Telefilm is soms fraai, ook vaak een miskleun

De overheid subsidieert zes nieuwe Telefilms...

Van onze medewerker Jan Pieter Ekker

amsterdam Een afgetrainde Monique van de Ven gaat met zes oude vriendinnen fietsen in Frankrijk. Tietje, noemen ze elkaar, en de dames zeveren oeverloos over leven en dood, over echte liefde en overspel, cellulitis en nieuwe borsten, chocola en witte wijn.

Zadelpijn, gebaseerd op de bestseller Zadelpijn en ander damesleed van Ciel Heintz en Liesbeth van Erp, is een overvolle, tandeloze Telefilm van Nicole van Kilsdonk – haar vijfde. Zondagavond wordt hij uitgezonden op Nederland 2, als eerste van een matige reeks van zes.

Een Telefilm is een Nederlandstalige speelfilm, gefinancierd door het ministerie van OC & W, het Stimuleringsfonds en het CoBO Fonds, primair gemaakt voor televisie.

Toenmalig staatssecretaris Aad Nuis gaf op 11 december 1997 het startschot voor het Telefilm-project, met als doel de samenwerking tussen de filmsector en de omroepen te versterken. Sindsdien zijn er in acht ronden 51 Telefilms geproduceerd. Daaronder zijn heel fraaie – zoals Suzy Q., Ochtendzwemmers, Familie, Tussenland, Blue Bird en Het Schnitzelparadijs – en minstens zo veel flops en miskleunen.

Tot deze editie moesten de Telefilms inspelen op de actualiteit en hedendaagse thema’s en problemen. Maar vanwege de teruglopende kijkcijfers koos de netmanager dit keer voor een overkoepelend thema, zodat de films als één geheel in de markt kunnen worden gezet. De films dienden te passen in het netprofiel en de gekozen thematiek.

Dat thema was de streekroman – veel oubolliger kan het niet.

Het thema moet ook de reden zijn dat er in deze reeks opvallend veel acteurs met een bespottelijk accent praten. In HannaHannaH van Annemarie van de Mond bijvoorbeeld, waarin Antonie Kamerling meegaat naar het veertigjarig huwelijksfeest van zijn scharrel Maria Kraakman, en in Martin Koolhovens ’n Beetje verliefd.

Deze Telefilm belandt, op zoek naar een zo breed mogelijk publiek, toch al in een vreemde spagaat. De streekromance tussen opa Ad van Kempen en Geert de Jong (met sappig Vlaamse tongval) lijkt bedoeld om de ouderen te behagen (’n Beetje verliefd is de eerste Telefilm van de seniorenomroep Max); de Marokkaanse rapper Yes-R, die een Romeo en Julia-achtige romance beleeft met een Turks meisje, zal vooral jongeren aanspreken.

In de bioscoop werkte het nog ook; er kwamen meer dan 100 duizend bezoekers – ‘veel jonge Marokkanen die niet helemaal begrepen waar de film over ging en dat met het meubilair lieten blijken’, aldus de netcoördinator van Nederland 3, Lennart van der Meulen, bij de presentatie van de Telefilms.

Het lijkt uitgesloten dat de duffe familiegeschiedenis HannaHannaH ook zo veel bekijks zal trekken; toch meent distributeur A-Film de Telefilm 26 april in de bioscoop te moeten uitbrengen, twee weken voordat hij op televisie wordt vertoond.

Twee andere Telefilms overtuigen evenmin. Eigenheimers van Pollo de Pimentel is een niet al te geloofwaardige variatie op Witness, gesitueerd in de polder. En Anna van Eric Oosthoek is een bizarre, soort van magisch-realistische verhandeling waarin een boerenjongen in de ban raakt van een beeldschone vrouw in een rode jurk. Anna is de zesde Telefilm van Eric Oosthoek. Hij maakte er vijf voor de IKON, de omroep waarvan hij jarenlang hoofd drama was. ‘De regels voor acceptatie van nieuwe projecten moeten transparanter’, luidt een van de aanbevelingen van een recent evaluatierapport van het Stimuleringsfonds.

Volgend jaar worden er weer zes nieuwe Telefilms uitgezonden op Nederland 3. Paula van der Oest, Pieter Kuijpers, Lodewijk Crijns, Mischa Kamp, Hanro Smitsman en Arno Dierckx gaan weer films maken die inspelen op actuele maatschappelijke thema’s.

Meer over