Opera

René Jacobs weet Telemanns Orpheus-opera op te waarderen tot toptheater ★★★★☆

Sopraan Kateryna Kasper zet de jaloerse Orasia met furieuze uithalen geweldig neer.

De Belgische barokdirigent René Jacobs. Beeld Philippe Matsas
De Belgische barokdirigent René Jacobs.Beeld Philippe Matsas

Oké, doei. Ineens is Eurydice dood, bezweken aan een slangenbeet. Van enige dramatische voorbereiding is geen sprake in de opera Orpheus van Georg Philipp Telemann (1681-1767). Tijd om te rouwen om zijn geliefde krijgt Orpheus ook al niet. Zouden ze er in 1726, toen de opera in Hamburg in première ging, ook niet een beetje om hebben moeten lachen? Misschien, maar evengoed moet de componist het publiek massaal aan het huilen hebben gekregen, want zijn aria’s zijn subliem.

Het is nog niet zo lang geleden dat Telemann (1681-1767) als een oninteressante veelschrijver kon worden weggezet. Het herdenkingsjaar 2017 (250 jaar dood) bracht daar verandering in met een aantal mooie concerten en albums. Wat goed dat ZaterdagMatinee in het Concertgebouw doorgaat op de ingeslagen weg.

Met René Jacobs, die het kleurrijke ensemble B’Rock leidde, verzekerde het zich van een dirigent die Telemanns partituur kan opwaarderen tot toptheater. Als het koortje zingt over een ‘angenehme Aufenthalt’, hoor je het dreigend onheil in de strijkers. Bijzonder is dat het stuk naast Duits ook delen in het Frans en Italiaans bevat. Jacobs benadrukt dat met versieringen in Franse barokke stijl. Na de onhandige beetscène boeit de opera tot het eind. Handige regisseursingreep: in de tweede akte, die zich in de onderwereld afspeelt, is alleen het podium minimaal verlicht. Spookachtig.

Anders dan de bekende Orpheus-opera’s van Monteverdi en Gluck, krijgen we hier te maken met Orasia. Het personage van deze jaloerse en óók op Orpheus (de overtuigende bariton Kresimir Strazanac) verliefde koningin van Thracië, is het best uitgewerkt. Sopraan Kateryna Kasper zet haar met furieuze uithalen geweldig neer. Had Telemann geweten dat bijna 300 jaar na dato sopraan Mirella Hagen Eurydice zou zingen, dan had hij er niet zo’n bonte stemmenparade van gemaakt.

Telemanns Orpheus

Opera

★★★★☆

Door B’Rock o.l.v. René Jacobs

23/10, Concertgebouw, Amsterdam. Terugluisteren op radio4.nl.