Voor niets gaat Zon niet op

'EN er was gratis Internet': onder dat verheven motto koos dinsdagmiddag Zon het virtuele luchtruim, na een wekenlang tapijtbombardement aan reclame....

Zon is opgericht door telecombedrijf Versatel, Radio 538 en cd-verkoper Free Record Shop. Het nieuwe bedrijf heeft grootse plannen. Met een investering van twintig miljoen gulden dit jaar en vijftig miljoen in 2000 denkt Mulders binnen de kortste keren 'honderdduizenden abonnees' binnen te kunnen halen. Mulders speculeert zelfs hardop over een beursgang over twee of drie jaar ter financiering van verdere groei.

Zon blijft gratis omdat het genoeg denkt te verdienen aan wat Mulders 'webvertising' noemt - adverteren op Internet-websites - en aan e-commerce, bedrijven die producten verkopen via www.zonnet.nl en Zon een deel van de opbrengst gunnen.

Naam en leuzen van de nieuwste aanbieder van gratis toegang tot het Internet verraden pretenties van bijbelse omvang. Net als het boek der boeken zelf moeten die met een onsje zout worden geconsumeerd. Om te beginnen is Zon lang niet de eerste gratis Internet-aanbieder. Dat is Wish, sinds eind januari actief met www.wish.nl. Directeur-grootaandeelhouder Ron Snijder claimt inmiddels '160 à 170 duizend' abonnees. Wish vraagt weliswaar eenmalig 19,95 gulden, maar dat bedragje zal niet veel potentiële klanten afschrikken.

En dan, om in Zon-jargon te blijven, is er World Online. 'World Online zet Internet op z'n kop!', schettert een speciale box op www.worldonline.nl. Sinds kort kent deze grote, gevestigde aanbieder het World Online Lite-abonnement. Gratis e-mailen en websurfen, want zelfs de eenmalige administratiekosten van vijftien gulden scheldt World Online tijdelijk kwijt.

Maar ook bij deze voorgangers van Zon zitten er adders onder het gras. Zowel Wish als World Online Lite bieden alleen e-mail via het web. Weg van huis kan de klant binnengekomen mailtjes wel online lezen, maar ze niet ophalen en offline bewerken. Voor dat laatste is een zogenoemde POP-box nodig, en die kost een extra zestig gulden per jaar bij Wish en vijftig bij World Online. Soortgelijke bedragen vraagt het tweetal voor een jaarabonnement op de helpdesk, die 'zonder' ongeveer een gulden per minuut kost.

Zo bezien is World Online Regular - negentig gulden per jaar, inclusief POP-box, een eigen homepage en nog zo wat aardigheidjes - de betere aanbieding. Gratis of niet, dat is World Online toch al, vindt de woordvoerder. 'Wij zien die andere gratis aanbieders toch een beetje als me-too bedrijven. De inhoudelijke informatie die zij aanbieden, is heel beperkt. Op onze site staan zo'n twaalfduizend pagina's informatie.'

Inderdaad steken Wish en Zon daar schraal bij af, zo leert reeds een vluchtige rondgang over de sites. Zon biedt het belangrijkste nieuws en verstrooiende rubrieken en columns: 'Toen ik me omdraaide in bed stootte ik tegen vlees. Levend vlees.' Wish beperkt zich vrijwel geheel tot de laatste categorie. Voor surfers die zelf hun weg op het web wel weten te vinden, hoeft dat geen bezwaar te zijn. Maar de gratis providers richten zich natuurlijk juist op nieuwe gebruikers zonder die ervaring.

Groen of door de wol geverfd, alle nieuwe (vrijwel) gratis sites of abonnementen denken in korte tijd honderdduizenden klanten te winnen. Die moeten allemaal websurfen via het KPN-telefoonnet, en dat kan de huidige betalende surfers al niet aan - de files op de Nederlandse elektronische snelweg zijn inmiddels berucht. Volgens KPN is dat de reden dat het eigen huistrio Planet Internet/xs4all/Het Net voorlopig geen gratis Internet-toegang aanbiedt. 'Eerst willen wij de schaarste op ons net verholpen hebben', aldus een KPN-woordvoerder. 'Vóór het einde van dit jaar is het zover.'

Voor niets gaat inderdaad alleen de zon op - zonder hoofdletter.

Meer over