Tekort Balie kan oplopen tot miljoen

Het Amsterdamse debatcentrum De Balie kampt met een gat in de begroting dat kan oplopen tot een miljoen euro. Een ‘forse inkrimping van de organisatie’ is onvermijdelijk....

Van onze verslaggever Joost Ramaer

Dat zegt Ralph Pans, voorzitter van het Balie-bestuur. De subsidies van het rijk en de gemeente Amsterdam daalden het afgelopen jaar met bijna een kwart tot een kleine zeven ton per jaar. Maar nog veel groter was de teruggang van de projectsubsidies voor De Balie.

‘Onze programma-opdrachten komen grotendeels van ministeries en die moeten bezuinigen’, aldus Pans, directeur van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en oud-PvdA-burgemeester van Almere. ‘Bij elkaar is nu een miljoen euro aan inkomsten onzeker.’ Dat raakt ook de vaste medewerkers. De Balie heeft met ongeveer zestig mensen een contract ‘in enigerlei vorm’. Pans weet nog niet hoeveel van die contracten moeten worden beëindigd. Maandag meldde De Balie het aanstaande vertrek van directeur Anil Ramdas, die drie maanden geleden al een interim-manager naast zich kreeg.

De diepere oorzaken van de financiële problemen liggen jaren terug. Sinds de opening in 1984 in een voormalig huis van bewaring schuin tegenover het Leidseplein groeide het aantal activiteiten van twee per week naar soms drie per avond. De organisatie dijde uit tot een verzameling stichtingen en andere rechtspersonen. Met name tussen het horecabedrijf en de programma-onderdelen zijn de verhoudingen ‘onduidelijk’ en de onderlinge verrekeningen ‘weinig inzichtelijk’, zo waarschuwde de Amsterdamse Kunstraad eerder in zijn subsidie-advies aan wethouder van Cultuur Hannah Belliot.

Bovendien is de van oudsher links georiënteerde Balie, waar bijvoorbeeld de GroenLinks-politici Femke Halsema en Kees Vendrik hun loopbaan begonnen, ook programmatisch zoekende, vooral sinds de moord op Pim Fortuyn. Ramdas is de laatste in een lange rij directeuren die het centrum voortijdig verlieten.

Al in 2001 drong het personeel aan op een tweekoppige artistieke en zakelijke leiding. Toch koos het vernieuwde bestuur onder leiding van Pans in 2003 weer voor één directeur. Ramdas, een journalist en columnist voor NRC Handelsblad, had op dat moment geen enkele managementervaring. Voor hem komt wel een duo in de plaats.

De Balie wordt nu een vereniging, met naast de bestaande subsidiegevers publiek-private organisaties als betalende leden en een voor hen relevante programmering, zoals debatten over de gezondheidszorg en de volkshuisvesting. De Stichting Democratie en Media, mede-eigenaar van de uitgever van de Volkskrant, gaf onlangs een eerste aanzet met een renteloze lening van anderhalve ton. Als de vereniging een feit is, treden ook de bestuurders af. Pans: ‘Het nieuwe bestuur moet een afspiegeling worden van de nieuwe maatschappelijke verankering van De Balie.’

Meer over