Nieuws

Rijksakademie-alumni verkopen kunst tegen seksisme en machtsmisbruik

Tientallen internationale kunstenaars zamelen met een benefietverkoop geld in voor hulp aan slachtoffers van seksueel misbruik in de kunstsector. De kunstenaars die de verkoop organiseren en kunstwerken doneren, verbleven aan de Rijksakademie in Amsterdam. Een Haagse kunstenaar en oud-deelnemer van de Rijksakademie wordt door twintig mensen beschuldigd van (voornamelijk seksueel) geweld.

Een aangeboden werk van Arvo Leo: Orchid self-portrait (detail), 2017 Beeld
Een aangeboden werk van Arvo Leo: Orchid self-portrait (detail), 2017

De Rijksakademie is een prestigieus postacademisch kunstinstituut. De beschuldigingen kwamen oktober vorig jaar aan het licht na een publicatie in NRC Handelsblad. De kunstenaars hopen mensen bewust te maken van ‘machtsmisbruik, seksisme en ongelijkheid’ in de kunstsector. Volgens de initiatiefnemers is ‘dit gedrag een rechtstreeks gevolg van tekortkomingen van de Nederlandse creatieve sector’, zo schrijven zij in een gezamenlijke verklaring. ‘We willen het falen van onze sector aankaarten, waarin seksistisch gedrag is geaccepteerd en genormaliseerd.’

Internationale Vrouwendag

De eenmalige benefietverkoop, met als naam F-Razzor, begint maandag 8 maart, op Internationale Vrouwendag, en loopt een week. Op de website f-razzor.com zijn ruim honderd kunstwerken te zien en direct aan te schaffen.

De 64 kunstenaars die meedoen, namen deel aan de Rijksakademie in de periode 2014-2017. Velen van hen hebben sindsdien een bloeiende carrière opgebouwd met museumtentoonstellingen en kunstprijzen. Onder hen zijn Arvo Leo, Pauline Curnier Jardin, Koen Doodeman, Funda Gül Özcan en kunstenaarsduo Sander Breure & Witte van Hulzen. De prijzen voor de kunstwerken variëren van 50 tot 9.000 euro.

Een deel van de opbrengst van de verkoop is bestemd voor een nieuw op te richten organisatie die slachtoffers bijstaat en seksueel misbruik wil helpen voorkomen, Engagement Arts NL. Deze organisatie is gebaseerd op een Belgische steungroep, Engagement Arts BE, die oproept ‘tot engagement om seksisme in de kunsten te beëindigen’.

De kunstenaars van F-Razzor (een verwijzing naar fundraiser, fondsenwerving) willen met de verkoop hun verantwoordelijkheid nemen ‘voor het feit dat we te lang stil zijn gebleven en dit (seksistische) gedrag hebben laten voortduren. Wij willen bijdragen aan een toekomst waarin mensen voor elkaar zorgen, zich durven uit te spreken en de middelen hebben om op te treden tegen misbruik en geweld.’

De onthullingen over het gewelddadige gedrag van de Haagse kunstenaar schetsten een droevig beeld van de Nederlandse kunstwereld: kunstinstellingen en -academies leken onvoldoende te hebben ingegrepen. Veel jonge kunstenaars deden in de weken erna op sociale media hun beklag over seksistische of racistische uitlatingen van voornamelijk kunstacademiedocenten. Dit leidde in een aantal gevallen tot onderzoeken naar de veiligheid op kunstacademies die nog niet zijn afgerond.

Ook op de Rijksakademie wordt met een lopend onderzoek gewerkt aan ‘een veilige werkomgeving’, vermeldt het instituut op de website. Bij deze kunstverkoop is het instituut niet betrokken.

Marieke Zwart, Push/Fall/Repeat, 2017 (lithography print) Beeld
Marieke Zwart, Push/Fall/Repeat, 2017 (lithography print)
Meer over