Raspende stemgeluid Galis zette toon voor elk uur VPRO-radio

Cor Galis werd landelijk bekend na zijn pensionering in 1975 als dé stem van de VPRO-radio. Hij ging programma's aankondigen en een column voorlezen in het radioprogramma Het Gebouw van de VPRO....

DE raspende, mopperende, kwinkslagen makende en rochelende stem is niet meer. Cor Galis, de master voice van VPRO-radio, is dinsdag op 86-jarige leeftijd overleden.

De stem van Galis klonk sinds 1974 door Nederland. De jaren ervoor was hij te horen op de kantoren van de VPRO, waar Galis sinds 1954 hoofd was van 'de propaganda-afdeling'. Als eerste niet-gelovige kwam hij in dienst bij wat toen nog heette de Vrijzinnig Protestantse Radio Omroep.

Vóór de oorlog werkte Galis als conferencier. In de avonduren 'lulde ik programma's bij elkaar, Charley met de kogel, Benny Behr, Sem Nijveen - dat werk'. Overdag was Galis in die jaren in dienst bij de Raad van Arbeid.

Landelijk bekend werd Galis na zijn pensionering, in 1975. Hij ging programma's aankondigen en een column voorlezen in het radioprogramma Het Gebouw. In die hoedanigheid maakte Galis van bondige, commentariërende teksten gulle toneelmonologen, die met een combinatie van pathos en sarcasme de ether in gingen.

Zijn raspende, bronchiale timbre deed de radio kantelen. De scherp geformuleerde meningen trokken altijd de aandacht, wat opmerkelijk mag heten omdat Galis nooit werk van eigen hand voordroeg. Tot zijn tekstschrijvers behoorden onder anderen Rogier Proper, Ronald van den Boogaard, Wim Noordhoek en Ischa Meijer.

'Zelf kan ik niet schrijven, nog geen brief. Ze hebben me vaak genoeg gezegd dat ik het toch eens moest proberen, maar het is er nooit van gekomen. (...) Ik teer op het talent van een ander', zei hij daarover in 1989 in de Haagsche Courant.

Niettemin genoot hij van zijn werk. Galis wilde als kind al achter een microfoon terechtkomen. Dat die wens uitkwam, op een moment waarop anderen met werken stoppen, maakte hem een tevreden man. Temeer omdat hij dat werk deed bij de VPRO, een omroep die volgens hem vroeg om 'een attitude die zich niet stoort aan de zogenaamde normale gang van zaken'.

In 1994 - hij was toen 84 - werd Galis achter de microfoon onwel. Hij vertelde daarover in de VPRO-gids: 'Ik zat in het programma Argos om te roepen. Voelde niets aankomen, maar ging plotsklaps onderuit. Er werd een ambulance gebeld. Toen heb ik een tekst voor Peter Flik gedaan. Ja, dat wilde ik. Daarna ging ik weer onderuit. Ik zei toen ik weer bijkwam: ''Peter, alles staat erop''.'

Zondagochtend, tussen tien en elf uur, zal zijn stem nog één uur lang klinken in een speciaal aan Galis gewijd radioprogramma. Daarna zwijgt Cor Galis definitief.

Ronald Ockhuysen

Meer over