Scheepshistorie 4

Volgens Uitgeverij Lanasta gaat het bij deze serie scheepsmonografie¿n niet om het bouwen van scheepsmodellen als hobby. Nee, bij Scheepshistorie gaat het om het scheepsmodel als cultuurhistorisch erfgoed. Het betreft de beschrijving van een eigentijds, uniek scheepsmodel of de reconstructie daarvan, maar ook nieuwbouw ten behoeve van een historische reconstructie komt aan de orde. Als zodanig zijn de beschreven scheepsmodellen interessant voor iedereen die is ge¿nteresseerd
in onze nationale maritieme historie, waarbij het schaalmodel een substanti¿le 'reconstructie' van een boeiend verleden is. Er bestaan scheepsmodellen met een specifiek gebruiksdoel, de zogenaamde votief- of kerkmodellen. Er bestaat een verschil en dat wordt in deze uitgave uitgelegd. Omdat dit model meestal een religieuze functie had, werd het geplaatst of opgehangen in een kerk. Een oud gebruik, maar de Stichting De Oude Kerk in Amsterdam heeft het nieuw leven ingeblazen door drie nieuwe kerkmodellen te laten bouwen, waaronder een schroefstoomschip Rembrandt (1:40), een schip uit de overgangstijd van zeil naar stoom en van hout naar staal. Waarom de Rembrand? Votief- of kerkmodellen zijn toch meestal oude zeilschepen? Omdat zich in de kerk ook het graf van de eerste vrouw van de kunstenaar, Saskia van Uylenburg, bevindt. Het wordt een bewonderenswaardig besluit genoemd. In deze uitgave wordt de historie van dit schip beschreven, die begint bij de oprichting van de Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij (KNSM) in 1856 -het schroefstoomschip was het eerste nieuwe schip dat de rederij liet bouwen- en eindigt in 1913, in Griekenland, waar de Rembrandt wordt gesloopt. Ook de industri¿le revolutie wordt niet vergeten; het schip werd tenslotte in een overgangstijd gebouwd. In het IJmuider Zee- en Havenmuseum staat een enorm waterlijnmodel van de Rembrandt Het model, in 1926 door de heer Blasius gebouwd ter gelegenheid van de viering van het 50-jarig bestaan van het Noordzeekanaal, werd na 1986 gerestaureerd. Uitleg, tekeningen en foto's nemen u mee langs het schip. Bij de bouw van het kerkmodel van de Rembrandt is in eerste instantie uitgegaan van dit waterlijnmodel. Maar er kwam meer boven water. In het Museum Nierop in Almere vond men enkele oude foto's en een afbeelding van een schilderij van de Rembrandt E¿n foto toont een halfmodel dat de werf gebruikte bij de onderhandelingen en deze foto werd de onmisbare schakel om te komen tot een volledige reconstructie. Jeroen van Zuidland vertelt iets over de bouw van het kerkmodel door middel van enkele foto's en tekeningen. Op 7 november 2007 werd Rembrandt 'te water gelaten'. Het tweede deel van deze uitgave gaat over het Raderstoomschip der 2e klasse Bromo, een ontwerp van de Rotterdamse scheepsbouwmeester Cornelis Jan Glavimans. De Nederlandse marine gebruikte het schip voor diensten in Nederlands-Indi¿, maar voor onderhoud moest het terugkeren naar Nederland. Drs. LM.A. Homburg weet nog veel meer te vertellen over de geschiedenis van de Bromo. Ook van dit schip en het zusterschip Merapi zijn historische foto's gevonden. Dit, samen met een halfmodel uit de Marinemodellenkamer en een deel van de technische tekeningen uit de collectie van het Nederlands Scheepvaart Museum Amsterdam, stelde de heer Homburg in de gelegenheid een reconstructie te maken, een model van het raderstoomschip Bromo (1:100). U kunt de bouw volgen met als eindresultaat een prachtig model.

Meer over