'On sellainen ihmisen mieli'

Schrijvers en muziek - het Boekenweekthema komt samen in de teksten van opera's, musicals en popmuziek. Vertalers breken er hun hoofd over: hoe behoud je de muzikaliteit?...

'Je weet niet alles. Misschien bestaat er wel een versie op zijnSrilankaans, met de vermelding dat het een eigen compositie is. Het is nietbij te houden. Elke drie maanden zo'n beetje verschijnt een nieuweuitvoering. We denken dat Het kleine café in vijftig talen is verschenen.Het kunnen er ook veertig zijn.'

The red rose café. My favorite café on the harbour. Die kleineKneipe. Le café de la rue d'Amerique. Le café des trois colombes. Denlilla krogen darnere vid hamnen. On sellainen ihmisen mieli.

'Het zijn niet de minste artiesten. Engelbert Humperdinck, PeterAlexander, Mireille Mathieu, Hospodka Znama, de Poolse Lee Towers. Zekertweehonderd. Een evergreen. Ik hou erg van de versie van Joe Dassin. Eris een opname van een concert in l'Olympia in Parijs. Daar zegt Dassin: eris een Nederlander die een chanson kan schrijven: Pierre Kartnér! En danzingt hij Het kleine café.

'Het is in elke vertaling het café gebleven. Het is bijvoorbeeld nooiteen kerkje geworden. Nee, zo'n kroeg, waar je anoniem kunt zijn, diegeborgenheid biedt; dat is universeel. Alleen Opa Dreyer, de André vanDuin van Duitsland, heeft er Das kleine Häuschen van gemaakt. De wc. Nee,daar maak ik me niet druk over. Een uitwas, zoiets. Pas als er in de tekstiets van die grote boef Hitler voorbij zou komen, kom ik in het geweer.

'De internationale doorbraak kwam toen Peter Alexander er wat mee wildedoen. Michael Kunze, de Seth Gaaikema van Duitsland, maakte de vertaling.Groot-Brittannië en Frankrijk volgden.

'Ik maak zelf een ruwe omzetting naar het Engels of Duits. Ik wil graagdat ze in de buurt blijven, meegaan in het avontuur. Maar daarna komt deeigen interpretatie van het land. In Het kleine café komt een hardgekooktei voor, dat kun je er bestellen. Kunze heeft daar Würstchen mit Kraut vangemaakt. Prima.

'Ik controleer wel, maar niet nauwgezet. We werken met personen diewe vertrouwen. Ik geloof niet dat ik ooit heb ingegrepen. Soms komt er ietsvoorbij waarvan ik denk: hé, mooi. Beter misschien wel. Zoals in devertaling van Don Black. Die werkte met Frank Sinatra, met Michael Jackson.Hier: The girl with green eyes in the Rolling Stone shirt doesn't look likeshe works on the land. Of: the poet won't write any verses tonight, he maysing a sweet serenade. Dat past prachtig.'

The Smurfsong. Das Lied der Schlümpfe. La chanson desSchtroumpfs. Smurfensangen. La canzone dei Puffi.

'Deze versies van Het Smurfenlied heb ik zelf uitgevoerd. De vertalingenhad ik bijna ook zelf kunnen doen. Het is simpel, bijna één op één. Dewaterkraan blijft een watertap, is een wasserhahn. En waarom zijn desmurfen klein, omdat jullie groter zijn, dat is een verhaal, hoor. Daar kunje niet omheen. Maar banale fouten zijn zo gemaakt. Ik schreef voor PeterAlexander een keer de zin Er sitzt auf Rosen. Het was een letterlijkevertaling. Hij belde op. Hij begreep het niet. Zit hij op bloemen? Nee, zeiik. Iemand heeft de loterij gewonnen, dat gevoel. Ah, zei Peter, je bedoeltAuf goldenen Bergen! Altijd uitkijken.'

Rob Gollin

Meer over