NieuwsTheater

Schoolpleinstrijd en een ode aan de truttigheid sieren lijst van genomineerden voor Annie M.G. Schmidtprijs

Zes liedjes maken kans op de Annie M.G. Schmidtprijs 2021, de prijs voor het beste Nederlandstalige theaterlied van het voorbije jaar. De nominaties werden zaterdag bekendgemaakt in De taalstaat op NPO Radio 1.

Joris Henquet
Genomineerde Janne Schra. Beeld Jip Broek
Genomineerde Janne Schra.Beeld Jip Broek

Hoewel de theaters grote delen van het jaar gesloten waren, lukte het de jury om zes sterke liedjes te selecteren. ‘Ik dacht: door al het coronachagrijn zal de oogst wel tegenvallen’, zegt de nieuwe juryvoorzitter Jurrian van Dongen. ‘Maar er was niets van te merken. We kregen dit jaar ongeveer evenveel liedjes ingestuurd als andere jaren. Ook inhoudelijk vind je weinig corona in de teksten terug. Het zijn geen nummers met heel veel apathie of doelloosheid erin.’ Het is Van Dongen (48), zelf een veelgevraagd tekstdichter die de Annie M.G. Schmidtprijs al twee keer won, goed bevallen in zijn eerste jaar in de jury. ‘Ik vond het fijn om een dwarsdoorsnede te horen van wat er op dit moment wordt gemaakt aan liedrepertoire in de Nederlandse theaters.’

Drie zaken vielen op aan de liedjes die de jury dit jaar beluisterde. Zo worden er verrassende en gevarieerde muziekstijlen ingezet, van jazz tot zware elektronica. Ook zat er dit jaar meer humor in de liedjes dan voorheen. Van Dongen: ‘De vorige juryvoorzitter, Jacques Klöters, zei vaak tegen mij: niemand schrijft meer een grappig liedje. Waar blijft de bijtende spot of de satire? Dat was nu bij een groot aantal nummers wel zo. Neem Peter van Rooijen, die in zijn werk laat zien wat je allemaal met liedjes kunt doen, hoe breed het Nederlandse theaterlied kan zijn. Hij schrijft lyrische nummers, maar ook grappige statements, zoals Flikker op met je panache, waarmee hij voor de prijs is genomineerd.’

Tot slot merkt de jury op dat in de liedjes wordt gespeeld met het perspectief van de verteller. Van Dongen: ‘Heel vaak valt de ‘ik’ in een theaterlied helemaal samen met de alledaagse ‘ik’ van de uitvoerder. Dat kan navelstaren worden. Bij deze selectie wordt er vanuit verschillende perspectieven gezongen. Neem Wende, die in haar lied Bloed in mijn bloed verwarring zaait. Als luisteraar twijfel je in het begin: zijn er verschillende personen aan het woord die hetzelfde verleden claimen, of zijn het juist al onze levens bij elkaar? Ook in de andere vijf genomineerde liedjes wordt geraffineerd omgegaan met perspectief.’

De winnaar van de 30ste Annie M.G. Schmidtprijs wordt op 27 maart bekendgemaakt in het Amsterdamse Theater Bellevue.

Wende – Bloed in mijn bloed
(Tekst Wende & Maaike Martens, muziek Wende)

Er stroomt bloed door mijn bloed
Een rode draad
Die mijn verleden beschrijft
Dromen in mijn aders
Bloedlijn na bloedlijn
Helden en daders

Een lied over afkomst en voorouders, afkomstig uit Wendes gloednieuwe voorstelling De wildernis, die in april in première gaat in Carré in Amsterdam. De jury schrijft: ‘Wende Snijders steekt opnieuw haar nek uit met dit niet vrijblijvende onderzoek. Een statement, dat toch een doorbloed theaterlied wordt. Over banden die verder reiken dan onze persoonlijke geschiedenis.’ Wende Snijders won de Annie M.G. Schmidtprijs al twee keer, voor De wereld beweegt (2007) en Voor alles (2017).

Wende  Beeld Sanne de Wilde
WendeBeeld Sanne de Wilde

Lisa Loeb – Eten of gegeten worden
(Tekst & muziek Lisa Loeb)

Lisa Loeb  Beeld Anne van Zantwijk
Lisa LoebBeeld Anne van Zantwijk

Want het is eten of gegeten worden
Eten of gegeten
Ken je plaats in de
Keten
Ken je rol
Op het schoolplein
Wie jaagt, wie vlucht
Wie deinst terug?

Lisa Loeb, die landelijk bekend werd na haar overwinning in tv-quiz De slimste mens, is dit voorjaar op tournee met haar eerste solovoorstelling, Extase. Daarin zit dit lied met dreunende technomuziek, waarin wordt gezongen over de ruwe dynamiek op het schoolplein. De jury: ‘Lisa Loeb schreef een lied over pesten en gepest worden. Geen brave beschouwing op afstand, maar een gejaagd verslag midden in de arena.’

Peter van Rooijen & Band – Flikker op met je panache
(Tekst & muziek Peter van Rooijen)

Dus jij vindt mij ontzettend truttig
omdat ik al om kwart voor elf,
het feest verlaat, ja, super tuttig,
in tegenstelling tot jijzelf.

Peter van Rooijen, lid van theatergroep Circus Treurdier maar ook begenadigd liedschrijver, zingt in zijn theaterconcert Liefde, dood & Bob Ross deze pastiche op een Jacques Brel-nummer, waarin hij zich keert tegen het romantische bestaan van de bohemien en juist het saaie burgerbestaan ophemelt. Uit het juryrapport: ‘Virtuoos van taal, met veel grappen onderweg en een steeds venijniger staart. De jury heeft hardop om dit lied gelachen.’

Peter van Rooijen Beeld Mark David Weverling
Peter van RooijenBeeld Mark David Weverling

Janne & de Vogels – Het enige dat ontbreekt
(Tekst Janne Schra, muziek Janne Schra en Tony Roe)

Het enige dat ontbreekt…
Is een palletje
Een moertje
Een dekseltje dat past
Het enige dat ontbreekt
Is wat zout
En iets om naar te kijken in de vitrinekast

Janne Schra kennen we als zangeres van Engelstalige indiepop (o.a. Room Eleven). Vorig jaar gooide ze het roer om en bracht met haar nieuwe band Janne & de Vogels een Nederlandstalig album uit, In de regen, waarop een jazzgeluid uit de roaring twenties te horen is. Zoals in het snelle, opzwepende lied Het enige dat ontbreekt. De jury: ‘Is het verhiphopte jazz, is het Nederklezmer, is het Doe Maar 3.0? Nee, het is het volkomen eigenzinnige geluid van Janne Schra en haar band. Een lied over een leven waarin alles klopt, maar niets vervult.’

Janne Schra Beeld Janne & De Vogels
Janne SchraBeeld Janne & De Vogels

Richard Groenendijk - Ik hoop het wel
(Tekst Jan Beuving, muziek Rutger de Bekker)

Toen ook de supermarkt vers brood ging bakken
had Maarten uitgebreid met meer banket.
Koeken, flappen en tompoezen,
taarten, bollen, slagroomsoezen;
hij moest wel een uurtje eerder uit z’n bed.

In zijn nieuwe show Voor iedereen beter zingt cabaretier Richard Groenendijk dit verhalende, breed uitwaaierende lied over het leven van dorpsbakker Maarten. Na een lange aanloop raakt ook Groenendijk zelf betrokken in de vertelling als hij een bruidstaart bestelt. ‘Lekker tegen de tijdgeest in komt dit lied niet even snel to the point’, schrijft de jury. ‘Grootleverancier Jan Beuving neemt de tijd om een traditie te schetsen (...) Met veelzeggende details toont hij hoe een beroep en de tijd veranderen.’

Richard Groenendijk Beeld Gemmy Woud-Binnendijk
Richard GroenendijkBeeld Gemmy Woud-Binnendijk

Joost Spijkers – Welkom thuis
(Tekst Peer Wittenbols, muziek Arend Niks, Joost Spijkers en Andreas Suntrop)

U dacht nog op de dag van uw pensioen:…
Vanaf nu; alleen nog leuke dingen doen…
Kinderen, kleinkinderen, verre reizen naar de zon…
U dacht dat alles eindelijk opnieuw begon; dat zoiets kon…
Maar u vergat mij…
Ik was al vlakbij…
Ik kwam van rechts met de bus…
Uit het niets…
U op uw gloednieuwe fiets…

Naast lid van theatergroep Ashton Brothers is Joost Spijkers een gelauwerd solozanger. Vorig jaar oktober maakte hij indruk bij de première van zijn theaterconcert Hotel Spijkers. Hij kruipt daarin onder anderen in de rol van De Dood, die in het lied Welkom thuis zijn duistere activiteiten bezingt. De jury: ‘Joost Spijkers laat als uitvoerder geen nuance liggen. Hij fluistert verleidelijk, provoceert, babbelt laconiek, hij schreeuwt het uit. Leunend tegen de grillige begeleiding van een soort dronkemansfanfare.’

Joost Spijkers  Beeld Brenda de Vries
Joost SpijkersBeeld Brenda de Vries

30ste Annie M.G. Schmidtprijs

Het Amsterdams Kleinkunst Festival en Buma Cultuur reiken sinds 1991 de Annie M.G. Schmidtprijs uit aan een tekstschrijver, componist en uitvoerder voor het beste theaterlied van het voorgaande jaar. De prijs is vernoemd naar schrijver Annie M.G. Schmidt (1911-1995), legendarisch om haar kinderboeken, tv-series én talrijke (lied)teksten voor musicals en cabaret. De nominaties voor editie 2021 werden afgelopen zaterdag onthuld. Wie de winnaar is, horen we op zondag 27 maart in Theater Bellevue, Amsterdam. Daar zullen alle genomineerden hun lied ook ten gehore brengen.

Meer over