ging redden, hij daar, zeker niet vlug en lenig.

Het was het beste concert van 2013 dat ik niet had gezien - en zo beschreef ik het ook in een verhaal in de Volkskrant, in de eindejaarsbijlage van Vonk. 'Ze zouden het telkens herhalen, zij die erbij waren, wie en wanneer je het ook vroeg. Naarmate de tijd vorderde, werd het steeds beter en nog erger als je dat ene optreden in het kalenderjaar 2013 was misgelopen.'

Een reconstructie van een gemiste kans, aan de hand van ontroerde getuigen van een magisch moment. Ik had 'm niet gezien, terwijl ik 'm heel graag wilde zien, en hem nu nooit meer zou zien.

Hij was toen 77 jaar en het kon niet anders dan dat hij razendsnel het loodje zou leggen, deze legendarische countryzanger en liedjesschrijver. De plaatsvervanger op aarde van Johnny Cash wist dat de duivel hem op de hielen zat, om zich eerdaags bij zijn ouwe maat te vervoegen. Op een toen verschenen cd, Feeling Mortal, sorteerde hij al voor op het naderend eind.

Wie er niet bij was, had het mooiste concert van 2013 gemist

Het was het mooiste concert van 2013, verzekert iedereen die erbij was. En het kan weleens de laatste kans zijn geweest om hem live te zien. Kris Kristofferson is tenslotte al 77 jaar. John Schoorl verslaat het concert dat hij misliep.

Auteur van doortimmerde korte verhalen

Nog even en een bootje met zijn ontzielde lichaam zou op de oceaan dobberen, richting de ondergaande zon. Dan zou de muziekwereld op grootste wijze afscheid nemen van één van zijn allerbeste liedjesschrijvers. Zijn opkomst is een klassiek verhaal in de Amerikaanse countrygeschiedenis.

Hij mocht graag zeggen dat er een schitterende toekomst achter hem lag. Professor in de Engelse literatuur kon hij worden, in 1965, en misschien zelfs een auteur van doortimmerde korte verhalen. Hij deed het allemaal niet en verdwaalde in de countryhoofdstad van de wereld, Nashville. Niemand wilde de liedjes hebben, van dat Texaanse generaalszoontje. Als klusjesman haalde hij zijn dollars op, of als barkeeper, en hij vloog als helikopterpiloot. Zijn vrouw had het gehad met zijn dromen, en nam de benen, het geld was op.

Daar was het moment, in een afgeragd hotel ergens in Lafayette, North Carolina, dat hij zichzelf oprichtte: 'Fuck, ik zit nu op de bodem, en ik kan niet lager.' Hij ging het nog één keer echt proberen in Nashville, zo sprak hij zichzelf toe. Ja en toen - hoor het tromgeroffel, de strijkers - kwam het allemaal goed. In no time werden zijn liedjes door tal van grootheden opgenomen. Een Johnny Cash. Een Waylon Jennings. Een Ray Price. Een Elvis Presley. Een Janis Joplin.

Niet iedereen had een van melancholie geborduurde zin als 'There's something in a Sunday makes a body feel alone' in zijn binnenzak. Of: 'Freedom is just another word for nothing left to lose.'

Zal je net zien, gaat ie niet dood, en wordt ie met twee vingers in de neus tachtig. Stapt ie gewoon uit zijn huis op Hawaïaans eiland Maui, met zijn donkerbruine Gibson-gitaar in de koffer, om in Utrecht op te treden, en elders in Europa.

Na die gierend extatische interpretatie van een ontbeerde podiumervaring kon het alleen maar tegenvallen. Wat dacht je dan? J. Schoorl. Dat een 81-jarige de pannen van het dak speelt, en zijn stem van roestig en doorleefd een doorstart heeft gemaakt naar soepel en krachtig? Heb je wel de vorige keer geluisterd naar mensen die vertelden dat het beste concert van 2013 ook zo zijn schaduwzijden had?

Alle publieksfavorieten kwamen voorbij, en wederom viel op wat een geweldige muziekdichter die Kris toch is. Woorden als vrijheid en liefde en eenzaamheid tovert hij om tot universele moodswings in mineur, maar waarna je nog altijd je beste beentje kunt voorzetten.

Zijn gitaarspel was bric-a-brac, en de mondharmonica krakkemikkig. Beter om de volgende keer gewoon twee begeleiders mee te nemen. Want Kris' stem en zijn eigenaar hadden er echt wel zin in, en met Why Me zong hij de meest uitgesproken vraag van de avond. Maar echt sprankelen ging het nergens, afgezien van de ochtendblues van Sunday Morning Coming Down en het protestlied They Killed Him.

Eigenlijk was het allermooiste moment toen hij het podium op kwam, om klokslag acht uur op 20 juni 2017. Als toeschouwer nog balancerend tussen hoop en vrees. Denkend aan het mooiste concert van 2013 dat ik niet zag, en hoe het niet anders kon worden overtroffen, en uitgroeien tot het mooiste concert van 2017 dat ik wel zag. Het kon niet anders. Vooruit Kris, erop en erover. Doe het voor mij.

Meer over