OMSLAGThe Look of the Book

The Look of the Book is een uitbundig overzicht van een eeuw boekontwerp, waarin je eindeloos kunt bladeren

Een boekontwerper moet ook een lezer zijn, is het adagium van de maker.

David J. Alworth, Peter Mendelsund: The Look of the Book. Beeld
David J. Alworth, Peter Mendelsund: The Look of the Book.

Een zoekplaatje: wat zien we in de gekleurde snippers op The Look of the Book? Niet moeilijk: een stuk van de letter P en een cartoonesk getekend oog blijken genoeg om de fameuze omslagen van de romans Portnoy’s Complaint en A Clockwork Orange te herkennen.

Over herkenbaarheid en de kracht van het detail gaat The Look of the Book, een studie waarin de Amerikaanse boekontwerper Peter Mendelsund en literatuurwetenschapper David J. Alworth de rol van het omslag in de verkoop van het literaire boek onderzoeken.

David J. Alworth, Peter Mendelsund: The Look of the Book. Beeld
David J. Alworth, Peter Mendelsund: The Look of the Book.

Die rol is volgens de auteurs de laatste jaren nogal veranderd. Nu het merendeel van nieuwe boeken niet in etalages, maar online wordt bekeken, moet het omslag iets onmogelijks presteren: het moet tegelijkertijd op paperbackformaat en op postzegelgrootte herkenbaar zijn.

Waartoe dat kan leiden: omslagen met koeienletters en één overheersende kleur, inwisselbare ontwerpen ‘die het goed doen op Amazon’. Daarmee dreigt een traditie te verdwijnen waarin het omslag geen pakpapiertje is, maar een visuele interpretatie van de essentie van het boek. Mendelsunds adagium dat een omslagontwerper ook een lezer moet zijn (nader toegelicht in zijn boek Cover uit 2014), is niet zo vanzelfsprekend meer.

Anthony Burgess: A Clockwork Orange. Ontwerp David Pelham. Penguin, 1972. Beeld
Anthony Burgess: A Clockwork Orange. Ontwerp David Pelham. Penguin, 1972.

Dat mag somber klinken, maar The Look of the Book is verre van dat: het is een uitbundig overzicht van een eeuw boekontwerp, dat uitnodigt om eindeloos in te bladeren en je te verlustigen aan de honderden op groot formaat afgedrukte illustraties.

Aanbevolen: het overzicht van omslagen voor Ulysses en Moby-Dick (die steeds andere visies op de tekst weerspiegelen) en Lolita, het enige omslag waaraan een complete studie is gewijd: Lolita – The Story of a Cover Girl uit 2013.

Joseph Heller: Catch-22. Ontwerp Paul Bacon. Simon & Schuster, 1961. Beeld
Joseph Heller: Catch-22. Ontwerp Paul Bacon. Simon & Schuster, 1961.

Tegendraads is The Look of the Book ook, gezien het geciteerde advies van Paul Bacon, de eminente ontwerper van Portnoy’s Complaint: ‘Je bent niet de ster van de show. De schrijver heeft drieënhalf jaar uitgetrokken om het ding te schrijven en de uitgever stopt er een fortuin in, dus rustig aan een beetje.’

Philip Roth: Portnoy’s Complaint. Ontwerp Paul Bacon. Random House, 1969. Beeld
Philip Roth: Portnoy’s Complaint. Ontwerp Paul Bacon. Random House, 1969.

David J. Alworth, Peter Mendelsund: The Look of the Book

Ontwerp Peter Mendelsund en Paul Spella. Ten Speed Press; 290 pagina’s; ca. € 35.

Meer over