Postuum

Regisseur Richard Donner (1930-2021) was de meester van de uitzinnige actiescène

Met Superman (1978) maakte Donner misschien wel zijn invloedrijkste film: de eerste superheldenfilm van het moderne tijdperk.

Richard Donner in 2017. Beeld Getty
Richard Donner in 2017.Beeld Getty

Hij had al vele, vele episoden van de populairste Amerikaanse televisieseries op zijn naam staan, toen hij aan het eind van de jaren zeventig een van de succesvolste regisseurs van grote publieksfilms werd. De Amerikaanse regisseur Richard Donner, die maandag op 91-jarige leeftijd overleed, stond met The Omen (1976) aan de wieg van de horrorblockbuster en was een van de pioniers van filmsequels, met Lethal Weapon (1987) en drie vervolgen in 1989, 1992 en 1998. Met The Goonies maakte hij in 1985 een door Steven Spielberg geschreven jeugdavonturenfilm die zijn sporen tot op de dag van vandaag nalaat, omdat een generatie filmmakers ermee is opgegroeid. Een succesvolle Netflix-serie als Stranger Things is diep doortrokken van de Goonies-geest, die ons vertelt dat de grootste verhalen net om de hoek van de alledaagse sleur liggen.

The Goonies (1985) Beeld
The Goonies (1985)

En met Superman (1978) maakte Donner misschien wel zijn invloedrijkste film: de eerste superheldenfilm van het moderne tijdperk waarin de mythologie bloedserieus wordt genomen en het drama donkere ondertonen krijgt. Doordat Donner ook altijd een meester van de actiescènes was en als een James Cameron van zijn tijd bij elke film de special effects-bakens wist te verzetten, werd die eerste moderne Superman een film waaraan ook de latere Dark Knight-trilogie van Christopher Nolan haar dna ontleende. En als we niet hadden geloofd dat Superman ook echt vloog, dan was de hele film niet opgestegen.

Televisieregisseur

Donner werd geboren als Richard Donald Schwartzberg in de Bronx in New York, als zoon van een kleine meubelmaker. Hoewel hij ambities had om acteur te worden, kwam hij eind jaren vijftig als regisseur in de snelgroeiende Amerikaanse tv-industrie terecht. Hij maakte meters als televisieregisseur, waarbij hij aan tientallen tv-series meewerkte. Het leverde hem zijn veelgeprezen vakmanschap op, met een latere specialiteit in uitzinnige actiescènes; zijn autoachtervolgingen (vooral in Lethal Weapon) behoorden tot de beste van dit tijdperk, waarin er toch al geen gebrek aan brandend rubber was.

Donner stapte het blockbustertijdperk binnen met de horrorfilm The Omen met Gregory Peck, een film die voortborduurde op het succes van The Excorcist en een van de grootste hits van dat jaar zou worden. In 1985, het jaar van The Goonies (een film over een stel vrienden die een oude piratenschat vinden) speelde Rutger Hauer een van de hoofdrollen in Donners fantasyfilm Ladyhawke. In 2006 maakte hij zijn laatste film als regisseur: 16 Blocks, met Bruce Willis en Mos Def in de hoofdrollen, een film die leunde op het genre dat hij in jaren tachtig zelf had ontwikkeld.

Richard Donner werd door zijn oude vriend Spielberg uitgeluid: ‘Hij was zo begaafd in zo veel verschillende genres. Als je bij hem in de buurt was, dan was je met je favoriete coach, je slimste leraar, belangrijkste motivator en bondgenoot, en de greatest Goonie of all.’

Meer over