PicsFloortje Smit

Niet knipperen blijkt een belangrijke les uit het handboek voor acteurs

Michael Caine in 1981. Beeld Getty
Michael Caine in 1981.Beeld Getty

Michael Caine heeft ooit acht jaar niet met zijn ogen geknipperd. Fascinerend feitje dat de 88-jarige acteur, nooit verlegen om een verrassende anekdote, prijsgaf aan de Britse krant The Mirror: ‘Mensen om me heen dachten dat ik krankzinnig was geworden. Mijn moeder dacht dat ik een psychopaat was. Ik joeg iedereen angst aan.’

De reden: ooit las Caine een boek, Teach Yourself Film Acting, en daar stond in dat een acteur nooit mocht knipperen. Nooit. Dat ene zinnetje bleef hardnekkig hangen.

Caine blijkt er inderdaad al jaren mee bezig. Hij gaf de tip zelf decennia geleden al in een acteerworkshop: ‘Als ik knipper, lijk ik zwak. Als ik niet knipper, en gewoon doorpraat, ga je luisteren.’ Aan de BBC vertelde hij dat Hugh Grant zo goed is als romantische loser omdat hij juist heel veel knippert. ‘Daarmee laat hij weten dat hij niet sterk is, nerveus en ontdaan.’

Verdomd.

Het is niet alleen Caine. Actiefilm? Niet knipperen om shock en angst over te brengen. In de stripverfilming Scott Pilgrim vs the World (2010) kregen de acteurs te horen dat ze niet mochten knipperen, om het stripachtige te benadrukken. In dialogen knipperen acteurs niet, om absolute aandacht te suggereren. Wie knippert, krijgt een montageknip. Zo’n idiote niet-knippertraining als Caine ooit deed is voor een acteur dus geen gek idee.

Als Hannibal Lecter in The Silence of the Lambs (1991) knippert Anthony Hopkins één keer heel nadrukkelijk, vertelde scenarist Ted Tally. ‘Heel langzaam en dramatisch, als hij Clarice pijnlijk herinnert aan de dood van haar vader. Het is alsof hij aan een glas wijn nipt.’

Hopkins probeerde inderdaad zo min mogelijk te knipperen. ‘Zo hypnotiseer je het publiek’, zei hij in een tv-interview. ‘Het gaat om de verstilling, dat is een krachtig middel. Ik heb dat geleerd door grote Amerikaanse filmacteurs te bestuderen.’

Typisch dus zoiets wat niet echt opvalt. Net als andere normale dingen die mensen níét doen in films, zoals een héle trap lopen, of gedag zeggen aan de telefoon, of zoeken naar een parkeerplaats, of wachten op een taxi, of een heel bord leeg eten, of even de tijd nemen voordat ze een deur openen.

Dat accepteer je als kijker. Er is alleen één probleem: als je het eenmaal weet, zul je het altijd zien. Bedankt, Michael Caine.

Meer over