Unseen is dé plek voor nieuwe fotografie

Unseen is dé plek voor nieuwe fotografie. Naast de oorspronkelijke fotobeurs in Amsterdam komt er elke editie meer bij. Nu is men van het rijkgevulde festivalterrein rondom de Westergasfabriek het spoor overgestoken en geeft ook de Spaarndammerbuurt het nodige te zien. Vijf tips.

Uit Xiaoxiao Xu's boek Aeronautics in the Backyard. Beeld
Uit Xiaoxiao Xu's boek Aeronautics in the Backyard.Beeld

East Wing, Unseen Photo Fair

Gashouder

Hoewel gelukkig steeds meer galeriehouders hun koopwaar ophangen als in een minitentoonstelling - rustige en evenwichtige presentatie, soms zelfs een thema - is er op een beurs altijd een die de rest overtreft. Dit jaar is dat East Wing, een galerie met vestigingen in Qatar en Dubai. Artistiek leider Peggy Sue Amison stelde een mooie en inhoudelijke expositie samen over het effect dat de menselijke aanwezigheid heeft op het milieu en de geologische gesteldheid van de aarde. Vier fotografen tonen werk, onder wie de Britse Mandy Barker, die plastic deeltjes in de oceanen fotografeerde als was het poëtisch plankton. Yann Mingard combineerde details uit schilderijen van onder anderen William Turner met foto's van door smog verkleurde luchten in China. De romantische kleuren komen overeen, wat er volgens wetenschappers op kan wijzen dat de vervuiling al in de 19de eeuw in volle gang was.

Mandy Barker: Ophelia medustica Beeld
Mandy Barker: Ophelia medusticaBeeld

8-Ball Zines, Unseen Niches

Gashouder

De Unseen Niches, gesitueerd in de buitenste ring van de Gashouder, zijn altijd goed voor interessante ontdekkingen. Hier presenteren kleine kunstenaars- en fotografencollectieven van over de hele wereld zich aan het publiek. Soms zijn hun presentaties direct toegankelijk, soms wat minder, maar mooi is dat makers en samenstellers doorgaans naast hun werk staan te glimmen en altijd bereid zijn uitleg te verschaffen. Eén van de niches werd dit jaar ingenomen door 8-Ball Zines, een non-profitorganisatie uit New York, die vooral communiceert via de ouderwetse kopieermachine. Oprichter Lele Saveri heeft een uitgebreid netwerk van fotografen en kunstenaarsvrienden wier werk hij opneemt in zwart-witfototijdschriftjes ('zines' dus), die hij overal verspreidt. De drempel is laag, het werk gaat over het alledaagse leven van de makers en de gemeenschap groeit gestaag; 8-Ball doet denken aan Instagram, maar dan in tastbaar A5-formaat. Verslavend.

8-Ball Zines, Lele Zaveri, 2015, op de Unseen Niches. Beeld
8-Ball Zines, Lele Zaveri, 2015, op de Unseen Niches.Beeld

Boekenbeurs

Westergasfabriekterrein

Meer dan 60 onafhankelijke uitgevers, gloednieuwe en aangenaam oude fotografiepublicaties, boekpresentaties: de Unseen Book Market, gehuisvest in een glazen kas op het beursplein, is altijd een fijne plek om nieuwe projecten en ontwikkelingen in de fotografie te ontdekken. Een boek is voor fotografen immers nog altijd een van de belangrijkste vormen om het werk over het voetlicht te krijgen. Bij de stand van Tique, een Nederlands/Vlaams kunstplatform dat boeken en tijdschriften uitgeeft, ligt vers van de pers OTANI NIEUWENHUIZE, een bundeling mooie dunne boekjes. Shinji Otani en Johan Nieuwenhuize bezochten samen verschillende toeristische plekken in Nederland en Japan en kwamen terug met werk dat vaak uiteenloopt en soms overlapt. Bij The Eriskay Connection uit Breda ligt het nieuwste boek van Xiaoxiao Xu: Aeronautics in the Backyard. Het vertelt in tekst en beeld een aanstekelijk en ontroerend verhaal over avontuurlijke Chinese boeren die dagelijks met hun voeten in de landbouwgrond staan, maar dromen van de lucht. Daarom bouwen ze vliegtuigen in hun achtertuin. Daar zijn ze nog goed in ook.

Uit Xiaoxiao Xu's boek Aeronautics in the Backyard. Beeld Xiaoxiao Xu
Uit Xiaoxiao Xu's boek Aeronautics in the Backyard.Beeld Xiaoxiao Xu

Touched - Craftsmanship in contemporary photography

Museum Het Schip, Spaardammerbuurt

In een van de mooiste musea van Amsterdam stelde fotograaf Anton Corbijn een mooie groepstentoonstelling samen over ambachtelijkheid in de fotografie. Ja hoor, dat bestaat, er zijn zelfs steeds meer fotografen die foto's bewerken tot ze eruitzien als schilderijen of satellietbeelden of die hun negatieven in een badje van chemicaliën leggen en dan weer fotograferen. Het Japanse kunstenaarsduo Nerhol maakt bijvoorbeeld fotoreliëfs van letterlijk duizenden op elkaar gestapelde foto's, waarin vervolgens wordt gesneden en geknipt. Het reliëf van een vrouw in een park ziet er na zo'n aanpak uit als een Rineke Dijkstra gone wrong. In de serie History X ging Paul Kooiker uit van dezelfde foto, een vrouw met haar rug en billen naar je toe, die hij steeds opnieuw digitaal bewerkt. Daardoor lijken de afzonderlijke 'foto's' op uitbundige zeefdrukken.

Fotoreliëf van het Japanse kunstenaarsduo Nerhol. Beeld
Fotoreliëf van het Japanse kunstenaarsduo Nerhol.Beeld

Christto & Andrew: The Politics of Sport

Brediusbad, Spaarndammerbuurt

Fotografenduo Christto & Andrew (Christto Sanz uit Puerto Rico en Andrew Weir uit Zuid-Afrika, gevestigd in Qatar) tekende voor het hoogst esthetische campagnebeeld van Unseen 2016 en nam meteen even het Amsterdamse Brediusbad over.

En hoe. Omgeven door een ijzig eenvormig publiek wordt in het gifgroene water en aan de kant van het openluchtzwembad een aantal nogal curieuze sporters gepresenteerd, een internationaal allegaartje van boksers, basketballers, zwemmers en tennissers, die er niet uitzien alsof ze het tot de volgende Olympische Spelen zullen schoppen. De een heeft een vreemd soort mondstuk in, de ander houdt zijn tafeltennisbatje verkeerd vast - ze zijn lachwekkend maar ook welkom in de wereld van de sport, waarin het steeds meer lijkt te gaan om uiterlijk vertoon en perfectie.

Unseen 2016, nog t/m 25/9.

The Politics of Sport, installatie van Christto & Andrew, bij het Brediusbad, 2016. Beeld Bert-Jan Kramers
The Politics of Sport, installatie van Christto & Andrew, bij het Brediusbad, 2016.Beeld Bert-Jan Kramers
Meer over